dostoyevski'nin her şeyi sorun haline getirmesi

her şeyi mikroskobik hatlarıyla gördüğü ve görebildiği için dostoyevski oldu zaten.

sorun haline getirmekten ziyade lafı çok uzatması.

yapmışsın ne güzel bir tespit zaten, o kadar uzatmaya ne gerek var? onu yaşarken bile göremeyen insan o kadar lafa okuyup da ayďınlanmayacak zaten. bosver coğu okumuş olmak için okuyor ne gerek var bi de:)

ama takdir edilesi bir sey elbette, dünyayı kitapların değistirebileceğine inanan bir kuşağın insanı olmanın vermiş olduğu bu sorumluluk duygusuyla yazmak.

içimizde olup dışa vuramadığımız sorunları dışa vurabildiği için müthiş yazardır. yüzyıl önce yazdı ama hala insanın ruhuna dokunabiliyor bu yüzden de klasiktir işte.

dostoyevskiye laf yok. nasil eleştirilir ki bu adam şimdi? psikolojinin babasıdır, freud'un da babasıdır. birçok insani etkilemiştir tespitleriyle, kitapları yataktan bir ay çıkmama engel oluyor öyle bir sancı yaşıyorum.

dostoyevski adamdir mahallemin sevdigim abilerinden dir sucsuz oldugu halde surgun edildigi yillarda yuksek gozlem gucu nedeniyle detaylari sever herseyibsorun eden karakterler degildir meselesi yer altindan notlardaki karakterler gibidir aslinda ruhsal bunalim ve cokuntu icindedir bu cokuntu oyle bir haldedir ki neden2x2 4 ederde 5 etmez 5 etsin ben oyle istiyorum cunku haline getirmistir insanlari ufak bir kapi gicirtisina bile tahammulu yoktur cunku yalnizdir cunku sevilmedigini dusunur cunku anlasilmak ister cunku....cunku... diye gider bu mesele ama kahramanimizin derdi hersey degildir asla
ruhsal bulantilari onu bu hale getirmistir
ayrica hicbirimiz peterpanla oturup sohbet etmek istemeyiz raskolnilov yada yer alti adami dururken

mesele dostoyevski'nin her şeyi sorun haline getirmesi değil bizim görmek istemediğimiz, kabullenmediğimiz sorunları kabullenip, görüp ve gördüğünü gerçekçi bir şekilde dile getirmesi. nihayetinde onu dostoyevski yapan en büyük özelliklerinden birisi de budur.

her şeyi sorun haline getirmeseydi dostoyevski olamazdı sanırım.

dostoyevski olan durumu görüp tartıp her iyi olmayan kesimi kitabına sokup yıllar sonra bile insanlara hiçbir şeyin değişmediğini kanıtlamış. o rus edebiyatında olan çoğu olay şu an türkiye'de yaşanıyor. tek bir örnek sadece hayatta kalmaya çalışıyoruz.

dostoyevski; her şeyi sorun haline getirmemiştir, sorun olan her şeyin farkındalığındadır.

hava soğuk, sisli ve yağmurlu olunca aklıma gelen;

her şey yaşamla ilgilidir. insanın en büyük sorunu yaşamasıdır. insan öleceğini bilerek yaşama lanetiyle doğmuş bir canlıdır.

dostoyevski gerçekçi bir yazardır. gerçek her zaman sorunludur. bu yüzden gerçeği düzeltmek için hayal kurarız.

çok harika bir kalem ama aşırı melankolik, her şeye derdi var, bir başak burcu kafa yapısı var gibi çok takıyor :)

problem yoksa problem var demektir. kalemine sağlık, ruhu şad olsun.

dostoyevski okuyorsan huzursuzluğa katlanacaksın. bu adam eserlerinde karakterlerin kendi içinde ve diğer karakterlerle yaşadığı çatışmaları öyle ustaca işliyor ki gerim gerim geriliyor, darlanıyorsunuz.

dosto candır ama darlar.

az derdim varmış gibi bir de sen çıktın başıma dostocum.

sıradan bir duyguyu bile psikolojik kördüğüme çevirip, insanın iç sesini mahkeme tutanağına çeviren bir tarzı olduğu için.

bugün bizim modernler olarak gözümüzde büyüttüğümüz insanlar yaşadığımız devri anlattıkları için büyüktür. gelecekte insanlar bu sıkıntılı modern tipleri okuyunca aşırı keyiflenecekler.

iki kere ikinin dört etmesini bile bir sorun haline getirmiş ve bana ne demiş. duvar varsa boyun eğmem demiş ne yapayım varsa. yeraltından notlar.
insan olarak ne acayip bir tip ha. sapık hasta kumarbaz yalancı yağcı eşini aldatan bencil vs bir adam. borç harç yaşamış kötü yaşamış babasının etkisini çekmiş bahane etmiş. sürekli kaçmış saklanmış insanın en kötü durumlarına düşmüş. bakın yeraltından notlarda kendisini anlatıyor. ben bazen bir hikaye yazıyorum utanıyorum. sanki ben o kahramanlardan birisiyim başkasının yerine utanıyorum. adam kendisini dürüstçe korkmadan umursamadan anlatmış.
böcek olmuş.
insan kendisini övmek ister övmemiş .
biliyorsunuz böyle kitap kitap gidince neler var.
hani bir fetişist gibi dostoyevski hayranı olmak yazmak istemiyorum. çok çok büyük anlamlar yüklemek ne bilim he sen çok anlıyon allah ın enteli gibi bir his bırakmak istemiyorum.
ama adam kimleri etkilemiş. sinemacılar filozoflar psikologlar romancılar say say bitmiyor.
o uzun cümleler paragraflar konuşmalar tespitler herkeste farklı bir etki bırakmış.
basit kitaplar konular bile nasıl anlam bulmuş.
yav suç ve cezada bir katil teslim olmasın raskolnikov diye istedik. iki kadını öldürmüş bir katili destekledik içten içe hatta açıktan.
diyor diyor anlatıyor yaşıyor sonra bambaşka bir gerçeklikle bırakıyor insanı. alttan alttan veriyor mesajı.
hani şey gibi. ben çok namusum dürüst bir insanım diyen insana yav he he aynen diyor. imkanın olsa neler yapardın diyor. sonra bunu ulan onu kınıyorsunuz ama hepiniz yapardınız. sizi çakallar sizi. samimiyetsizler sizi diyor.
zaaflarını biliyor insanın önceliklerini dikkatini verdiklerini.
bir büyük güzel ağacın yanından geçerken o ağaca heyecanla şefkatla hisle hayretle merakla bakmayan insana takıyor. bu nasıl olur diyor. bu nasıl umursamamazlıktır diyor.
adamın sıradan insan tanımı bakın sanki dün yapılmış gibi. hani o zamanlar magazin yok bir şey yok.
herkesi anlıyor geniş bir adam derler tolstoy için.
dostoyevski hem anlıyor hem yüzüne yüzüne vuruyor hepsinin. hepsini eleştiriyor herkesi dinleri bile. öyle kabul ediyor onları diyor tolstoy dostoyevski ulan samimi olun kabul edeyim diyor. tamam böylesiniz aslında ama bana ne diyor.