1.
yaklaşık altı yıllık ubuntu maceramdan sonra geçen ay itibarıyla kullanmaya başladığım linux distrosu. özellikle şu aralar microsoft'un windows 11'deki onedrive ve copilot ısrarından ötürü gıcık olanlar arasında çok popüler; benim gibi distro anlamında farklı bir arayış içinde olanlara da hitap ediyor tabii.
varsayılan masaüstü ortamı olarak kde ile geliyor ancak kurulum aşamasında gnome, xfce ve hatta cinnamon'u bile seçebileceğiniz geniş bir yelpaze sunuyor. varsayılan bootloader olarak limine kullanıyor ancak ben el alışkanlığından ötürü grub'u tercih ettim.
distro kendisini daha çok oyuncu kitlesine hitap edecek şekilde konumlandırmış; proton, wine ve lutris gibi bu araçlara bağlı olarak çalışan yazılımlar hazır geliyor. cachyos'in alametifarikası kernel'inin özellikle güncel oyuncu sistemlerine göre optimize edilmiş olması, linux'ta kullanması yer yer eziyete dönüşen nvidia donanımları ile uyumluluğu harika. işlemci bazında da optimizasyon var, güncel modellere özel tweakler yer alıyor.
arch* tabanlı olmasının getirdiği artı sayesinde arch wiki'den, aur'dan ve arch repolarından istifade edebiliyorsunuz çoğunlukla. arch kadar olmasa da kendi topluluk sayfası ve reposu da var tabii. diğer paket yöneticilerini de kolayca ekleyebiliyorsunuz.
yine cachyos'in bir başka alametifarikası otomatik snapshotlar oluşturarak sistem kilitlendiğinde geri dönebilmeniz. böylece sistemi kilitleyen şey neyse onu bulmanız ve gerekirse yola devam etmeniz kolaylaşıyor. tabii bu snapshot desteği için disk biçiminin btrfs olması lazım, ancak bu özelliği kullanmayacaklar kurulum aşamasında ext4'ü seçebilir.
sonuç olarak, kesinlikle son kullanıcıya hitap eden ve linux'a geçmeyi düşünenlerin hiç zorlanmayacağı güzel bir distro olmuş. tabii her şey bütünüyle hazır olarak gelmiyor; linux'u öğrenmek isteyenlerin de vakit geçirebileceği ama arch'ın kendisi kadar karmaşık olmayan güzel bir denge yakalanmışa benziyor.
edit: önemli bir detayı unutmuşum.
arch tabanlı olmasından mütevellit cachyos de rolling release, yani sisteme her gün bir sürü güncelleme geliyor. normal şartlarda bu durum riskli olsa da, btrfs ile kurduğunuzda arkada çalışan otomatik snapshot'lar sayesinde sistem çökme korkusu yaşamıyorsunuz.
bu bakımdan stabilite anlamında bir debian kadar değil elbette, yani media center ya da nas gibi spesifik işler için kullanılacak sistemlere pek uygun değil; daha çok günlük kullandığınız ve düzenli internet bağlantısı olan sistemlere kurmanızı öneririm.
varsayılan masaüstü ortamı olarak kde ile geliyor ancak kurulum aşamasında gnome, xfce ve hatta cinnamon'u bile seçebileceğiniz geniş bir yelpaze sunuyor. varsayılan bootloader olarak limine kullanıyor ancak ben el alışkanlığından ötürü grub'u tercih ettim.
distro kendisini daha çok oyuncu kitlesine hitap edecek şekilde konumlandırmış; proton, wine ve lutris gibi bu araçlara bağlı olarak çalışan yazılımlar hazır geliyor. cachyos'in alametifarikası kernel'inin özellikle güncel oyuncu sistemlerine göre optimize edilmiş olması, linux'ta kullanması yer yer eziyete dönüşen nvidia donanımları ile uyumluluğu harika. işlemci bazında da optimizasyon var, güncel modellere özel tweakler yer alıyor.
arch* tabanlı olmasının getirdiği artı sayesinde arch wiki'den, aur'dan ve arch repolarından istifade edebiliyorsunuz çoğunlukla. arch kadar olmasa da kendi topluluk sayfası ve reposu da var tabii. diğer paket yöneticilerini de kolayca ekleyebiliyorsunuz.
yine cachyos'in bir başka alametifarikası otomatik snapshotlar oluşturarak sistem kilitlendiğinde geri dönebilmeniz. böylece sistemi kilitleyen şey neyse onu bulmanız ve gerekirse yola devam etmeniz kolaylaşıyor. tabii bu snapshot desteği için disk biçiminin btrfs olması lazım, ancak bu özelliği kullanmayacaklar kurulum aşamasında ext4'ü seçebilir.
sonuç olarak, kesinlikle son kullanıcıya hitap eden ve linux'a geçmeyi düşünenlerin hiç zorlanmayacağı güzel bir distro olmuş. tabii her şey bütünüyle hazır olarak gelmiyor; linux'u öğrenmek isteyenlerin de vakit geçirebileceği ama arch'ın kendisi kadar karmaşık olmayan güzel bir denge yakalanmışa benziyor.
edit: önemli bir detayı unutmuşum.
arch tabanlı olmasından mütevellit cachyos de rolling release, yani sisteme her gün bir sürü güncelleme geliyor. normal şartlarda bu durum riskli olsa da, btrfs ile kurduğunuzda arkada çalışan otomatik snapshot'lar sayesinde sistem çökme korkusu yaşamıyorsunuz.
bu bakımdan stabilite anlamında bir debian kadar değil elbette, yani media center ya da nas gibi spesifik işler için kullanılacak sistemlere pek uygun değil; daha çok günlük kullandığınız ve düzenli internet bağlantısı olan sistemlere kurmanızı öneririm.
devamını gör...