monolog
edebiyatta ve tiyatroda karakterin kendi kendine konuştuğu bölümlerdir, kendi kendine konuşmaktır.
post-modern romanda ise iç-monolog hakimdir, yani kendi içinden konuşmak. buna örnek olarak aylak adam (kitap) ve anayurt oteli (kitap) romanları gösterilebilir. bilinç akışı tekniğinin tersine -kusursuz olmasa da- düzen ve anlam vardır.
bilinç akışı tekniğinde ise düzen ve anlam karaktere özeldir, alâkasız kelimeler sıkça görülebilir.
post-modern romanda ise iç-monolog hakimdir, yani kendi içinden konuşmak. buna örnek olarak aylak adam (kitap) ve anayurt oteli (kitap) romanları gösterilebilir. bilinç akışı tekniğinin tersine -kusursuz olmasa da- düzen ve anlam vardır.
bilinç akışı tekniğinde ise düzen ve anlam karaktere özeldir, alâkasız kelimeler sıkça görülebilir.
devamını gör...
aşk
aşk
işitin ey yârenler,
kıymetli nesnedir aşk.
değmelere bitinmez,
hürmetli nesnedir aşk.
hem cefadır hem safâ
hamza'yı attı kaf'a.
aşk iledir mustafa,
devletli nesnedir aşk.
dağa düşer kül eyler,
gönüllere yol eyler,
sultanları kul eyler,
hikmetli nesnedir aşk.
kime kim vurdu ok?
gussa ile kaygu yok.
feryad ile âhı çok,
firkatli nesnedir aşk.
denizleri kaynatır,
mevce gelir oynatır.
kayaları söyletir,
kuvvetli nesnedir aşk.
akılları şaşırır,
deryalara düşürür.
nice ciğer pişirir,
key odlu nesnedir aşk.
miskin yunus n'eylesin?
derdin kime söylesin?
varsın dostu toylasın,
lezzetli nesnedir aşk.
|yunus emre
işitin ey yârenler,
kıymetli nesnedir aşk.
değmelere bitinmez,
hürmetli nesnedir aşk.
hem cefadır hem safâ
hamza'yı attı kaf'a.
aşk iledir mustafa,
devletli nesnedir aşk.
dağa düşer kül eyler,
gönüllere yol eyler,
sultanları kul eyler,
hikmetli nesnedir aşk.
kime kim vurdu ok?
gussa ile kaygu yok.
feryad ile âhı çok,
firkatli nesnedir aşk.
denizleri kaynatır,
mevce gelir oynatır.
kayaları söyletir,
kuvvetli nesnedir aşk.
akılları şaşırır,
deryalara düşürür.
nice ciğer pişirir,
key odlu nesnedir aşk.
miskin yunus n'eylesin?
derdin kime söylesin?
varsın dostu toylasın,
lezzetli nesnedir aşk.
|yunus emre
devamını gör...
patiska
pamuktan dokunmuş sık ve düzgün beze verilen italyanca kökenli bir isimdir. detaylı bilgi için kaynak
devamını gör...
geceye bir söz bırak
kendine gel! seni orada bekliyorum.
özdemir asaf
özdemir asaf
devamını gör...
güne bir söz bırak
yapacak bir şey yok gözler yaşlı....
devamını gör...
güne bir şiir bırak
derin zaman
ben senin sınırlı gövden ile
beni sonsuz sarmanı diledim.
uykum seninle kışın kolları arasında
devrilerek dönerek tamamlansın,
içimde kuzeyin kuşları sussun istedim.
kışı ve kışın kalbimde ağırlaşan meyvesini,
çiy düşmüş, soğumuş, donmuş bir dili
hatırlamak için
beni büyüleyen o kimyanın boşluğunda
durup yalvardım:
beni bu siyah boşluğun içine bırakma,
derin bir zaman istedim senden, ama
bana onu verme! ne kışa ne yaza uygun
kalbim, çatlat aramızdaki donmuş dili,
yokluğunun sebebini anlatamadım kendime,
yokluğun ne vakittir karlı bir tepe gibi
içimde.
ayağa kalk, yaklaş, dilini döndür ağzında
de ki:
ben onunla denizin dövdüğü dilsizzz
taşlar üstünde sustuydum.
birhan keskin
ben senin sınırlı gövden ile
beni sonsuz sarmanı diledim.
uykum seninle kışın kolları arasında
devrilerek dönerek tamamlansın,
içimde kuzeyin kuşları sussun istedim.
kışı ve kışın kalbimde ağırlaşan meyvesini,
çiy düşmüş, soğumuş, donmuş bir dili
hatırlamak için
beni büyüleyen o kimyanın boşluğunda
durup yalvardım:
beni bu siyah boşluğun içine bırakma,
derin bir zaman istedim senden, ama
bana onu verme! ne kışa ne yaza uygun
kalbim, çatlat aramızdaki donmuş dili,
yokluğunun sebebini anlatamadım kendime,
yokluğun ne vakittir karlı bir tepe gibi
içimde.
