1.
çileci hristiyan bir din adamı. 12. yüzyılda yaşamış muhterem peter, hz. muhammed'i, arius'un halefi olarak tanımlamıştır. çünkü arius, teslis inancına karşı çıkmış, ve hristiyanların "baba" olarak adlandırdığı tanrının tekliğini vurgulamış, ve hristiyanların "oğul" diye adlandırdığı hz. isa'nın, tanrının itaati altında olduğunu söylemiş, yani tanrının hz. isa üzerindeki kutsallığını vurgulamıştır. arius, hristiyanların "sapkınlık" olarak adlandırdıkları arianizm'in kurucusudur. arianizm, yani ariusçuluk, hz. isa'nın tanrısallığının ikinci derecede olduğunu ve hristiyanların "baba" olarak adlandırdıkları tanrıya bağlı olduğunu söyler.
yani arius ve taraftarlarına göre hz. isa, ezeli ve ebedi, her şeye gücü yeten bir tanrı değildir. arius'un savunduğu bu görüşe dayanak sağlayan eski metinler bulunuyordu, arius da bu görüşü genişletip geliştirdi. arius karşıtı yazılar, arius'un teolojisinde, hz. isa'dan önce tek bir tanrının var olduğu zamanın bulunduğunu söylerler. ariancılık uzun bir süre var olsa da, sonraları bastırıldı.
arius, üçüncü yüzyılın birçok hristiyan alimleri gibi hristiyanlığın ilk büyük teoloğu olarak kabul edilen origenes'in yazılarından etkilenmişti. çünkü origenes, hz. isa'nın, "baba" denen tanrının buyruğu altında olduğunu akla getirebilecek bazı deyimler kullanmıştı. origenes de arius gibi hz. isa'nın, tanrıya bağlı olduğu konusunda hemfikirdi ama her konuda görüşleri aynı olmuyordu. mesela arius, hz. isa'nın ebedi olmadığını savunurken, origenes ebedi olduğunu söylüyordu. arius bundan şikayetçi olmuştu.
arius, "baba" diye adlandırılan tanrının üstünlüğünü ve benzersizliğini vurgulamıştır. yani "baba" denen tanrı tektir, ezeli ve ebedidir, yücedir. origenes, hz. isa ebediliğin yanı sıra hem de ezelidir diyordu. arius bunu da reddedip hz. isa'nın bir başlangıcı olduğunu söyledi. arius, hz. isa "baba" denen tanrının sonsuzluğuna ve gerçek tanrısallığına sahip değildir derdi. bunun aksine hz. isa'nın, sadece "baba" diye adlandırılan tanrının izni ve gücüyle tanrı yapıldığını söyledi.
biz değiştirilemeyen tek doğmamış, tek sonsuz, tek ebedi, tek gerçek, tek ölümsüz, tek bilge, tek makbul, tek hakim, hüküm ve şefkate sahip tek hakim olan tek bir tanrıya inanırız. (arius ve arkadaşlarının mektubundan)
yani arius ve taraftarlarına göre hz. isa, ezeli ve ebedi, her şeye gücü yeten bir tanrı değildir. arius'un savunduğu bu görüşe dayanak sağlayan eski metinler bulunuyordu, arius da bu görüşü genişletip geliştirdi. arius karşıtı yazılar, arius'un teolojisinde, hz. isa'dan önce tek bir tanrının var olduğu zamanın bulunduğunu söylerler. ariancılık uzun bir süre var olsa da, sonraları bastırıldı.
arius, üçüncü yüzyılın birçok hristiyan alimleri gibi hristiyanlığın ilk büyük teoloğu olarak kabul edilen origenes'in yazılarından etkilenmişti. çünkü origenes, hz. isa'nın, "baba" denen tanrının buyruğu altında olduğunu akla getirebilecek bazı deyimler kullanmıştı. origenes de arius gibi hz. isa'nın, tanrıya bağlı olduğu konusunda hemfikirdi ama her konuda görüşleri aynı olmuyordu. mesela arius, hz. isa'nın ebedi olmadığını savunurken, origenes ebedi olduğunu söylüyordu. arius bundan şikayetçi olmuştu.
arius, "baba" diye adlandırılan tanrının üstünlüğünü ve benzersizliğini vurgulamıştır. yani "baba" denen tanrı tektir, ezeli ve ebedidir, yücedir. origenes, hz. isa ebediliğin yanı sıra hem de ezelidir diyordu. arius bunu da reddedip hz. isa'nın bir başlangıcı olduğunu söyledi. arius, hz. isa "baba" denen tanrının sonsuzluğuna ve gerçek tanrısallığına sahip değildir derdi. bunun aksine hz. isa'nın, sadece "baba" diye adlandırılan tanrının izni ve gücüyle tanrı yapıldığını söyledi.
biz değiştirilemeyen tek doğmamış, tek sonsuz, tek ebedi, tek gerçek, tek ölümsüz, tek bilge, tek makbul, tek hakim, hüküm ve şefkate sahip tek hakim olan tek bir tanrıya inanırız. (arius ve arkadaşlarının mektubundan)
devamını gör...
2.
arius; 3.-4. yüzyıllar arasında yaşamış, iskenderiyedeki baucalis kilisesi'nde görev yapmış, berberi asıllı libyalı hristiyan bir din adamı. 325 iznik konsilinde isanın kişiliği hakkındaki bazı ithamlara ve teslis(üçleme, trinity) inancına karşı çıktığı için büyük (1.) konstantin, hosius ve athanasius tarafından afaroz edilmiştir. arius'un fikirleri ariusçuluk olarak bilinir. arius'a göre baba tanrı ile oğul isa aynı özden değildir; baba, oğul'dan üstündür. arius, üçüncü yüzyıl'ın birçok hıristiyan alimleri gibi hıristiyanlığın ilk büyük teoloğu olarak kabul edilen origenes yazıları'ndan derin bir şekilde etkilenmişti. bizans imparatorluğu zamanında ariusçulara sistematik baskı yapılmış ve ariusçular, orta doğuya kaçmıştır. 12. yüzyıl'daki papalık bildirgesi'ne göre muhammed, ''arius'un takipçisi ve deccal'' olarak nitelendiriliyordu. reform hareketleri sonucunda ortaya çıkan üniteryenizm, ariusçuluk'un modern çağlardaki uzantısıdır.
heretik papaz arius'un temsili bir resmi
heretik papaz arius'un temsili bir resmi
devamını gör...