1.
sosyal medyada e-devlet ve telefon onayı zorunluluğu
12. yargı paketine dahil ve bu sefer pas geçilmeyecek gibi duran, yurdum internet tarihinin klasik döngülerinden biri olan ''internet kimliği yasası'' sahnede. devlet, internetle tanışıp bir süre izledikten sonra ''burada kim kimdir'' sorusunu sormaya başlamış.
trollerden geçilmiyor; ancak unutmayalım ki onlara hiçbir şey olmaz.
15 yaş altı kullanıcıları ilgilendiren kısımları pas geçersek, adalet bakanı akın gürlek'in duyurduğu olay; fake hesap açıp ortalığı velveleye verip, sonra hesabı silerek npc gibi haritadan kaybolan hırtlarla ilgili. bakanın son açıklamasıyla işin boyutu da belli oldu: artık sosyal medyaya banka hesabına girer gibi hem kimlik, hem de cep telefonu doğrulamasıyla girilecek. olayın derinliği ise baaaariz ''trafoya kedi girdi'' seviyesinde, geçiniz.
sistem şöyleymiş: e-devlet kullanıcıyı doğrulayacak, üstüne bir de cep telefonu doğrulaması yapılacak ve platforma sadece ''bu gerçek kişidir'' diyen bir token (dijital onay fişi) gidecekmiş. teorik olarak adminlerin elinde ad-soyad değil, sadece doğrulanmış kullanıcı ibaresi olacak; bakanlık, ''olay token, adminler kimliğinizi görmeyecek'' iması yapıyor ancak arka planda işlerin nasıl yürüyeceğini henüz kimse bilmiyor.
asıl mesele, platformla devletin nasıl el sıkışacağı. platformlar muhtemelen ''bize onay yeter, kişi bilgilerini istemiyoruz'' diyerek kullanıcıyı koruma ve kaybetmeme maksadıyla hareket edecek. bunun yanında devlet, ''milli güvenlik'' veya ''dezenformasyonla mücadele'' gerekçesiyle sosyal mecralara özel-gizli yetki tanıyabilir. platformlar da kendi risklerini yönetmek için arka planda ad-soyad ve telefon bilgilerini tutabilir. gerçi kişisel verilerin korunması kanunu çerçevesinde admin bilgileri saklamak zorunda ama veri sızıntısı veya güvenilmez çalışanları olanlar için durum riskli.
bakanın örnek verdiği 4 ay meselesi baya ilginç. mesela ''4 ayın sonunda anonim-doğrulanmamış hesap barındırana ceza keserim'' resti çekilmiş; bu süre içinde ya e-devlet ve telefon onaylı hesaba geçeceksiniz ya da hesabınız kapatılacak. bu, platformların cezadan kaçınmak için kimliği doğrulamayanları sistemden sileceği anlamına geliyor. devlet, anonim-aktif olmayan hesapları kapatmakla uğraşmayacağına göre, fişleri platform sahipleri çekecek. nickaltı temizliği isteyenler mutlu ve kendi kendine kavga etmiş olur; ama bilgiye önem veren platform ciddi kayıplar yaşayacak gibi.
tek hesap zorunluluğu muhtemel; çoklu, bot, suskun ve kalbimiz seninle hesapları ayıklanınca normal sözlük resmen yeni doğmuş bir bebek haline gelebilir.
esas kırılma moderasyon tarafında olur gibi görünüyor. hesap ve telefon doğrulaması gelirse, platformların yazar fişlememek için kullandığı ''kullanıcı anonim, ip adresi alaska, biz napak'' refleksi biter. site yönetimleri, yaptırımlardan sıyrılmak için artık kullanıcıyı koruyan abi rolünden çıkıp ''yazılan her şeyden yazar sorumludur, fail burada, git zilini çal'' diyerek sizi yargıyla baş başa bırakabilir. tabii site içi uygulanan kurallar ve zihniyet yine de bu durumun önüne geçebilir.
ayrıca devletin izin verdiği ölçüde sosyal medya kurucularının, anonim yazarları kaçırmamak adına hesap onayının ne şekilde olduğunu kanıtlı şekilde göstermeleri önemli. anonimliğe önem verenlerin yüzeysel açıklamaya pek inanacağını düşünmüyorum. her sene karadeniz'de doğalgaz rezervi bulunuyor malum.
illüzyonlar, otosansürler, özgürlük, dijital kelepçeler… gidişata göre, en geç eylül ayında yeni sistemin tam kapasiteyle yürürlüğe girmesi ve dijital temizliğin tamamlanması bekleniyor.
trollerden geçilmiyor; ancak unutmayalım ki onlara hiçbir şey olmaz.