ayağa kalk, yaklaş, dilini döndür ağzında
de ki:
ben onunla denizin dövdüğü dilsizzz
taşlar üstünde sustuydum.
birhan keskin
devamını gör...
normal sözlük yazarlarının dizi önerileri
devamını gör...
köylü kadınların libidosunun daha fazla olması
ne saçma başlıklarınız var sizin. kadınlar şöyle, kadınlar böyle, kadın insan mıdır, kadın erkek bir arada olmak vs. hiç kültürünüz yok mu? hiç yazabileceğiniz bilgili olduğunuz bir konu yok mu? neden sürekli kadınlar? kime ne mesajı vermeye çalışıyorsunuz. ekşi'de şurda burda eleştirdiğimiz çöp konuların burda da olması insanı üzüyor.
devamını gör...
karma puan hediye etmek
bence acilen gelmesi gereken olay.
devamını gör...
golden virginia
sigara ve tütün türevi ürünleri kullandığım dönemde tadına bakma fırsatım olmuştu, gayet güzel içimi vardı. sonradan bıraktım çok şükür. not: "sigara sağlığa zararlıdır".
devamını gör...
bulaşık makinesi
evine gelen misafirlerin çokluğundan dolayı çok bulaşık çıkmasından bıkmış, evindeki hizmetçilerin bulaşık yıkarken tabak-çanağı da kırmasından illallah etmiş, en iyisi ben pratik bir şey yapayım, tabaklarım sağlam kalsın, diyerek düşünen, josephine cochrane adlı kadının bulduğu hayatımızı kolaylaştıran alet.
devamını gör...
noether teoremi
evrendeki her sürekli simetrinin ortaya bir korunum yasası çıkaracağını söyleyen ilke.
yani?
simetrinin ne olduğunu bilirsiniz; bir cismin bir düzlem, bir eksen ya da bunlara benzer herhangi bir referans noktasına göre zıt tarafındaki görüntüsünün, cismin gerçek görüntüsüyle aynı/benzer olma durumu. mesela bir oyun kâğıdındaki kupa papazını düşünün. bu kâğıdı baş aşağı çevirirseniz yine aynı kupa papazını, diğeriyle bire bir aynı duruş ile karşınızda görürsünüz çünkü oyun kâğıtlarının büyük kısmı simetriktir.
simetri, kesintili ya da sürekli olabilir. kesintiliden kastımızı şöyle özetleyebiliriz; yukarıdaki kupa papazını düşünelim. papaz sadece kâğıt belirli bir eksen üzerinde 180 derece döndürüldüğünde aynı görünür. eğer kâğıdı aynı eksen üzerinde 90 derece döndürürseniz papaz yan yatar ve artık ilk görüntüsüyle aynı değildir.
üşenmeyeyim, çizeyim yine. ilki 180 derece çevrilmiş simetrik papaz, ikincisi 90 derece çevrilmiş simetrik olmayan papaz:


işte burada gördüğünüz türden simetriler, sadece tek bir eksene göre olduğundan kesintili simetridir.
şimdi de bir küre düşünelim. küreyi neresinden tutar da neresine çevirirseniz çevirin, karşınızda hep aynı görüntüyü bulursunuz; ister sağdan sola, ister 180 derece, ister 90 derece, ister baş aşağı... işte bu da sürekli simetridir.
simetri sadece fiziksel olarak geçerli olan bir görüntü değildir. bazı matematiksel eşitlikler de simetriktir.
***
korunum yasalarına gelince... örneğin bir reaksiyon sırasında yükün korunumu üzerinden gidelim. elinizde 0 yüklü yani nötr bir parçacık varsa, bu parçacık bozunduğu zaman ortaya çıkan 2 parçacıktan biri +1 diğeri -1 yüklü olur. bu ikisinin toplamı 0 olduğundan, bozunmadan önceki ve sonraki toplam yük korunmuş olur.
ya da enerjinin korunumunu düşünelim. elinizdeki taşı yere bırakmadan önce taşta, hareket etme potansiyelini sembolize eden bir potansiyel enerji vardır. diyelim ki 10 birimlik bir enerjiden bahsediyoruz. bu taş hareket etmediği için kinetik enerjisi 0 birimdir.
taşı yere bıraktığınızda ve taş düşerken hızlandıkça potansiyel enerjisi azalır, kinetik enerjisi artar. öyle bir nokta vardır ki artık kinetik enerji 10 birime çıkmış, potansiyel enerji ise 0'a düşmüştür. yani olayın başındaki ve sonundaki potansiyel ve kinetik enerji toplamları aynıdır. enerji bir türden diğerine dönüşmüş ama totalde korunmuştur.
momentumun korunumunu anlatmama gerek yok sanırım. olayın genelini anladığınızı varsayıyorum.
