freedom house'a göre son 10 yıl içinde toplam 31 puan kaybeden türkiye, afrika ülkesi mali'den sonra dünyada özgürlüklerin en çok gerilediği ülke konumunda.

raporun türkiye ile ilgili bölümünde, "muhalif siyasetçilere, sivil toplumun örgüt üyelerine, bağımsız gazetecilere ve ankara dış politikasını eleştirenlere yönelik kovuşturma ve taciz kampanyalarının 2020 boyunca da devam ettiğinin" altı çizildi.

ayrıca raporda, kürt muhalifleri, gülen hareketinin destekçilerini ve solcuları hedef alan terör suçlamaları, işkence ve aşağılayıcı muameleler içeren iddialara da yer verildi.

empatinin gelişmesi, stresle baş etmek, daha iyi bir kelime dağarcığına sahip olmak ve daha yaratıcı olmak gibi çeşitli faydalardır.

kitapları, şiirleri ve diğer yazılı kelimeleri bir terapi biçimi olarak kullanma pratiği, insanlara yüzyıllardır yardımcı olmuştur. kurgu, başkalarını anlamanın, yaratıcılıktan yararlanmanın ve beyninizi çalıştırmanın benzersiz derecede güçlü bir yoludur.

roman/kurgu okumanın bazı faydalarından şu şekilde bahsedebiliriz:

empati: hayal etmek anlayışı doğurur
kendinizi başkalarının yerine koymak ve empati kapasitenizi artırmak için kurgu okumaktan daha iyisini yapamazsınız. birden fazla çalışma, hikayeleri hayal etmenin, beyninizin başkalarını daha iyi anlamaktan ve dünyayı yeni bir perspektiften görmekten sorumlu olan bölgelerini harekete geçirmeye yardımcı olduğunu göstermiştir.

psikolog raymond mar 86 fmrı çalışmalarını analiz ettiğinde, hikayeleri anlamak için kullanılan beyin ağlarında ve diğer bireylerle etkileşimde gezinmek için kullanılan ağlarda önemli ölçüde örtüşme görmüştür.

bağlantıyı kesmek: okumak stres konusunda etkilidir
beyniniz 7 gün 24 saat maksimum kapasitede çalışamaz. bilişsel yeteneklerimizi dinlendirmek ve işlevselliği en üst düzeye çıkarmak için hepimiz 'bağlantıyı kesmeye' ihtiyaç duyarız.

uyku: düzenli okuyucular daha iyi uyur
aslında, okumanın yarattığı rahat bir bağlantıyı kesme durumu, uyumanıza yardımcı olmak için mükemmel bir ortam olabilir.

bir uyku ritüeli oluşturmak, tutarlı bir uyku düzeni oluşturmanın harika bir yoludur. en önemli şeylerden biri, yaptığınız son şeyin sizi günün geri kalanının görevlerinden tamamen uzaklaştırmasıdır.

daha iyi ilişkiler: kitaplar bir "gerçeklik simülatörü" görevi görür
hayat karmaşıktır. çoğu zaman, kişiler arası ilişkiler ve zorluklar, istediğimiz basit çözümlere sahip değildir. bu gerçeği nasıl daha iyi bir şekilde kabul edebiliriz? değişim fikirlerini, karmaşık duyguları ve bilinmeyeni keşfetmek için kurguyu kullanarak.

toronto üniversitesi'nde bilişsel psikoloji profesörü olan keith oatley, new york times'a okumanın "bilgisayar simülasyonlarının bilgisayarlarda çalışması gibi okuyucuların zihninde çalışan" bir tür gerçeklik simülasyonu ürettiğini öne sürmüştür.

hafıza: kitap okuyan kişiler yaşamlarının ilerleyen dönemlerinde daha az zihinsel düşüşler yaşarlar
bir hikaye duymanın, bilgiyi uzun vadede hatırlamanın harika bir yolu olduğunu biliyoruz.
artık, okuyucuların okuyucu olmayanlara kıyasla yaşamlarının ilerleyen dönemlerinde hafızalarının daha yavaş azaldığına dair kanıtlar da var.

kapsayıcılık: hikayeler zihninizi açar
harry potter okumak bizi daha kapsayıcı, hoşgörülü ve açık fikirli yapabilir mi? bir çalışma bunun cevabının 'evet' olduğunu gösteriyor.
journal of applied social psychology'de yayınlanan çalışma, harry potter romanlarının damgalanmış gruplara yönelik tutumları iyileştirmek için bir araç olarak kullanılıp kullanılamayacağını test etti.
öğrencilerin ayrımcılıkla ilgili kitapların pasajlarını okudukları 3 deneyden sonra, göçmenlerden eşcinsel öğrencilere kadar her konuda daha farklı tutumlar sergilediği görülmüştür.

kelime haznesi: kurgu okuyan kişilerin kelime dağarcığı daha geniştir
hepimiz kendimizi ifade etmemize ve başkalarıyla bağlantı kurmamıza yardımcı olabilecek türden bir kelime hazinesi isteriz.
kurgu, oraya ulaşmanıza yardımcı olabilir. bir araştırma, kurgu okuduktan sonra insanların beyinlerini okumayanların beyinleriyle karşılaştırdı.
okuyucuların beyinleri belirli alanlarda - özellikle beynin tipik olarak dili anlamakla ilişkilendirilen kısmı olan sol temporal korteks'te- okumayanlara göre daha fazla aktivite gösterdi.

ümitcan uygun’u hapisten çıkardınız. elin çocuğunu öldürmüş. ben bunu hapisten çıkarmayın demedim mi? gördünüz mü? elin ciğerini yaktı. benim de ciğerimi yaktı. adaletin böyle mi olması gerekiyor? adalete sahip çıkın. bu seri katilleri ne zaman yakalayacaksınız? daha kaç tane can yakacaklar? bunlar benim canımı yaktıktan sonra bir tane daha can yaktılar