yaşamın bir rüya olması
bana kalırsa rüya değil kabus olmalı. bu kabustan uyanmayı isterdim.
devamını gör...
nihat genç
dili herkese uzanan, ancak kendisine iki kelam edildiğinde ortalığı ayağa kaldıran ulusalcı.
sözde en muhalif odur. ancak akp'den çok chp'yi, iyi partiyi eleştirir.
sorsanız ağzından köpükler çıkarta çıkarta "çizgisini bozmayan tek kesim ulusalcılardır" der, ancak perinçek abisi adalet ve kalkınma partisi binasından çıkmazken ortalıklarda da pek yoktunuz nihat bey, nasıl yapacağız o işi ?
çizgiden bahis edecek son insan perinçek olabilir bu ülkede. işçi partisi ve perinçek'in bürünmediği kılıf, tatmadığı ideoloji kaldı mı yerkürede?
hayır insanda biraz utanma olur, daha düne kadar 100.000 imza bulamayan perinçek'in oylarını meral hanım, muharrem bey tamamlatmadı mı ? bir sorgulayın ya hu : " biz on yıllardır bir şeyler konuşuyoruz da, nasıl olur yüzbin imza dahi toplayacak bir tabanımız olmaz, bu insanlar neden bize kulak asmıyor " diye biraz kafa yorun...
sözde en muhalif odur. ancak akp'den çok chp'yi, iyi partiyi eleştirir.
sorsanız ağzından köpükler çıkarta çıkarta "çizgisini bozmayan tek kesim ulusalcılardır" der, ancak perinçek abisi adalet ve kalkınma partisi binasından çıkmazken ortalıklarda da pek yoktunuz nihat bey, nasıl yapacağız o işi ?
çizgiden bahis edecek son insan perinçek olabilir bu ülkede. işçi partisi ve perinçek'in bürünmediği kılıf, tatmadığı ideoloji kaldı mı yerkürede?
hayır insanda biraz utanma olur, daha düne kadar 100.000 imza bulamayan perinçek'in oylarını meral hanım, muharrem bey tamamlatmadı mı ? bir sorgulayın ya hu : " biz on yıllardır bir şeyler konuşuyoruz da, nasıl olur yüzbin imza dahi toplayacak bir tabanımız olmaz, bu insanlar neden bize kulak asmıyor " diye biraz kafa yorun...
devamını gör...
vallahi sizi 15 temmuz'dan beter yaparız
gündeme bakınca başıma ağrılar giriyor sinirden. ülkeyi yönetenlere bak.. bu kadar yanardöner insanı bir arada görmek şaşırtıcı cidden.
devamını gör...
wakey wakey eggs and bakey
genellikle amerika’nın güney ve batı kısımlarında kullanılan bir sözdür. günaydın demenin daha melodik ve daha neşeli bir yoludur. ve muhattap olan kişi uyandığında onu lezzetli bir sürpriz beklediğini ima eder.
bu sözün kökenin ne olduğu, ilk olarak nerede kullanıldığı ile ilgili net bir bilgi olmamakla birlikte çok yaygın bir kullanım olduğu da bir gerçek.
eggs and bacon klasik bir amerikan kahvaltısıdır. yumurta ve domuz pastırmasından oluşan bu kahvaltıyı birçok amerikan filminde gördüğümüz için lezzeti ile ilgili de bir fikrimiz varmış gibi hissederiz.
başlıkta bahsettiğimiz söz kahvaltını hazır olduğunu, bir an önce uyanılması gerektiğini ve muhtemelen neşeli ve mutlu bir kahvaltı geçirileceğine işaret eder.
ayrıca bu söz karşımıza kill bill volume 2’da da çıkar. michael madsen’ın canlandırdığı sidewinder olarak da bilinen ve bill’in erkek kardeşi olan budd tarafından beatrix kiddo’ya söylenmiştir. filmde budd gelini alt etmeyi başarmış tek insan olarak karşımıza çıkar ve tam bu esnada bu sözü kullanır. ancak söz yukarıda anlattıklarımdan çok uzak bir ima ile kullanılmıştır.
