dünyada yeryüzünden silinen (eradike edilen) ilk ve tek insan hastalığıdır. etkeni olan 2 virüs, variola major ve variola minor 1975 ve 1977 yıllarında tamamen ortadan kalkmıştır.

1975 yılında bangladeşli 3 yaşında bir çocuk olan rahima banu çiçek tanısı almış, smallpox eradication program ekipleri bölgeye ulaşana kadar çocuğun evinin kapısında 24 saat nöbetçi dikilmiş, ekip bölgeye ulaştıktan sonra da 1.5 mil çapındaki bütün evlere aşı yapılmış, böylece bu hastalığın son taşıyıcısının bulaştırıcılığı engellenmiştir. böylece 1975 yılında 2 etkenden biri olan variola major yeryüzünden silinmiştir.

kullanıcı tarafından yüklenmiş görsel
rahima banu, annesinin kucağındayken. bangladeş, 1975.

diğer etken variola minor ise en son 1977 yılında somalili bir erkek olan ali maow maalin'de tespit edilmiş. kendisi hastane aşçısıyken 2 çiçek hastasıyla birlikte aynı aracı kullandığı için hastalığa yakalanmış, etkili ve efektif tedavisi sonrası sağlığına kavuşmuştur. 2013 yılında ise sıtmadan ölmüştür (yani çiçekle hiçbir alakası yok adamın ölüm sebebinin).

kullanıcı tarafından yüklenmiş görsel
ali maow maalin, somali, 1977.

türkiye bildiğim kadarıyla son çiçek aşısını 1982 yılında yapıp sonradan aşı takviminden çıkardı. bu kadar fazla süre aşılamaya devam edilmesine gerek yokmuş aslında fakat yukarıda anlattığım son 2 vaka doğal yoldan enfekte olan insanlar (gerçi somali vakasına hasta insandan bulaşmış. bangladeşli çocuğa nerden bulaştığını bulamadım). yine de mevcut hükümet 5 yıl daha insanları aşılayarak 1 nesli daha güven altına almışlar, helal olsunlar, çok tebrikler kendilerine.

bakın bu çiçek aşısı nasıl çalışıyor size onu da anlatayım. ilk doz aşıdan 10 gün sonra, ikinci doz aşıdan 7 gün sonra kanda yüksek miktarda koruyucu antikor titresi elde edilmeye başlanıyor. tarihsel olarak incelendiğinde %95 oranında koruyucu olduğu saptanmış aşının (mrna aşıları olan moderna ve pfizer/biontech aşılarının yüzdelerini hatırlayın). covid aşıları gibi değil, çok daha uzun süre bağışık yanıt oluşturuyordu (3-5 yıl) çiçek aşısı, hatta üçüncü doz ile çok daha uzun yıllar koruyuculuğu olan antikor yanıtları elde ediliyordu. hatta şöyle söyleyeyim,

hastalıktan 10 yıl önce aşı olan insanlarda ölüm oranı %1.3
hastalıktan 11-19 yıl önce aşı olan insanlarda ölüm oranı %7
hastalıktan 20+ yıl önce aşı olan insanlarda ölüm oranı %11 iken
aşı olmayanlarda ölüm oranı %52 idi.

yani daha ne kadar anlatabilirim aşının gerçekten işe yaradığını, (bkz: batı'da ana akım medyanın aşılar konusunda korkunç itirafı) gibi başlıklara itibar etmeyip gidip paşa paşa aşınızı olmanız gerektiğini, aşının sadece bireysel değil toplumsal bağışıklıkta da önemli olduğunu... gidin olun aşınızı.

yani kırk yıl düşünsem pandeminin başında "aşı çıksa da olsak hayat normale dönse" diyen adamların aşı çıkıp devlet tarafından ücretsiz şekilde vatandaşlarına verilmesine rağmen "aşılar çipliymiş hastalık yapıyomuş" diyeceğini hayal edemezdim. azıcık mantıklı konuşun.

bakın konuyla ilgili bir haber koyayım şuraya: evrimagaci.org/mezenformasy... (ki evrim ağacından nefret ederim ama haklılar). okuyun, kararınızı kendiniz verin (ve aşı olun)

kaynak
çiçek hastalığının tarihçesi: www.cdc.gov/smallpox/histor...
aşı sonrası ölüm yüzdeleri: academic.oup.com/jid/articl...
aşının nasıl eradike ettiğiyle ilgili makale: asm.org/Articles/2020/March...
devamını gör...

liverpool’un mısırlı süper yıldızıdır.
şu an form olarak dünyanın en iyi 3 oyuncusundan birisi. liverpool’u ve kendisini son 3-4 senedir bambaşka seviyelere çıkardı.

kariyeri boyunca birçok takımda oynadı ama liverpool’da yaptıkları senelerce unutulmayacak. şimdiden bir liverpool efsanesi.

