uzaktan çalışma

ıstanbul merkezli, uluslararasi bir firmadan bildiriyorum, bence uzaktan calisma pandemi sonrasinda da devam etmeli.

pandemi doneminde, yurtdisindaki projelerimize destek vermek uzere ise alimlarimiz oldu. piril piril, gozleri cakmak cakmak cocuklar ise aldik, hepsi turkiyenin en iyi universitelerinden mezun. kiminin ailesi yozgatta, kimi kucuk bir kasabada. pandemi doneminde uzaktan calistigimiz icin hepsi gitti kendi memleteklerinde, kucuk sehirlerde evlerinden calisti, oldukca verim aldik cocuklardan. yeni mezunlara 4.000 tl gibi bir butcemiz vardi sirket tarafindan. hem ailelerinin yaninda olduklari icin hem de kucuk sehirlerde yasadiklari icin cocuklar verdigimiz bu butce ile mutlu mesut geciniyorlardi.

vaka sayilarinin dusmesi ile birlikte artik yavas yavas merkeze donus basladi. turkiye sartlarinda universite mezunu bir genc, istanbul`un gobeginde 4.000 tl ile gecinemez ve benim bu maasi arttirma sansim yok. en basit hesap ile minimum gider hesabi yapalim,

tasinma, emlakci giderleri vs bunlari hesaba koymuyorum (tekrar hatirlatiyorum bu hesap insani sartlar olmasada, ona en yakin olabilecek butcenin minimumu);

bodrum katta ev tuttu (isyerine yakin yerden) : 2.000 tl (baglasan hayvan yasamaz)
elektrik : 150 tl
su : 100 tl
ınternet : 100 tl
dogalgaz : 150 tl (12 ay ortalamasi, ki bence bu da yetmez)
ulasim : 300 tl
cep telefonu faturasi : 50 tl
kahvalti : 10 tl x 30 gun = 300 tl / ay (6-7 lirayi yuvarladim, hemen daha ucuza olurmu yazmayin)
oglen yemegi : 15 tl x 30 gun = 450 tl / ay
aksam yemegi : 15 tl x 30 gun = 450 tl / ay
camasir / bulasik / pecete / sampuan vs gibi market urunleri : 300 tl

daha bismillah adam ekside. cocuk ne disari cikti arkadaslari ile bulustu, ne kiz arkadasini yemege goturdu, ve evde buzdolabi bozuldu tamirci cagirdi yok. bir de uluslararasi bir sirkette calisiyorsun, kilik kiyafetine ozen gostermesini bekleyeceksin adamdan, o da yok.

oyle bir ulkeyiz ki, zaten is bulamiyorsun, hadi sansin yaver gitti yillarca okudun calistin didindin is buldun, onunla da istanbulda yasama sansin yok. o yuzden bu evden calisma benimsenmeli, birakin insanlar olabiliyorsa yasam sartlarinin daha ucuz oldugu yerlerde calismaya devam etsin. hem istanbul rahatlasin, hem de calisanlar.

dağın tepesindeki devenin aşağıdaki dereden su içmesi misalidir. konu ile alakalı bir fıkra anlatayım da anlaşılsın.
dursun temel'e bir hikaye anlatır; sıcaktan bunalıp balkona çıktımdı bir anda bir yıldırım çaktı her yer aydınlandı o ara bir baktım bizum çayirda bin tane çakal, der demez temel; ula bağa bak o şimşek de bende palkonda idum. her taraf aydinlandi. sen bizum dağı biliyisun, o ara dağa bi paktum dağın tepesin de bir deve boynini uzatmiş aşağıdaki dereden su içeyi der. dursun ula olir mi öyle şey o kadar büyük deve mi olir sen oni düze endur düze der. temel; ula sen de çakali yüz'e endur yüz'e der.

pandemi surecinde sayisi cogalan seydir.

milletimiz için suistimal etmeye çok açık bir durum. yine sadece sorumluluk sahibi olan kişilerin daha çok çalıştırılacağına eminim.

ingilizcesi "remote work" olan, sadece bir kaynak tarafından sadece evde çalışma olarak adlandırılan, çoğu kaynak tarafından normalde çalıştığın ofisin dışında olabilecek yerlerde çalışmak. bu havaalanında, yolda, evde olabilir.