***
klasik mekaniğe göre enerji, momentum gibi bazı değerler her zaman korunumludur. fakat izafiyet teorisi ortaya çıkınca anlaşıldı ki durum her zaman böyle değil. tabii yeni sorunlar da beraberinde gelmiş oldu. zira o güne dek yapılan hesaplamalar genellikle korunum yasalarına dayanılarak yapılıyordu. bu yeni duruma göre olayı açıklamanın bir yolu olmalıydı. mesela evrenin genişlediği keşfedildiğinde, enerjinin korunumu yasasının ihlal edildiği görüldü. zira genişlemeyle beraber ışığı oluşturan fotonlar enerji kaybediyordu. bu kayıp enerjinin bir başka yerde bir şekilde tekrar ortaya çıkıyor olması gerekiyordu.
tam burada emmy noether devreye girdi (ki einstein'a göre bu kadın matematik dünyasının en başarılı isimlerinin başında gelir.) noether, tanımda da yazdığım gibi, korunum yasalarının sürekli simetriyle olan ilişkisini çözmüştü. korunum yasaları fizikte temel yasalar değildi. sürekli simetriler, cisimlerin şekil, boyut ve büyüklüğünden bağımsız olarak, onları ne tarafa döndürürseniz döndürün geçerli olan simetrilerdir. teoreme göre sürekli bir simetrinin olduğu yerde bir korunum yasası vardır ve eğer bir yerde bir korunum yasasına uyan durum varsa orada sürekli simetri vardır.
teorem, korunum yasalarının temel yasalar olmayıp sadece simetri olan yerlerden kaynaklandığını gösterdiği için oldukça önemlidir. ayrıca süpersimetri gibi modern çalışmalara da öncülük etmiştir.
yani?
simetrinin ne olduğunu bilirsiniz; bir cismin bir düzlem, bir eksen ya da bunlara benzer herhangi bir referans noktasına göre zıt tarafındaki görüntüsünün, cismin gerçek görüntüsüyle aynı/benzer olma durumu. mesela bir oyun kâğıdındaki kupa papazını düşünün. bu kâğıdı baş aşağı çevirirseniz yine aynı kupa papazını, diğeriyle bire bir aynı duruş ile karşınızda görürsünüz çünkü oyun kâğıtlarının büyük kısmı simetriktir.
simetri, kesintili ya da sürekli olabilir. kesintiliden kastımızı şöyle özetleyebiliriz; yukarıdaki kupa papazını düşünelim. papaz sadece kâğıt belirli bir eksen üzerinde 180 derece döndürüldüğünde aynı görünür. eğer kâğıdı aynı eksen üzerinde 90 derece döndürürseniz papaz yan yatar ve artık ilk görüntüsüyle aynı değildir.
üşenmeyeyim, çizeyim yine. ilki 180 derece çevrilmiş simetrik papaz, ikincisi 90 derece çevrilmiş simetrik olmayan papaz:


işte burada gördüğünüz türden simetriler, sadece tek bir eksene göre olduğundan kesintili simetridir.
şimdi de bir küre düşünelim. küreyi neresinden tutar da neresine çevirirseniz çevirin, karşınızda hep aynı görüntüyü bulursunuz; ister sağdan sola, ister 180 derece, ister 90 derece, ister baş aşağı... işte bu da sürekli simetridir.
simetri sadece fiziksel olarak geçerli olan bir görüntü değildir. bazı matematiksel eşitlikler de simetriktir.
***
korunum yasalarına gelince... örneğin bir reaksiyon sırasında yükün korunumu üzerinden gidelim. elinizde 0 yüklü yani nötr bir parçacık varsa, bu parçacık bozunduğu zaman ortaya çıkan 2 parçacıktan biri +1 diğeri -1 yüklü olur. bu ikisinin toplamı 0 olduğundan, bozunmadan önceki ve sonraki toplam yük korunmuş olur.
ya da enerjinin korunumunu düşünelim. elinizdeki taşı yere bırakmadan önce taşta, hareket etme potansiyelini sembolize eden bir potansiyel enerji vardır. diyelim ki 10 birimlik bir enerjiden bahsediyoruz. bu taş hareket etmediği için kinetik enerjisi 0 birimdir.
taşı yere bıraktığınızda ve taş düşerken hızlandıkça potansiyel enerjisi azalır, kinetik enerjisi artar. öyle bir nokta vardır ki artık kinetik enerji 10 birime çıkmış, potansiyel enerji ise 0'a düşmüştür. yani olayın başındaki ve sonundaki potansiyel ve kinetik enerji toplamları aynıdır. enerji bir türden diğerine dönüşmüş ama totalde korunmuştur.
momentumun korunumunu anlatmama gerek yok sanırım. olayın genelini anladığınızı varsayıyorum.
