buradan

sen ondan çoktan geçip gitmene rağmen o senden gitmemiştir.

“insan bir kere birine geç kalır ve bir daha hiç kimse için acele etmez.”

bir dostoyevski eseridir. sürgün zamanları mahpus olmak işkence görmek mahkûm olmak gibi bütün gerçeklikleri bize rahatsız edici şekilde anlatır.
o kadar rahatsız edici bir eserdir ki sürekli okurken düşünmek zorunda kalırsınız üzülürsünüz ama düşünürsünüz.
sibirya da hapis yaşantısını anlatan bu eser işkence, zulüm, ceza, açlık gibi kavramları dostoyevski’nin gizli özne oluşuyla bize anlatır.
okurken düşünüp durdum böyle bir eseri dostoyevski’den başka kim yazabilirdi?
okuyucuya verilen bir mesaj olmaması okuyucuyu düşünmeye sevk etmesi bu kitabı kesinlikle başarılı bir dostoyevski eseri yapıyor.
insanlar bazı zor durumlarda çaresiz kalırlar ve oraya uyum sağlamaya çalışırlar. düşünsenize istemediğiniz bir yerde kalmak ne kadar kötüdür?
zorla bir yerde tutulmak ne kadar kötüdür?
siz bunları düşünürken dostoyevski çıkıyor ve “insan her şeye alışan bir yaratıktır” diyor.
okunması gerekir. okurken düşünülmesi gerekir.
--! spoiler !--

okurken beni en çok etkileyen kısım işkence görürken ses çıkarmayan yaşlı amca oldu. düşündüm bir insan bir cezayı hak ettiğini düşünürse ne yapar nasıl tepki verir diye düşündüm.
mahpusların küçük bir kuşa yaklaşımları beni mahvetti.
yine düşündüm durdum suçlu insanların yüreğindeki şefkat hapsolunca ortaya mı çıkar?
suçlu insanlar ceza çekince suçsuz bir insana dönüşür mü?

--! spoiler !--

okunmalıdır okurken düşünülmelidir.
beni etkileyen alıntıları ekleyeyim.


hem de bu gibi durumlar, çok uslu ve o zamana kadar tamamıyla geri planda kalmış kimselerde görülür. bazıları, girmiş oldukları yeni kalıbı kendileri için övünme sebebi sayarlar. eskiden ne kadar ezilmiş ve boynu bükükler, şimdi aynı oranda işini bilen, kabadayı görünmek arzusundadırlar. etrafa saldığı korkudan zevk alır; insanlarda uyandırdığı tiksinme duygusunu adeta sever. kayıtsız tavır takınır; bu durumda, içinden bir an önce cezanın gelmesini, mahkûm olmayı bekler. çünkü gerçek olmayan kayıtsız görünmekten artık bıkmıştır.


herkes çok acımasızdı, içimi dökebileceğim kimse yoktu. bazen bir köşeye çekilir, içimi çeke çeke ağlardım.


ama bakarsınız, bir mahkûm okumuş, vicdanlı, bilinçli ve cesurdur. duyduğu vicdan azabının verdiği acı onu aldığı çok daha fazla sarsmaktır. o kendini en şiddetli yasadan daha amansızca cezalandırmıştır. beri yandan sürgün hayatı boyunca işlediği suçu bir kez bile aklına getirmeyen bir herif, yaptığından ötürü kendini haklı bile saymaktadır.



sürgün hayatında hürriyet yokluğundan ve zorla çalıştırmadan başka, belki diğerlerinden daha korkunç bir azabın olduğunu zamanla öğrendim: zorunlu ortak hayat.

hayranlarına ve daha önce hiç izlememiş olanlara ilaç gibi gelecek olan kısa bir arşivi:

the killers (1956) :

there will be no leave today (1959) :

the mirror (1975) :

hayattan zevk almasını bilmeyen, bilmediği için de başkalarının hayatını da mahveden insanlar yorar.

bana pek tanıdık gelen bir yazar.

hani birini görürsünde ben daha önce bu insanı sanki bir yerden tanıyorum dersin ve bir sıcaklık oluşur ya heh işte tam öyle. sanki ben daha önce yazılarını okumuş gibiyim. sanki yazılarının tadı hala dilimin ucunda. sanki biraz daha yoğunlaşsam hah şurada şu şu diyeceğim. işte öyle sıcak ve tanıdık...

