lügaz

divan şiirinde ''bilmece'' yerine kullanılan kelimedir.

(bkz: fıtnat hanım) tarafından fazlaca yazılmıştır.

sadece divan şiirinde değil halk şiirinde de kullanılmıştır. insan ismi ve kutsal isimler dışındaki diğer varlıkları konu edinen bilmecelere lugaz denir. insan ve kutsal isimler kaynaklı olan bilmecelere ise muamma denir. halk şiirinde aşık atışmalarında atışmayı usta aşık muamma ile başlatır. bilmecelerin tarihi çok eskidir ancak elimizdeki en eski örnekler çok da eski değildir*. orhun yazıtlarında denk gelmediğimiz bilmece terimini ilk olarak kaşgarlı mahmud'un efsanevi eserinde görürüz. ilk örneklerini ise kıpçak türklerini inceleyen misyonerlerin yazdığı codex commenicus adlı eserde görürüz. bu kitapta yaklaşık 40 tane bilmece vardır.

lügaz daha çok halk şiirinde kullanılmıştır. divan şiirinde ise daha çok muamma kullanılmıştır.