15 yaş altı kullanıcıları ilgilendiren kısımları pas geçersek, adalet bakanı akın gürlek'in duyurduğu olay; fake hesap açıp ortalığı velveleye verip, sonra hesabı silerek npc gibi haritadan kaybolan hırtlarla ilgili. bakanın son açıklamasıyla işin boyutu da belli oldu: artık sosyal medyaya banka hesabına girer gibi hem kimlik, hem de cep telefonu doğrulamasıyla girilecek. olayın derinliği ise baaaariz ''trafoya kedi girdi'' seviyesinde, geçiniz.
sistem şöyleymiş: e-devlet kullanıcıyı doğrulayacak, üstüne bir de cep telefonu doğrulaması yapılacak ve platforma sadece ''bu gerçek kişidir'' diyen bir token (dijital onay fişi) gidecekmiş. teorik olarak adminlerin elinde ad-soyad değil, sadece doğrulanmış kullanıcı ibaresi olacak; bakanlık, ''olay token, adminler kimliğinizi görmeyecek'' iması yapıyor ancak arka planda işlerin nasıl yürüyeceğini henüz kimse bilmiyor.
asıl mesele, platformla devletin nasıl el sıkışacağı. platformlar muhtemelen ''bize onay yeter, kişi bilgilerini istemiyoruz'' diyerek kullanıcıyı koruma ve kaybetmeme maksadıyla hareket edecek. bunun yanında devlet, ''milli güvenlik'' veya ''dezenformasyonla mücadele'' gerekçesiyle sosyal mecralara özel-gizli yetki tanıyabilir. platformlar da kendi risklerini yönetmek için arka planda ad-soyad ve telefon bilgilerini tutabilir. gerçi kişisel verilerin korunması kanunu çerçevesinde admin bilgileri saklamak zorunda ama veri sızıntısı veya güvenilmez çalışanları olanlar için durum riskli.
bakanın örnek verdiği 4 ay meselesi baya ilginç. mesela ''4 ayın sonunda anonim-doğrulanmamış hesap barındırana ceza keserim'' resti çekilmiş; bu süre içinde ya e-devlet ve telefon onaylı hesaba geçeceksiniz ya da hesabınız kapatılacak. bu, platformların cezadan kaçınmak için kimliği doğrulamayanları sistemden sileceği anlamına geliyor. devlet, anonim-aktif olmayan hesapları kapatmakla uğraşmayacağına göre, fişleri platform sahipleri çekecek. nickaltı temizliği isteyenler mutlu ve kendi kendine kavga etmiş olur; ama bilgiye önem veren platform ciddi kayıplar yaşayacak gibi.
tek hesap zorunluluğu muhtemel; çoklu, bot, suskun ve kalbimiz seninle hesapları ayıklanınca normal sözlük resmen yeni doğmuş bir bebek haline gelebilir.
esas kırılma moderasyon tarafında olur gibi görünüyor. hesap ve telefon doğrulaması gelirse, platformların yazar fişlememek için kullandığı ''kullanıcı anonim, ip adresi alaska, biz napak'' refleksi biter. site yönetimleri, yaptırımlardan sıyrılmak için artık kullanıcıyı koruyan abi rolünden çıkıp ''yazılan her şeyden yazar sorumludur, fail burada, git zilini çal'' diyerek sizi yargıyla baş başa bırakabilir. tabii site içi uygulanan kurallar ve zihniyet yine de bu durumun önüne geçebilir.
ayrıca devletin izin verdiği ölçüde sosyal medya kurucularının, anonim yazarları kaçırmamak adına hesap onayının ne şekilde olduğunu kanıtlı şekilde göstermeleri önemli. anonimliğe önem verenlerin yüzeysel açıklamaya pek inanacağını düşünmüyorum. her sene karadeniz'de doğalgaz rezervi bulunuyor malum.
illüzyonlar, otosansürler, özgürlük, dijital kelepçeler… gidişata göre, en geç eylül ayında yeni sistemin tam kapasiteyle yürürlüğe girmesi ve dijital temizliğin tamamlanması bekleniyor.
devamını gör...