benim kendisi için düşündüklerimi kendisi de benim için düşünmüş bu beni onure etti ne yalan söyleyeyim şimdi. keyifli bir iletişim olacak gibi.

ilerleyen zamanlarda tekrar görüşmek üzere sayın yazar. huyum kurusun nickaltına dadanmayı severim.

pek keyifli sözlükler...

ya kardeşim bilmiyosun işte besbelli niye illa cevap vermek için kıvranıyosun ? tek bir kelime söylemen yeterli: bilmiyorum.

hayatımın başrolünü oynadığım ömrümde
ölüm aklıma gelince,
rölanti de ki bekleme senelerim geliyor.
son sürat gitmem gereken yollarımı,
bi şekilde önünde durduğum kavşaklarım
ve yari yolda kalışlarım,
hayır..hayır..
rölanti beklemeleri isimli yıllarıma
kayıp zaman olarak madalya veriyorum.

ve sahne benim..ve rölanti yok.

okumayanlar için en başta söylemeli ki nietzsche’nin gerçek yaşamıyla bir ilgisi yoktur. nietzsche nezdinde bir kurmacadır. ama okurken sanki nietzsche gerçekten bunları yaşamış , psikanalitik gerçekten böyle gelişmeye başlamış gibi hissedebilirsiniz. kitap boyunca nietzsche ne zaman ağlayacak diye bekledim. bir psikiyatristin kaleminden çıkma bir kitaptır. en temel düzeyde psikanalitik ve felsefeyi böyle kurmaca haline getirmek bence güzel bir iş olmuş. okuması zevkli bir kitap :)

başlarda biraz garip gelebilir ama kesinlikle inside no:9

kontrolsüz bir şekilde ülkenin dört bir yanına yerleşen sığınmacılardır.
devletin en ufak bir plan programı yok, ileride ne olacağı meçhul. ben hayatımda bu kadar büyük bir belirsizlik görmedim.

bir eşy söyleyeceğim. bunun sebebi aslında dinlenme isteği, yani beni dinle bak sana konuşuyorum demek yerine böyle diyoruz.

kpss derecesi, yüksek lisans eğitimi, alanındaki bilgi ve deneyimi, sınavlardaki puanı, mülakat başarısı ve liyakat değildir.
kadın memurlar için; bıyık bırakmak, genelde pantolon giymek, pantolon paçası ile yumurta topuk ayakkabı arasından görünen bileğe yığılmış - tercihen koyu ten rengi- ince soket çorap ve yine aynı yerden umursamazca görünen hafif kıllı kalın güneş yüzü görmemiş beyaz ayak bileği bu şartlardan bazılarıdır.

öğrenci yurdunda kalmak sosyal hayatta kisiye cok şey kazandirir.
- bambaska kültürlerde yetişmiş insanlarla anlaşabilme yeteneği
-her türlü gürültü ve ışıkta uyuyabilme yeteneği
- evde yememek icin direndiginiz her yemegi aç kalmamak adına yemeyi ve hatta zamanla sevmeyi
- kendi sorumluluklarınızı yaşıtlarıza kıyasla daha erken almayı öğrenirsiniz.

aradığım ideal eş. beraber maç izleriz, totem yaparız. sarıııı...lacivert...

var bir hayalimiz.

biri osmanlı'nın gerileme dönemini yaşarken diğeri cumhuriyeti kurmakta.*

tanım : bir versus.

bireyde davranış değişikliği ve/veya yeni bir davranış kazandırma, düşünce biçimi geliştirme amacıyla yapılan eylem, eğitim veya manipülasyon.

ikna yönteminde yaygınlaşan bir yaklaşım var ki; bugün ondan bahsedeceğiz.
hazırsak; kulaklığı takıp müziği istediğiniz yüksekliğe getirebilirsiniz. okuma süresi maksimum 3 dakika. okuma ve anlama hızınızın uyumsuz olmasından müessesemiz sorumlu değildir. *

geçmişe dönük kısa ve basit bir araştırma yaptığımızda, dönemlere ayırarak inceleyebileceğimiz yüzlerce ikna yöntemi, binlerce yaklaşım tarzı bulabiliriz. ancak hepsinin ortak noktasının “toplumsal dinamiklere uyumlu” olduğunu görebiliriz.