bu sözün kökenin ne olduğu, ilk olarak nerede kullanıldığı ile ilgili net bir bilgi olmamakla birlikte çok yaygın bir kullanım olduğu da bir gerçek.
eggs and bacon klasik bir amerikan kahvaltısıdır. yumurta ve domuz pastırmasından oluşan bu kahvaltıyı birçok amerikan filminde gördüğümüz için lezzeti ile ilgili de bir fikrimiz varmış gibi hissederiz.
başlıkta bahsettiğimiz söz kahvaltını hazır olduğunu, bir an önce uyanılması gerektiğini ve muhtemelen neşeli ve mutlu bir kahvaltı geçirileceğine işaret eder.
ayrıca bu söz karşımıza kill bill volume 2’da da çıkar. michael madsen’ın canlandırdığı sidewinder olarak da bilinen ve bill’in erkek kardeşi olan budd tarafından beatrix kiddo’ya söylenmiştir. filmde budd gelini alt etmeyi başarmış tek insan olarak karşımıza çıkar ve tam bu esnada bu sözü kullanır. ancak söz yukarıda anlattıklarımdan çok uzak bir ima ile kullanılmıştır.
devamını gör...
hoşlanılan yazarın başka bir yazara nickaltında yürümesi
insanın moralini bozan durumdur. şimdi hoşlanılan yazarı kimseyle paylaşmak istemezsiniz, onun sadece size ait olmasını istersiniz lakin bu esnada hoşlanılan yazar gider başka birinin nikaltına yazar, dünya başınıza yıkılır adeta. varmış böyle olaylar, görüyoruz, duyuyoruz. elimde belgelerim var konuşursam sözlük karışır. * şaka şaka bir halt bildiğim yok. amaç başlık açıp akışı akıtmak işte.
devamını gör...
her sınıfta mutlaka bulunan tipler
hocaların olmadığı ortamlarda şerefsizliğin kitabını yazıp hocayla sohbet havasında geçen derslerde görmüş geçirmiş, ahlak bekçisi mahalle abisi moduna giren yavşak tiplerin başı çektiği listedir.
ikinci sırada önüne gelene sataşıp pislik yapan ama iş icraate gelince korkudan altına sıçan tipler yer alır.
ikinci sırada önüne gelene sataşıp pislik yapan ama iş icraate gelince korkudan altına sıçan tipler yer alır.
devamını gör...
israil'i protesto etmek için arabasını yakan çift
bunu gören israil bütün kuvvetlerini geri çekti. hatta gelen son dakika haberine göre polonya'ya taşınmaya karar vermişler. polonya'nın başı belada. *
devamını gör...
çocukken hayal edilen tanrı şekli
çok küçükken havada oturan dev bir adamdı sonra selenayı izleyince yüce honos oldu.
devamını gör...
merkezkaç kuvveti
eylemli ve eylemsiz referans sistemlerinden bakıldığında varlığı tartışmalı hale gelen hayali kuvvet.
newton'un hareket yasalarından kısaca söz edeyim konunun anlaşılması için.
1- eylemsizlik
dışarıdan herhangi bir kuvvetle durum değiştirilmediği sürece, bir cisim duruyorsa durmaya, hareket ediyorsa hareketine devam etmeye meyillidir. buradaki hareket, düz bir doğrultu üzerinde belirli bir yöne doğru ve sabit hızlı bir harekettir. böyle durmakta olan ya da sabit hızla hareket eden cisimler üzerindeki net kuvvet ve ivme sıfırdır.
eğer herhangi bir kuvvet uygularsak, bu durum değişir ve 2. yasa karşımıza çıkar.
2- kuvvet, ivme ve kütle ilişkisi
duran ya da sabit hızla hareket eden, yukarıda bahsettiğimiz türden cisimler üzerine uygulayacağınız herhangi bir kuvvet, cismin hareketinde değişime neden olur. duran cisim hareket kazanabilir, hareket eden cisim hızlanabilir, yavaşlayabilir ya da yön değiştirebilir. burada artık net kuvvet de ivme de sıfırdan farklıdır. bu durum;
kuvvet = kütle x ivme
ya da basitçe bildiğimiz şekliyle f = m.a şeklinde bir formülle de ifade edilir.
