legatus

roma ordusu generali. legatus, lejyonları komuta ederdi ve roma eyaletlerinde de vali yardımcılığı görevi görürdü.

jül sezar, legatusları kendi seçerdi.

generallik mevzusu esasen galat-ı meşhur haline gelmiş bir klişedir. bunlar genelde askeri işlerden sorumlu olurlardı lakin çoğu eyalette legatusların askeri mevzularla hiç ilgilenmedikleri de bir vakıadır. bu elbette dönemsel farklılıklarla açıklanabilir. özellikle imparatorluk döneminde legatuslar adli mevzularla ilgilenmiş ve bu konular üzerinde mesai harcamışlardır. legatusların seçimini ise esasen senato yapar, bu seçimi yaparken de teamül olarak valinin fikri alınırdı. bu sebeple genelde legatusların seçimi valinin arzusu ve talebine göre yapılırdı demek doğru olabilir. zaten valilerin ekseriyetle, aile efradı ve tanıdık soyluları bu göreve uygun gördüğünü kayıtlardan anlamak mümkün. tabi legatus'larla ilgili en önemli ayrıntılardan bir tanesi, büyük bir çoğunluğunun praetor rütbesini haiz olmasıdır. yani bunların çoğu eski preator'lardır. bu yüzden de adli işlerle ilgilenmeleri daha akla yatkın olan seçenektir. cumhuriyet döneminde daha çok 2-3 senelik görevlendirmelerle işlerini yürütmüşlerdir. bununla beraber farklı eyaletlerde farklı bazı uygulamalar da görüyorsunuz. ya da farklı imparatorlar döneminde hususi farklı tercihler mevcut. ama o konu çetrefilli. bu mevzu ile ilgili daha ayrıntılı bilgi almak isteyenler bengt e. thomasson'un legatus adlı çalışmasını edinebilirler. türk tarih kurumu kütüphanesinden de kitaba ulaşmanız mümkün.