***
klasik mekaniğe göre enerji, momentum gibi bazı değerler her zaman korunumludur. fakat izafiyet teorisi ortaya çıkınca anlaşıldı ki durum her zaman böyle değil. tabii yeni sorunlar da beraberinde gelmiş oldu. zira o güne dek yapılan hesaplamalar genellikle korunum yasalarına dayanılarak yapılıyordu. bu yeni duruma göre olayı açıklamanın bir yolu olmalıydı. mesela evrenin genişlediği keşfedildiğinde, enerjinin korunumu yasasının ihlal edildiği görüldü. zira genişlemeyle beraber ışığı oluşturan fotonlar enerji kaybediyordu. bu kayıp enerjinin bir başka yerde bir şekilde tekrar ortaya çıkıyor olması gerekiyordu.
tam burada emmy noether devreye girdi (ki einstein'a göre bu kadın matematik dünyasının en başarılı isimlerinin başında gelir.) noether, tanımda da yazdığım gibi, korunum yasalarının sürekli simetriyle olan ilişkisini çözmüştü. korunum yasaları fizikte temel yasalar değildi. sürekli simetriler, cisimlerin şekil, boyut ve büyüklüğünden bağımsız olarak, onları ne tarafa döndürürseniz döndürün geçerli olan simetrilerdir. teoreme göre sürekli bir simetrinin olduğu yerde bir korunum yasası vardır ve eğer bir yerde bir korunum yasasına uyan durum varsa orada sürekli simetri vardır.
teorem, korunum yasalarının temel yasalar olmayıp sadece simetri olan yerlerden kaynaklandığını gösterdiği için oldukça önemlidir. ayrıca süpersimetri gibi modern çalışmalara da öncülük etmiştir.
devamını gör...
bankaların çocuk dergilerini gören nesil
akbank'ın başaralım dergisi. içindeki bilgi dolu yazılar sayesinde bilgi yarışması kazanmışlığımız vardı.
devamını gör...
düşmedim daha
şarkı seni bilinmedik alemlerde gezdirir. benim de yıllardır dinlemekten çok keyif aldığım etkileyici bir şarkıdır.
devamını gör...
yazarların uyumama sebepleri
haftada bir günlük hakkımız var kullanmayalım mı yani
devamını gör...
akp giderse her şey çok güzel olacak yanılgısı
çoğu iyi niyetli muhalifin düştüğü yanılgıdır. akp ülkenin gelecek 20 yılını ipotek altına alacak kadar derin bir dış borç yükü bırakmıştır. öte taraftan mevcut chp kadrolarının akp'deki emsallerinden pek de farklı olmadığını bilmek gerekir. bugün akp bağnazlığının dini formu ne ise tam zıttı olan mezhep bağnazlığı mevcut chp kadrolarında fazlasıyla bulunmaktadır. tüm çıkarımlarımda haklı olduğumu, son zamanlarda yapılan anketlerde görülen %25 bandındaki kararsız seçmen oranından anlayabilirsiniz. kararsızlar, şu anda türkiye'nin en büyük muhalefet partisidir.
devamını gör...
profiline kendi fotoğrafını koyan yazar iticiliği
bu başlıkları gördükçe iyi ki koymuşum be dediğimdir. eyvallah iyi bir şey yaptığımı fark ettirdiğin için.
devamını gör...
misc radyo yayını
ahoi everyone.
dün de duyurduğum gibi, bu akşam seyahatimize kaos lordu spawn'la çıkıyoruz. yoldan sizleri de almayı planlıyoruz. konumuzdan biraz bahsettik. daha fazla spoiler yok, devamı akşama yayında.**
bir kez daha hatırlatma olarak, yayın esnasında bize canlı bağlanmak için discord.gg/T93JbmN4Sg adresine gelip "bekleme salonu" kanalına tıklamanız yeterli.
ayarladık mı saatleri? ayallayalım. bu akşam, tr saatiyle 21.00.
dün de duyurduğum gibi, bu akşam seyahatimize kaos lordu spawn'la çıkıyoruz. yoldan sizleri de almayı planlıyoruz. konumuzdan biraz bahsettik. daha fazla spoiler yok, devamı akşama yayında.**
bir kez daha hatırlatma olarak, yayın esnasında bize canlı bağlanmak için discord.gg/T93JbmN4Sg adresine gelip "bekleme salonu" kanalına tıklamanız yeterli.
ayarladık mı saatleri? ayallayalım. bu akşam, tr saatiyle 21.00.
devamını gör...
sözlükte kendin olmak
çok güzel bir şeydir. yazdıklarınla '' işte buradayım '' dersin. hissiyatını belli etmişsindir her satırınla çünkü.
devamını gör...