3- etki - tepki
bir cisim üzerine bir kuvvet uygulanıyorsa, cisim bu kuvvete eşit olan ama kuvvetin yönünün tam tersi yönde bir tepki oluşturur.
***
merkezkaç kuvveti açıklamak için önce merkezcil kuvvete değineyim.
burada artık dümdüz bir doğrultuda giden cisimler değil, düzgün dairesel hareket yapan cisimler söz konusudur. cisim, dairenin merkezine doğru bir kuvvet ile çekiliyor gibi düşünebilirsiniz.

(görsel, physics.stackexchange. com'dan alıntıdır.)
cisim, 1. yasa gereği hız vektörü doğrultusunda, yani görseldeki yeşil ok yönünde hareketine devam etmek ister ama sürekli olarak merkeze doğru çekilir. neden?
çünkü cisim artık ivmeli hareket yapıyor. ivme hareketin sadece hız değişikliğiyle bağlantılı değildir. hareketin yönünün değişimi de ivmenin varlığını gösterir. dairesel harekette cismin yönü sürekli değiştiği için bir ivmesi var demektir. ivmesi varsa, kuvvet = kütle x ivme formülü gereğince eşitliğin sağ tarafında belirli bir sayı olduğuna göre yani sağ taraf 0 olmadığına göre, sol taraf da 0 olmayacaktır yani artık cisme etki eden bir kuvvet de söz konusudur. peki bu kuvvetin yönü neresidir? ivmenin yönüyle aynı, yani dairenin merkezine doğrudur.
***
geldik zurnanın zırt dediği yere; merkezkaç dediğimiz, "kuvvet olmayan kuvvete".
cisim sürekli dairenin merkezine doğru yönlenir dedik. newton'ın 3. yasası da, nerede bir cisme uygulanan bir kuvvet varsa, orada buna ters yönlü bir tepki doğar demişti. o halde merkezcil kuvvete ters yönde bir tepki doğmalı. burada eylemli ve eylemsiz referans sistemleri için durum değişir. mesela dairesel hareket yapan bir kutu içerisinde oturuyor olsaydınız, sizi dairenin merkezinden ters yöne doğru iten bir kuvvet hissederdiniz üzerinizde. "görünür merkezkaç kuvveti" de diyebileceğimiz bu kuvvet, sadece sizin hissettiğiniz, dışarıdan bakan bir gözlemci için ise hiçbir şekilde var olmayan bir kuvvet olurdu çünkü bunun nedeni sizin eylemsizlik özelliğiniz olacaktı. siz yolunuza düz şekilde devam etmek isteyecektiniz ama merkezcil kuvvet sizi dairenin merkezine doğru zorladığından, üzerinizde bir baskı hissedecektiniz.
yani özetle; dairesel yörüngede hareket eden bir cisim, hız vektörüyle aynı yönde ve düz şekilde hareket etmek ister. ancak ivmeli hareketinden dolayı değişen yönü nedeniyle dairesel yörüngenin merkezine doğru çekilir. bu çekilme cisim üzerinde etki - tepki prensibi yüzünden bir ters tepki doğurur ve bu gerçek bir kuvvet değil, hissedilen bir etkidir.
eğer ortada cismi dışarıya doğru çekiştiren gerçek bir kuvvet olsaydı, mesela iple bağlı dairesel hareketteki cismin ipini kestiğinizde, cismin merkezin tam tersi yönde fırlayıp gitmesi gerekirdi. oysa herhangi bir anda ipi keserseniz, cisim daireye teğet bir şekilde, dümdüz devam edecektir yoluna. tıpkı ilk yasada olduğu gibi... yine aynı şekilde, bir gezegenin kütle çekimi bir anda sıfırlanırsa, etrafındaki uydular yollarına, yörüngenin o anda hangi noktasındaysalar, o noktaya teğet şekilde dümdüz devam ederler. zıt yöne savrulmazlar.
edit: sevgili head bir ekleme yaptı. yukarıda bahsettiğim net kuvvetin 0 olması durumuna ek olarak, net torkun da 0 olması gerektiğini, zira cismin net kuvveti 0 olsa da net torkun farklı olabileceğini hatırlattı. onu da buraya yazmak isterim. teşekkür ediyorum kendisine buradan da.
newton'un hareket yasalarından kısaca söz edeyim konunun anlaşılması için.