29 yaşında olan muhammed salah kariyerine al mokawloon takımında başladı, oradan basel, chelsea, fiorentina ve roma gibi takımlara gitti. istediğini bir türlü gerçekleştiremedi. liverpool’dan önce sadece hızlı bir kanat oyuncusuydu.

liverpool’a transfer olduktan sonra 17/18 sezonunda inanılmaz seviyelere çıktı. geldiği sezon tam 44 gol attı ve 14 asist yaptı.* 18/19 sezonunda 27 gol atıp 10 asist yaptı. seviyeyi öyle bir yere çıkardı ki bazı futbol eleştirmenleri, yorumcuları ona tek sezonluk futbolcu dediler.
19/20 sezonunda 23 gol atıp 13 asist yaptı. 20/21 sezonunda 31 gol attı 6 asist yaptı.
şu an sezonun yarısındayız ve şimdiden 23 gol 10 asistle oynuyor.

klopp ile beraber kendisini çok geliştirdi. özellikle son yıllarda bitiricilik anlamında bambaşka seviyelere ulaştı. toplu ve topsuz alanda rakiplerine korku salıyor. ceza sahası içinde çok rahat hareket ediyor, savunma arkasına yaptığı koşular sürekli tehlike yaratıyor. penaltı kullanması, şutları, asistleri bütün detaylarıyla müthiş bir futbolcu.

bir liverpool’u olarak kendisine büyük hayranlığım var, olmaya devam edecek. liverpool taraftarının açık ara en sevdiği futbolcu. özellikle 17/18 sezonunda oynadığı futbolla çoğu ingiliz taraftarı müslüman yapacaktı.

severek izliyoruz.
devamını gör...

marvel çizgi romanlarından daha dayanaksız bir masala akli melekelerini kazanmış insanların inanmasının acı vericiliği bir yana, başka insanların da bu masalın dayatmalarına göre yaşamalar bekleniyor.

bütün gaipten gelen seslere veya masallara inanan insanlar bütün bunları kendi vicdanlarının içinde yaşayacaklarsa en azından benim için hiçbir sıkıntı yok. herkes istediğine inanmakta özgür. ama çevresindeki dünyayı hezeyanlara ve sanrılara göre şekillendirmek isterlerse bu her zaman tepki görecek.
devamını gör...

çok merak ettiğim ancak sanırım hiçbir zaman öğrenemeyeceğim orhan veli kanık fantazisi. şiire bakalım, şarkıyla dinleyelim:


kim söylemiş beni
süheylâ'ya vurulmuşum diye?
kim görmüş, ama kim,
eleni'yi öptüğümü
yüksekkaldırım'da, güpegündüz?
melâhat'i almışım da sonra
alemdar'a gitmişim, öyle mi?
onu sonra anlatırım fakat
kimin bacağını sıkmışım tramvayda?
güya bir de galata'ya dadanmışız;
kafaları çekip çekip
orada alıyormuşuz soluğu;
geç bunları, anam babam, geç;
geç bunları bir kalem;
bilirim ben yaptığımı.

ya o, muallâ'yı sandala atıp,
ruhumda hicranın'ı söyletme hikâyesi?


yani şimdi bakıyorum, adları süheyla olmasa da biz de birilerine vurulduk, adları eleni olmasa da biz de bazı insanları öptük. işte yüksekkaldırımdı, galataydı geç bunları anam babam, geç bunları. hepsi bi şekilde okey fakat şu mualla olayına gerçekten bir açıklık getirmediği için orhan abi'yi ben burada gıyabında kınıyorum. itlik zırtlanlık goals diye bir listem olsa en tepeye yazarım bu olayı.

bu arada olayda mualla ablamıza söyletilen ruhumda hicranın şarkısı, sanıyorum ki dertliyim ruhuma hicranımı sardım isimli şu türk sanat müziği eseri:

bi gün sandal falan kiralarsanız aklınızda bulunsun.
devamını gör...