2021 dünyasında, uzun bir süredir doğallık vurgusu büyük oranda kullanılmaktadır. bunun nedeninin de pozitif bilimi temel alarak bir dayanak noktası oluşturması karşısında karşı tez üretilemeyecek kadar güçlü olduğu kabulü olduğu bilinmektedir.
nitekim de bu yöntem dünya toplumlarında etkin olarak çalışmaktadır. bizim gibi hem oryantalist hem de kültürel değerlerin baskın olduğu toplumlarda ise pozitif bilime bir tutam geleneksel (buna teolojik birikim de diyebiliriz) referans eklediğimizde ortaya çıkan formülle; kitleleri yer değiştirebilme gücüne sahip oluruz. bu önemli formülü buraya yazarak amme hizmetimi de yerine getirmiş olduğum için kendimi teolojik açıdan tatmin ettiğimi hissediyorum.

sıklıkla çoğu vatandaşımızın yaşadığını düşünüyorum (kendimi siyasi parti sözcüsü gibi hissettim, bu cümleyi değiştirsem mi bilemedim. neyse, şakası bile hoş gelmedi).
kadınların bu örneği daha verimli algılayacağını düşünüyorum, çünkü uygulayıcılar genellikle bunun gerçekte böyle olduğunu bile düşündüklerini sanmıyorum.

çoğu evlilikte ve evlilik dışı ilişkide (böyle yazınca da yasak ilişkiden bahsediyormuşum gibi oldu ama ben sıradan sevgililik ilişkisinden bahsediyorum.) erkek cinsiyetinin dominant olduğu bir ilişki çatısı görülüyor. bunun da temelinde toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin yatıyor olduğu yadsınamaz gerçeklik. bireye indirgediğimizde erkek; fiziksel güç ve kütle avantajına sahip olarak “sahip olan” kimliğine inanması, genellikle kadının seksüel penetre edilmesinde üst pozisyonda olmanın verdiği üstünlük hissi, kapalı olsun - olmasın toplumlarda erkeğin eğitiminde sınırların bulunmaması vb. nedenlerle kadın cinsiyetine sahip bireylerin yöneticisi / sahibi olduğuna inanmaktadır.

bu inancın pekiştirilmesi ve kadın üzerindeki hakimiyetinde haklı olduğuna kadının ikna edilmesi için “doğal” süreç olduğunu söyler. aksi durumda doğanın düzenini bozanın kadın olacağı konusunda baskı oluşturarak kadının ampirik birikimini tetikler ve/veya kadının metafizik dengeyi bozduğunu düşünmesini, toplumda önü alınamaz köklü ve yıkıcı değişimlerin olacağı düşüncesinin oluşmasını sağlar. kendi konforunun bozulmaması için sınır çizdiğine kendini inandırır, kadını kontrol altında tutar.

siz de duydunuz mu şu cümleleri?
- kadın çok zayıf, korunmaya muhtaçtır. doğal olarak erkek üstündür.
- erkeğin dışarıda çalışarak ekmek parası kazanması, kadının da yuvanın çekip çevirilmesi görevi paylaştırılarak kadınla erkek arasındaki denge kurulmuştur.
- kadının erkeğine hizmet etmesi insanlık var olduğundan beri olan bir şey, bu çok doğal.

bir yerlerden tanıdık geliyor değil mi?

bir çalıkuşu klasiği:


aslında ondan 2 sene önce kemal sunal'ın filminde duyuldu ama bildiğim kadarıyla bu iki filmden de çok daha eskiye dayanan bir mazisi var. arap harflerini öğrenmeleri için çocuklara öğretilen bir yöntemdi sanıyorum zamanında.

aklıma da hep bu karikatürü getirir:

orijinal ismi "los angelas confidential" olan, curtis hanson'ın yönettiiği, başrollerini, kevin spacey, james cromwell ve russell crowe'un paylaştığı, 1997 abd yapımı polisiye film. film 1950'li yıllarda los angelas polis departmanında olan bir takım yolsuzlukları ele almış ve sistemi acımsızca eleştirmiş desek yanılmış olmayız.

sabahattin ali.