1- eylemsizlik
dışarıdan herhangi bir kuvvetle durum değiştirilmediği sürece, bir cisim duruyorsa durmaya, hareket ediyorsa hareketine devam etmeye meyillidir. buradaki hareket, düz bir doğrultu üzerinde belirli bir yöne doğru ve sabit hızlı bir harekettir. böyle durmakta olan ya da sabit hızla hareket eden cisimler üzerindeki net kuvvet ve ivme sıfırdır.
eğer herhangi bir kuvvet uygularsak, bu durum değişir ve 2. yasa karşımıza çıkar.
2- kuvvet, ivme ve kütle ilişkisi
duran ya da sabit hızla hareket eden, yukarıda bahsettiğimiz türden cisimler üzerine uygulayacağınız herhangi bir kuvvet, cismin hareketinde değişime neden olur. duran cisim hareket kazanabilir, hareket eden cisim hızlanabilir, yavaşlayabilir ya da yön değiştirebilir. burada artık net kuvvet de ivme de sıfırdan farklıdır. bu durum;
kuvvet = kütle x ivme
ya da basitçe bildiğimiz şekliyle f = m.a şeklinde bir formülle de ifade edilir.
3- etki - tepki
bir cisim üzerine bir kuvvet uygulanıyorsa, cisim bu kuvvete eşit olan ama kuvvetin yönünün tam tersi yönde bir tepki oluşturur.
***
merkezkaç kuvveti açıklamak için önce merkezcil kuvvete değineyim.
burada artık dümdüz bir doğrultuda giden cisimler değil, düzgün dairesel hareket yapan cisimler söz konusudur. cisim, dairenin merkezine doğru bir kuvvet ile çekiliyor gibi düşünebilirsiniz.

(görsel, physics.stackexchange. com'dan alıntıdır.)
cisim, 1. yasa gereği hız vektörü doğrultusunda, yani görseldeki yeşil ok yönünde hareketine devam etmek ister ama sürekli olarak merkeze doğru çekilir. neden?
çünkü cisim artık ivmeli hareket yapıyor. ivme hareketin sadece hız değişikliğiyle bağlantılı değildir. hareketin yönünün değişimi de ivmenin varlığını gösterir. dairesel harekette cismin yönü sürekli değiştiği için bir ivmesi var demektir. ivmesi varsa, kuvvet = kütle x ivme formülü gereğince eşitliğin sağ tarafında belirli bir sayı olduğuna göre yani sağ taraf 0 olmadığına göre, sol taraf da 0 olmayacaktır yani artık cisme etki eden bir kuvvet de söz konusudur. peki bu kuvvetin yönü neresidir? ivmenin yönüyle aynı, yani dairenin merkezine doğrudur.
***
geldik zurnanın zırt dediği yere; merkezkaç dediğimiz, "kuvvet olmayan kuvvete".
cisim sürekli dairenin merkezine doğru yönlenir dedik. newton'ın 3. yasası da, nerede bir cisme uygulanan bir kuvvet varsa, orada buna ters yönlü bir tepki doğar demişti. o halde merkezcil kuvvete ters yönde bir tepki doğmalı. burada eylemli ve eylemsiz referans sistemleri için durum değişir. mesela dairesel hareket yapan bir kutu içerisinde oturuyor olsaydınız, sizi dairenin merkezinden ters yöne doğru iten bir kuvvet hissederdiniz üzerinizde. "görünür merkezkaç kuvveti" de diyebileceğimiz bu kuvvet, sadece sizin hissettiğiniz, dışarıdan bakan bir gözlemci için ise hiçbir şekilde var olmayan bir kuvvet olurdu çünkü bunun nedeni sizin eylemsizlik özelliğiniz olacaktı. siz yolunuza düz şekilde devam etmek isteyecektiniz ama merkezcil kuvvet sizi dairenin merkezine doğru zorladığından, üzerinizde bir baskı hissedecektiniz.