kalabalık evde, anası tüm sütü sütlaç yapınca, aldığı kutu sütü korumaya çalışan, amacı uzamak olan bir ergen yazısı.
iyi ki sümerler yazıyı icat etmiş. *
kullanıcı tarafından yüklenmiş görsel
devamını gör...

ilk bilgisayar hatasına bir böcek neden olmuş, bug ismi de oradan gelmektedir.
devamını gör...

ben yine zırıl zırıl ağlıyorum ve yine buradayım. berlin duvarı benim aynam kadar ağlayan insan görmemiştir herhalde. istemediğim bir şeyi yaparken on kez yüzüme tükürülüyor kalbim sıkışıyor gibi hissediyorum. yine aynı şeyleri yaşadığımız zamanlardayız. nefes alamıyorum sözlük. çok zorlanıyorum çok. canım yanıyor. nefes alamıyorum. uyku uyuyamıyorum. uyanamıyorum. herkes menfaati için kullanıyor beni. en ufak hatamda herkes gömüyor yerin dibine batırıp çıkarkyor. aile evi değil bak. burası cehennem. ağustos ayının geçmediği şu günlerde huzurun h’si bile yok içimde. içimdeki çocuğa bir şeylere ait olamadığı için kızmıyorum artık. hiç sevilmemiş değer görmemiş mutlu edilmemiş. bir kere iç huzurla oturmamış birinden ne bekleyebilirsiniz ki.
ağlama krizleri, sinir krizleri rutinleşti hayatımda. şu okulların kapandığı günden beri gözyaşım durmadı. hala da durmuyor. ağlamaktan nefes alamıyorum bazen. bazen içime içime ağlıyorum.

geceleri çok korkuyorum sözlük çok hem de. sabah olmuyor bir türlü. artık yorgunluktan bitap düşüp bir iki saat uyuyunca da hemencecik uyanıyorum. sonra bir daha da asla uyuyamıyorum.

gözlerim de çok yanıyor biliyor musun sözlük. sebebini hiç bilmiyorum. teknolojik şeylere ayıracak vaktim pek yok onunla ilişkilendiremeyiz biliyorum. ama sebebini bilmediğim bir sürü ağrım var.

geçenlerde vücudumda kızamığa benzer küçük şeyler çıktı. en çok da göğsümde var. doktora gitmeme izin vermedi kimse. geçer dediler. dudağımda ucuk çıktı. niye böyle oluyorsun ki dediler.
sözlük corona oldum ben. insanlar hareket edemezken ben yine hizmetçiliğe devam ettim.
çevremde kime azıcık açsam derdimi ailendir diyorlar. ama ben tahammül edemiyorum. vücuduma baktıkça daha çok bozuluyor sinirlerim.

bugün sevgi evlerinde yaşayan çocuklara çok özendim biliyor musun. keşke ben de annem babam yok ondan deseydim içimdeki bu kocaman boşluğa. kimsesizlik deseydim adına.

çok zorlanıyorum sözlük çok. anksiyete sahibi oldum bunlar yüzünden. tek umudum okulun açılıp defolup gitmem. ona bile kapanır diyorlar. nefes alamıyorum. içim titriyor.

keşke bunlar ergen tribi olsaydı da geçip gitseydi.

geçmiyor. ben içimdeki sonsuzluğa her an düşüyorum. ama ölmüyorum ki bir türlü. keşke ölsem. belki bir kurtuluş orada vardır dersin hı?
devamını gör...

filli boya sponsorluğunda sahneye çıkar.
devamını gör...

farkında olunması gereken şeylerin farkına varılmalı, sorumluluklar zamanında yerine getirilmeli, hiçbir şey ertelenmemeli, sevdiğiniz kişilere onları sevdiğinizi hissettirmeli.
devamını gör...

eğer biri bir konu hakkında konuşmak istemiyorsa o konu tekrar tekrar sorulmamalıdır, özel şeylerin içine bodoslama dalınmamalıdır.
devamını gör...

opeth’in blackwater park albümüne ait şahane duygusal bir şarkıdır. size şunu söyleyeyim, metalci olmayanlar bile dinleyebilir, o derece soft bir şarkıdır. opeth kalitesi yapacak bir şey yok. aşığım ben bu gruba. her zaman brutal barındıran şarkılar yapmazlar misal face of melinda buna en iyi örnektir. ne diyeyim be? buna da bittik hamdolsun.