çoğu tanımın ortak noktaları remote work'u iş düzeni olarak adlandırması, evden çalışma veya ofis olmayan herhangi bir yer, iletişim araçlarının kullanımı ve insanlarla iletişime geçmeleridir.

insanların yaşadığı konumlara göre remote çalışmak farklı şartlara sahip olabilir. ingilizce'de eş anlamlıları telework, telecommuting, work at home, home-work olarak kabul edilen remote work kelimesinin 4 tane uzaklık formu vardır:

- psikolojik: iş ile özel hayatı ayırabilme kabiliyeti. işteki sorunları işte bırakabilmek. çalışma kültürü burada önemlidir. mesela japonya gibi ülkelerde çalışanlar iş arkadaşlarıyla işten sonra içki içmeye giderken bazı ülkelerde böyle bir durum gözlenmemiştir.

- zaman: farklı yerlerde çalışanlara sahip olan firmalar günün farklı saatlerinde iletişim kurarken zaman açısından sorunlar yaşayabilirler. mailler geç yanıtlanabilir, toplantıların zamanlarını bulmakta zorluklar çıkabilir.

- teknolojik: evden çalışan birisinin teknolojik olarak sahip oldukları aletleri ile işteki sahip olduğu aletlerinin farkılılıklarından dolayı sorunlar ortaya çıkabilir. yaşadığı yerin internet bağlantısının hızına göre iletişimde problemler olabilir.

- yapısal: evde çalışan bir çalışan işlerinin sırasını (ev veya iş) kendisinin isteğine göre ayarlayabilirken ofiste çalışan birisi sadece işe odaklanmak zorundadır.

remote çalışmak covid-19 pandeminin başlamasıyla artmıştır ve insanların karakteristiklerine göre farklı sonuçlar göstermiştir. özellikle evden çalışmak zorunda kalan anneler hem ev işi yükünü hem de işin yükünü beraber götürmek zorunda kalmış ve türlü türlü şikayetlerden söz etmişlerdir.

stresi kaldırabilen, disiplinli, yukarıda bahsettiğim işe psikolojik uzaklığını sağlayabilmiş, iş-hayat düzenini bir şekilde sağlamış insanlar remote çalışmayı iyi bulurken bu özelliklere sahip olmayan insanlar remote çalışmanın negatif sonuçlarından bahsetmişlerdir.

bazı işler ve firmalar remote çalışmak için uygun olurken bazı işler uygun olmayabiliyor. ağır hasta olan insanlar için remote çalışmak bir imkan sağlarken yapılan bir araştırmada remote çalışmaya gönderilen işçilerin yarısı imkan verildiğinde ofiste çalışmaya geri dönmek istedikleri gözlemlenmiştir. bunun sebeplerinden birisi de kariyer yapmak ve daha yüksek miktarda maaş almak için ofiste olmanın gerekliliğini düşündüklerindendir.

kısacası; remote çalışmaya kötü veya iyi demek yerine 'gri bir alan' olarak hitap etmek daha doğru olabilir çünkü insanın karakteristik özelliklerine, yaşadığı yere, firmanın teknolojik bakımından yeterliliğine, işin remote çalışmak için uyumluluğuna ve birçok bahsetmediğim durumlara göre farklı sonuçlar gözlemlenebilir.

kaynaklar:
1) www.real-estate.bwl.tu-darm...
2) pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articl...
3) www.annualreviews.org/conte...
4) www.researchgate.net/public...
5) www.researchpublish.com/upl...
6) www.tandfonline.com/doi/ful...
7) www.diva-portal.org/smash/g...
8) oamquarterly.polsl.pl/wp-co...
9) www.researchgate.net/public...
10) www.nber.org/system/files/w...
11) www.nber.org/system/files/w...
12) lumenpublishing.com/journal...