yani özetle; dairesel yörüngede hareket eden bir cisim, hız vektörüyle aynı yönde ve düz şekilde hareket etmek ister. ancak ivmeli hareketinden dolayı değişen yönü nedeniyle dairesel yörüngenin merkezine doğru çekilir. bu çekilme cisim üzerinde etki - tepki prensibi yüzünden bir ters tepki doğurur ve bu gerçek bir kuvvet değil, hissedilen bir etkidir.
eğer ortada cismi dışarıya doğru çekiştiren gerçek bir kuvvet olsaydı, mesela iple bağlı dairesel hareketteki cismin ipini kestiğinizde, cismin merkezin tam tersi yönde fırlayıp gitmesi gerekirdi. oysa herhangi bir anda ipi keserseniz, cisim daireye teğet bir şekilde, dümdüz devam edecektir yoluna. tıpkı ilk yasada olduğu gibi... yine aynı şekilde, bir gezegenin kütle çekimi bir anda sıfırlanırsa, etrafındaki uydular yollarına, yörüngenin o anda hangi noktasındaysalar, o noktaya teğet şekilde dümdüz devam ederler. zıt yöne savrulmazlar.
edit: sevgili head bir ekleme yaptı. yukarıda bahsettiğim net kuvvetin 0 olması durumuna ek olarak, net torkun da 0 olması gerektiğini, zira cismin net kuvveti 0 olsa da net torkun farklı olabileceğini hatırlattı. onu da buraya yazmak isterim. teşekkür ediyorum kendisine buradan da.
devamını gör...
iki çeşit insan vardır
yağmurda yürüyenler ve yağmurda ıslananlar
devamını gör...
jean paul sartre
"bir şey sona ermek için başlamıştır.
serüven uzamaya gelmez, ona anlam veren ölümüdür yalnız."
serüven uzamaya gelmez, ona anlam veren ölümüdür yalnız."
devamını gör...
her çocuk rızkıyla gelir
her çocuk masrafla gelir diyerek düzeltiyorum.
kastedilen rızk sanırım anne sütü. kendinizi çok zorlasanız maksimum 2 yıl çocuğu anne sütüyle beslersiniz.
önceleri çok önceleri çocuk için yeterliydi aç kalmamak. ama günümüz koşulları için yeterli değil maalesef. çocuğa rızkla birlikte iyi bir gelecek de sağlamak gerekiyor. çocuğun iyi bir eğitim alma hakkı, iyi bir gelecek hakkı olmalı.
eğer maddi imkanınız varsa ve iyi bir gelecek sağlayacaksanız 10 çocuk yapın. yoksa lütfen dünyaya çocuk getirmeyin. çocuk, sizin eğleneceğiniz bir oyuncak değil, bir birey.
kastedilen rızk sanırım anne sütü. kendinizi çok zorlasanız maksimum 2 yıl çocuğu anne sütüyle beslersiniz.
önceleri çok önceleri çocuk için yeterliydi aç kalmamak. ama günümüz koşulları için yeterli değil maalesef. çocuğa rızkla birlikte iyi bir gelecek de sağlamak gerekiyor. çocuğun iyi bir eğitim alma hakkı, iyi bir gelecek hakkı olmalı.
eğer maddi imkanınız varsa ve iyi bir gelecek sağlayacaksanız 10 çocuk yapın. yoksa lütfen dünyaya çocuk getirmeyin. çocuk, sizin eğleneceğiniz bir oyuncak değil, bir birey.
devamını gör...
normal sözlük yazarlarının en büyük pişmanlığı
birkaç ay önce, ne yapıp edip bir bilgisayar almamış olmak...
devamını gör...
döngüsel çoklu evren modeli
çoklu evrenler kuramı içerisindeki alt başlıklardan biri.
bunu anlamak için önce zar çoklu evren modeli başlığına göz atmanızda fayda var çünkü bu model, zar evrenlerin çarpışma ihtimali ile ilgili.
