vitus werdegast yazar profili

dolunaylı gecelerde sezen cumhur önal'a dönüşüyorum.

yazara mesaj gönderemediğim için buraya yazacağım.

"ben daha zekiyim, donanımlıyım, çalışkanım. neden seninle aynı maaşı alayım?"

mantıklı bir soru gibi görünüyor. biraz deşelim.

ahmet doktor. hatta sizin güzel hatrınız için operatör doktor olsun. ali çöpçü.

ahmet, hayatı boyunca çalışmış. sosyal hayatından fedakarlık etmiş. doktor olmayı başarmış. tus'ta iyi bir derece almış, makaleler yayınlamış ve op. dr. unvanına hak kazanmış.

ali ise çöpçü. eğitimsiz. hatta sizin hatırınız için aptal, hayta, serseri ve tembel olsun. müthiş bir zıtlık yarattık.

birinci senaryoda, kaynaklar eşit dağılmıyor.

ahmet'in de ali'nin de yaşamsal kaynaklara ulaşabilmek için para kazanması lazım. ahmet, daha zeki olduğu ve daha çok çalıştığı için daha çok para kazanıyor. ali ise daha az kazanıyor. bu başlangıçta adil görünüyor.

ancak şöyle bir problem var:
- ali, hayatını idame ettirecek kadar kazanamazsa suça meyledebilir. insan doğası böyle.
- ali, sağlık hizmetlerini finanse edemezse ölebilir. tembel diye ölsün mü?
- ali, ona eşit olanaklar sunulmazsa başını okşayan ilk popülist sağ partiye oy verir ve hepimizin hayatı mikilir.
- ali, kafasında "aptal çöpçü akıllı doktor", "çalışkan doktor, tembel çöpçü", "faydalı doktor, işe yaramaz çöpçü" gibi bir zıtlıkla yaşarsa şunlar olabilir:
-- önüne dr unvanı ekleyen bütün şarlatanları (ertun oybaş gibi) peygamber zannedebilir ve söyledikleri bütün saçmalıkları doğru kabul edebilir. bu kabuller de halk sağlığı için tehdit yaratabilir.
-- kaçınılmaz sınıfsal kinini zenginlere değil, kendisi gibi orta sınıftan gelen doktora yöneltebilir. mesela günde 35 saat çalıştığı için doğal olarak aksi ve öfkeli olan bir doktorun kendisine gösterdiği tavrı bu diyalektikle yorumlayıp kinlenebilir ve adamı vurabilir.

gördüğünüz gibi bir saatli bomba yarattık. ali'nin daha aptal, tembel ve serseri olduğu önkabuluyle düşündüğümüzde iş tehlikeli bir yere varıyor.

ikinci senaryoya gelelim. kaynaklar eşit dağılıyor.

ahmet de ali de yaşamsal ihtiyaçlarını karşılayabiliyor. eğitim, sağlık, barınma, beslenme, entelektüel ve sanatsal doyum gereksinimlerini karşılayabiliyorlar.

ahmet zaten zeki ve çalışkan biri olduğu için yaptığı çalışmalar, bu çalışmalar sayesinde edindiği toplumsal statü ve aldığı övgüler onu memnun edecektir. yani ali'nin temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesini niye sorun etsin? ali'nin maaşı ahmet'in yaşam dengesini bozmuyor. ali, artık mafya örgütlerinin, tarikatların istismar edebileceği bir konumda değil.

"niye aynı maaşı alsınlar?"

düşünen bir zihnin soracağı bir soru bu. gayet mantıklı.

ancak, arzuladığımız şey zaten paranın kendisi değildir. para dijital bir rakamdır.

paranın getireceği güvenlik, konfor ve huzura ihtiyacımız vardır. esas arzuladığımız bu. ancak gelir dengesiz biçimde dağıldığında toplum da dengesizleşir.

kapitalist düzende varlıklı olmak da sizi korumayabilir. güçlü bağlantılarınız yoksa ya da milyarder değilseniz parayla satın alacağınızı düşündüğünüz kazanımları elde etmenin ve sürdürmenin garantisi yoktur.

aptal, cahil, eğitimsiz, yoz, yolsuz, yobaz, kurnaz, çıkarcı, avantacı, makarnacı, yağcı, yalaka, salak, avanak, asalak, beyinsiz, fikirsiz, izansız, akılsız, çomar, hıyar, gerici, geri zekalı, tas kafalı, taşralı, bidon kafalı, köylü, köylüleri niçin öldürmeliyiz şiirinin nesnesi...

uzar gider ve bir faydası yok.

olmadığını 20 yıldır deneyimledik.

abd'nin başında zengin piçi olmak dışında faydası olmayan bir karikatür var. bir seçmen kitlesini "aptal" diye etiketlemenin artık faydalı olduğunu düşünmüyorum.

(bkz: gözümde canlanır koskoca mazi)

zühtüpaşa camii'nin az ilerisindedir.

solda ismini görünce çocukluğuma dair çeşitli imgeler (melahat şefizade iöo, zühtüpaşa camii önündeki büfe, bağdat caddesi'nde dolaşan evsiz) art arda canlandı.

yalnız iskenderi epey iyidir. bursa'da bile o kadar güzelini yememiştim.

bu yargıları çoktan aştık.

on yıl önce falan söylenebilirdi bunlar. artık söyleyemiyoruz. sosyal medya hayatın olağan bir uzantısı hâline geldi. otomatize bir davranışa dönüştü. yarın bok challenge çıksa ve insanlar sıçtığı boku paylaşsa hiçbirimiz şaşırmayacağız.

yani bırakın paylaşsın.

(bkz: gugul)

erzurum yöresine özgü, küflü peynirle yapılan bir çörektir. sıcak yemek lazım. belki bu yüzden hak ettiği değeri görmemiştir. millet değerini anlayana kadar soğuyor.

falım sakızlarının artık eskisi satılmamasından mütevellittir.

veya sosyal medyadan dolayı olabilir. henüz ortada tiktok yokken tiktok yüzeyselliğinde, chatgpt 'nin fikri bile yokken chatgpt'nin bağlam körlüğünde yazılar yazan bir yazardır özdil.

yani artık tiktok var. yözdile gerek yok.

(bkz: martin mystere)

hayatında bir kere işin bokunu çıkarıp sınırını öğrenen insandır.