aysegul98 yazar profili

insanın anlayamadığı her şeye bir isim koyma çabasının en eski hali. yüzyıllar önce büyü denen şeylerin çoğu bugün kimya, tıp ya da basit bir göz yanılması olarak duruyor. buna rağmen bir şeyler ters gittiğinde "acaba birileri mi yaptırdı" diye düşünmek hâlâ çok kolay geliyor, çünkü suçu dışarı atmak rahatlatıcı. oysa hayatı zorlaştıran şey genelde büyü değil, ertelenmiş kararlar ve söylenmemiş cümleler oluyor. yine de gece yarısı bomboş bir sokakta tek başına yürürken insan bu konuda biraz daha az iddialı konuşuyor.

benim aklıma önce insanın kendi işine gösterdiği o inanılmaz saygı geliyor. otuz yıl boyunca sadece erişte yapıp hâlâ "daha iyisini yapabilirim" diyen bir adam fikri bize epey uzak duruyor. sonra sırasıyla deprem anında bile düzgün kuyruk olan millet görüntüsü, ardından anime ve ramen geliyor tabii. bir de o meşhur çalışma saatleri var ki madalyonun bu yüzü genelde pek konuşulmuyor. yani japonya hem imrenilecek hem de "iyi ki orada değilim" dedirtecek kadar uç bir ülke.

kurulması yıllar, yıkılması tek bir cümle süren şey. sağlamlığı da zaten tam olarak buradan geliyor; kolay kazanılsaydı bu kadar kıymetli olmazdı. birine güvenmek aslında ona "seni kontrol etmeyeceğim" demenin kibar hali. bir kez kırıldığında yapıştırıp yola devam edebilirsin ama çatlağın nerede olduğunu elin hep bilir. o yüzden bence en büyük iltifat "seni seviyorum" değil, "sana güveniyorum" cümlesidir.

ilk dinlediğinde "eh işte" deyip geçtiğin, aylar sonra bir gece yarısı seni ortasından ikiye bölen şarkı. aslında şarkı değişmez, sen değişirsin; sözler yerine oturana kadar sabırla bekler. üç yıl önce listeden silmeye kalktığım bir parça, geçen kış tam sekiz gün boyunca tek dinlediğim şey oldu. o an anlıyorsun ki ilk seferde şarkıyı anlamamışsın, sadece henüz kimseyi kaybetmemişsin. bu yüzden hiçbir şarkıya "bana göre değil" demeden önce birkaç yıl beklemek lazım.

cevabı ikisi de olmayan, asıl cevabı "şartlar" olan soru. aynı insan bir gün otobüste yerini yaşlıya verir, ertesi gün park yeri yüzünden birinin üstüne yürür. iyilik çoğu zaman karakterle değil, o günkü yorgunluk seviyesiyle ilgili bir mesele. bence insan doğuştan ne iyi ne kötü, sadece bulunduğu ortama göre şekillenen bir canlı. o yüzden "insan iyidir" tartışmasındansa "insanı iyi tutan bir düzen nasıl kurulur" sorusu bana daha gerçekçi geliyor.