evrende gördüğümüz her şey hareketli. bu durumda, zar evrenlerin hareketli olmasının önünde de bir engel yok. uzay içerisinde farklı yönlere doğru yönelmiş olan bu evrenler birbirlerine doğru hareket edip çarpışırsa ne olur?
yanıtımız net olmasa da kesin olarak söyleyebileceğimiz bir şey var: ortaya çok büyük miktarda bir enerji çıkar. tabii bunun sonucunda da çarpışan bu evrenler bütünlüklerini koruyamayıp dağılacaktır. bu bize big bang teorisi olarak da bilinen büyük patlama'yı hatırlatır. yani büyük bir enerjiyle gerçekleşen devasa (2 evren boyutunda) bir çarpışmada önce her şey en ufak parçacıklarına ayrılır, sonra bu parçacıklar yeniden etkileşime girerek evrende gördüğümüz yapıları (galaksiler, yıldızlar vs) oluşturur. buna, teorik fizikçiler "büyük yapışma" adını verir.
çarpışmalar sonucunda yapısal olarak dağılan eski evrenlerden, sürekli olarak yenileri oluşur. bu da ortaya tekrarlanan bir süreç, yani bir döngü çıkarır. modelin ismi de buradan gelir. bu model doğruysa "büyük patlama'dan önce ne vardı?" sorusunun yanıtına da bir parça ışık tutulmuş olur.
bunu anlamak için önce zar çoklu evren modeli başlığına göz atmanızda fayda var çünkü bu model, zar evrenlerin çarpışma ihtimali ile ilgili.
evrende gördüğümüz her şey hareketli. bu durumda, zar evrenlerin hareketli olmasının önünde de bir engel yok. uzay içerisinde farklı yönlere doğru yönelmiş olan bu evrenler birbirlerine doğru hareket edip çarpışırsa ne olur?
yanıtımız net olmasa da kesin olarak söyleyebileceğimiz bir şey var: ortaya çok büyük miktarda bir enerji çıkar. tabii bunun sonucunda da çarpışan bu evrenler bütünlüklerini koruyamayıp dağılacaktır. bu bize big bang teorisi olarak da bilinen büyük patlama'yı hatırlatır. yani büyük bir enerjiyle gerçekleşen devasa (2 evren boyutunda) bir çarpışmada önce her şey en ufak parçacıklarına ayrılır, sonra bu parçacıklar yeniden etkileşime girerek evrende gördüğümüz yapıları (galaksiler, yıldızlar vs) oluşturur. buna, teorik fizikçiler "büyük yapışma" adını verir.
çarpışmalar sonucunda yapısal olarak dağılan eski evrenlerden, sürekli olarak yenileri oluşur. bu da ortaya tekrarlanan bir süreç, yani bir döngü çıkarır. modelin ismi de buradan gelir. bu model doğruysa "büyük patlama'dan önce ne vardı?" sorusunun yanıtına da bir parça ışık tutulmuş olur.
devamını gör...
demans
bilişsel ve kognitif fonksiyonlarda yaşlanmayla birlikte gelen bozulmadır. bu durum yaşlanmanın doğal ve kaçınılmaz bir sonucudur. yapılan bir çok araştırma demansın engellenemediğini fakat ilerme hızının yavaşlatılabileceğini vurgulamıştır.
devamını gör...
hala koronovirüse yakalanmamış insan
bu benimdir. ama kime sorsam sen geçirmişsindir diyorlar. geçirmedim anlamıyorlar.
devamını gör...
dunning kruger etkisi
cornell üniversitesi'nin iki psikoloğu justin kruger ve david dunning’in tanımladığı bir algılamada yanlılık eğilimidir.
cahiller, cahil olduklarının bile farkında olmayacak kadar cahildir.
(bkz: akıllı köprü arayana kadar deli suyu geçer)
akıllılar hep kuşku içindeyken aptallar küstahça kendinden emindir. -bertrand russell
cahiller, cahil olduklarının bile farkında olmayacak kadar cahildir.
(bkz: akıllı köprü arayana kadar deli suyu geçer)
akıllılar hep kuşku içindeyken aptallar küstahça kendinden emindir. -bertrand russell
devamını gör...



