edür yazar profili

sadece fransız sanat camiasının değil, avrupa'nın en büyük tiyatro sanatçılarından biri olarak kabul gören usta sanatçıdır.

68 senelik yaşantısında filmlerle, oyunlarla karşımıza çıkan usta özellikle kusursuz jest ve mimikleriyle hatırlanmaktadır.

sanatında bu denli usta olması kendisi gibi tiyatronun tozunu yutmuş olan eğitmen babasının çabalarıyla değerlendirilebilir. zira babası kendisine 5 yaşından itibaren tiyatro eğitimi vermeye başlamıştır.

çocukların tiyatroya adapte olması ve tiyatro dünyasından kopmaması için fernandel büyük çaba göstermiştir. charlie chaplin ve buster keaton bu sanat için neyse fernandel o büyüklüktedir.

canlandırmaları asla izleyiciler tarafından tekdüze bulunmazdı. sanki sahnede kendi hayatını kendi hikayesini anlatan bir insan olarak gözükürdü.

yazarlığı kadar yönetmenliği de muhteşem olan marcel pagnol filmleri ile sinemaya ilk adımlarını atan usta komedyen giovannino guareschi tarafından yaratılan dön camillo ile sinema dünyasında hafızalara kazınmış bir isim haline gelmiştir.

tiyatro eserlerinde de le schpountz usta sanatçının en önemli ve en çok hatırlanan tiplemesini canlandırdığı eser olaraktan dikkat çekmektedir.

kısa süren sinema kariyerinde derin izler bırakan nuri ceylan'ın biricik yeğeni ve sinemasında yer alan unutulmaz aktörlerden biri olan harika aktör.

kasaba , mayıs sıkıntısı ve uzak ile türk sinemasında derin izler bırakmıştır.

oyunculukta sadelik ya da eşsizlik olur diyeceğimiz portreler muhakkak olacaktır. bu portrelerin içerisinde harika bir şekilde boy gösteren bir aktör olarak dikkat çeker.

sadeliği silüetindeki imkansız denilebilecek sıfatlarla birleştiren saf bir yetenektir.

ankara film festivali katılımından dönerken elim bir trafik kazası sonucu hayatını kaybeden aktör son filmi uzak ile cannes film festivali en iyi erkek oyuncu ödülünü aynı filmden rol arkadaşı olan muzaffer özdemir ile paylaşmıştır. bunun yanında uzak ile antalya altın portakal film festivalinde en iyi yardımcı erkek oyuncu ödülünü kazanmıştır.

edebiyatta ve sinema da olduğu gibi tiyatro içerisinde de oldukça belirleyici ve etkileyici eserler mevcuttur. bu eserler hem sahnelenme hem de diğer sanat dallarını etkileyen eserler oldukları için toplum ve sanat dünyasında oldukça önemli yer edinirler. işte bu eserlerin en önemlilerinden biri olarak görülen ve ülkemizde de öfke adıyla sahnelenen look back in anger tiyatronun klasikleri arasında yer alan oldukça değerli bir oyundur.

emperyalizmin baba ocaklarından olan ingiltere'de geçen hikayeyi yaratan john osborne'u çıkarttığı bu harika iş için tebrik etmek gerekiyor.

işçi sınıfının ne denli ayaklar altına alındığının en temel örneği olan bu oyunda jimmy porter ve alison porter'ın dramatik yaşantı üzerinden emperyalist toplumda işçi sınıfı nasıl hayatta kalıyor tablosu resmedilmiştir.

bu oyun öyle başarılı olmuştur ki yalnızca tiyatro ile kalmamış sinema edebiyat resim heykel gibi alanlarda da sanatçıları etkilemiştir.

o dönem fransız sinemasında ve italyan sinemasında da gördüğümüz yeni gerçekçilik bu oyundan esinlenilen filmlerle ingiliz sinemasında görülmeye başlanmıştır.

sinemanın büyüleyici gücünü sonuna kadar kullanan, oldukça başarılı ve çarpıcı eserlerle dikkat çeken 2000 sonrasının zannımca en başarılı rus film yönetmenlerinden birisidir.

andrey zvyagintsev'i bu denli başarılı yapan filmlerinde yakaladığı muazzam dokudur; peki bu doku nedir diyecek olursak:bu doku anlattığı hikayelerin günümüz toplumuyla ve gerçekçiliği ile olan uyuşmasıdır. bu uyuşmanın yanında sinematografi ve kurgunun filmlerinde çok üst seviyede olduğunu söylememiz gerekiyor.

1964 doğumlu başarılı yönetmen, gençlik dönemlerinden itibaren sinema ile kusursuz bir ilişki yakalamıştır. filmlerinde ünlü rus yönetmenlerden andrey tarkovski'nin belirgin bir etkisi olsa da ben hikayeleri anlatma biçiminden tamamen kendine has ve bağımsız bir tarzı olduğunu düşünmekteyim.

ilk filmi oturmuş sinemasının en temel örneklerinden biri olarak gösterilen vozvrashcheniye'dir. bu film avrupa toplumundaki aile sorunlarını ustalıkla anlatan bir eser olarak hafızalara kazınmıştır.

bu eser aynı zamanda yönetmenin en kuvvetli eserlerinden biri olarak da gösterilmektedir. yönetmenin ikinci filmi ve hikaye olarak en sarsıcı filmi olarak gördüğüm izgnanie toplumsal gerçekçi sinemasının en kuvvetli örneğidir. ilk filminde değindiği aile ve toplum temelindeki iletişim sorunlarını bu filmde farklı bir bakış açısı ile anlatmıştır.

bu iki eser dışında 2011'de çektiği elena ilk iki eseri kadar ses getirmese de sinemasının güzel örnekleri arasına girmiştir. son iki eseri leviathan ve nelyubov bana göre 2010-2020 arası çekilmiş en başarılı filmler arasındadır.

2020 sonrası biraz suskun olan başaralı yönetmenin sessiz sakin yine o eski filmlerdeki tarzını başarıyla ifade edeceği yapılarla geleceği söyleniyor.

ya da trendeki yabancılar da diyebileceğimiz bir hitchcock filmidir.

senaryosunda büyük senarist raymond chandler ve czenzi ormonde imzası bulunmaktadır. film yönetmenin diğer kült eserlerine göre satır aralarında kalan bir filmi olarak dikkat çekmektedir.

raymond chandler'ın yazar olarak oldukça çarpıcı ve dikkat çekici eserler verdiği apaçık ortadadır. bunun yanında uyarlama senaryo konusunda da yetenekli olduğunu bu filmde gözler önüne sermiştir.

film patricia highsmith'in aynı adlı eserinden uyarlanmıştır.

sinematografik ve kurgu açısından yönetmenin belki de en iyi birkaç filminden biri olarak dikkat çekmektedir.

polisiye gerilim türünde gerçekten birçok klişe mevcut, film aslında bu klişeleri biraz barındırsa da yönetmenin dokunuşları üzerine uyarlanan senaryonun başarısı ve çoğunlukla aynı mekanda geçmesi filmde heyecanı arttırmış bu da filme seyir zevki katmıştır.

filmin kötü sayılacak notlarından biri senaryo da yer yer kopmalar olmasıdır. bunu da başrol oyuncularının harika performanslarıyla göz ardı edebiliriz.

sinemanın en iyi kötü adam performanslarından birini sergileyen 33 yaşında hayatını kaybetmiş olan robert walker ve kendisine eşlik eden dönemin en büyük yıldızlarından biri olan farley granger'ı takdir etmek gerekiyor.