şarkının türkçe çevirisi;

benimle biraz daha kal,
değersizliğin üstesinden gel.
göğüs kafesime doğru bastıran,
son uykuma bir isim ver...

geçtiğimiz kapıya bakan meyve bahçelerine doğru yürüyorum.
''sabırsız biz'' e ait soluk bir sahne...
duygusuz kucaklaşma yüzünden bitkiniz, gölgeler geziniyor...
ölümün halesi, sadece ayrılışı görüyorum...
matemlilerin ağıtları var, ölense benim.

kendini bana teslim et.
bırakma, ölmeme izin verme...
alnımda yaralar, kırıklar var,
vaadedilmiş zaman şimdi bitti...

geçtiğimiz kapıya bakan meyve bahçelerine doğru yürüyorum.
''sabırsız biz'' e ait soluk bir sahne...
duygusuz kucaklaşma yüzünden bitkiniz, gölgeler geziniyor...
ölümün halesi, sadece ayrılışı görüyorum...
matemlilerin ağıtları var, ölense benim.

ruhla boyanmış günahlar,
silik utançlarla örtülü korlar,
kalkıp geliyor tenimin altından,
ulaşıp yüzüme tutunuyor.

geçtiğimiz kapıya bakan meyve bahçelerine doğru yürüyorum.
''sabırsız biz'' e ait soluk bir sahne...
duygusuz kucaklaşma yüzünden bitkiniz, gölgeler geziniyor...
ölümün halesi, sadece ayrılışı görüyorum...
matemlilerin ağıtları var, ölense benim.

şarkının videosu;
devamını gör...

işin kötüsü doğru düzgün ceza almadığı gibi bir de bazı çevrelerde takdir görecek olması bu zanlının.
devamını gör...

datça olsun lütfen datça’ya ışınlayın beniiiii*.

kullanıcı tarafından yüklenmiş görsel
devamını gör...

alaska ağaç kurbağasının en önemli özelliği, kışın donarak kalbini durdurup, bahar gelince yaşamına kaldığı yerden devam edebilmesidir.

donuk haldeyken kalp atışlarını ve nefes alışverişlerini günlerce, hatta haftalarca tamamen durdurabilirler. bu donmuş kış uykusu süresince kurbağaların tüm fiziksel süreçleri metabolik aktiviteden atık üretimine kadar neredeyse durma noktasına gelir. kış boyunca hayvanlar birkaç defa donup çözülebilir.
devamını gör...

ruh göçüdür. öldükten sonra başka bir bedende can bulacağına inananlar vardır. şayet iyi bir insan olarak yaşadıysan sonraki hayatında iyi bir yaşamın oluyomuş, kötü zalim bir insan olarak yaşadıysan da artık böcek mi olursun ot mu olursun orası karışık.
devamını gör...

orijinal hali: (bkz: ein volk, ein reich, ein führer)
olan
- "tek halk, tek imparatorluk, tek lider" anlamındaki nazi almanyası'nın temel sloganlarından türetilen türk tipi faşizmin sloganı.

not: sevgili moderatör, lütfen başlığı düzeltip tek milletten sonra bir (,) virgül koyar mısın?
devamını gör...

çay..
devamını gör...

şu an 50 yaşın üzerinde olan babaların büyük çoğunluğu bu babalık meselesini sıvamıştır. nedendir bilinmez farklı bir kafa yapısına sahipler. bakın çoğunluğu diyorum hepsi demiyorum elbette iyi anlaşanlar, sevilesi olanlar da vardır. benimkiyle aramda bir tel vardı, koptu ve ahenk ebediyen kesildi.
devamını gör...

uzun zamandır oruç tutmamama rağmen, enstrümantal türk sanat müziği dinleyince iftar yemeği huşusu hissediyorum. başımı öne eğip oturuyorum, bekleme moduna giriyorum.
devamını gör...

bir tek kişi bile yok. sevinçlerini evlerinde yaşayan tüm taraftarları kutluyorum.
çıkanlar, size de yazıklar olsun.
devamını gör...

normal sözlük'ü kullanarak 3. parti dahil tarayıcı çerezlerinin kullanımına izin vermektesiniz. Daha detaylı bilgi için çerez ve gizlilik politikamıza bakabilirsiniz.

online yazar listesini görmek için lütfen giriş yapın.
zaman tüneli köftehor rehberi portakal normal radyo kütüphane kulüpler renk modu online yazarlar puan tablosu yönetim kadrosu istatistikler iletişim