berisinde taşra öfkesi barındıran kurnaz gülümseme

cumhuriyet tarafından gadre uğratıldığına, tüm değerlerinin alt üst edildiğine inanan öfkeli taşralılara ait fırsatçı ve bir o kadar da iki yüzlü gülümsemedir. kendi çarpık ahlak anlayışlarını benimsemiyor olmaları hasebiyle kentlilere kin güderken, onlardan maddi çıkar elde etmek ve o dar kafalarında enayi yerine koymak için her türlü kurnazlığa başvurup amaçlarına ulaştıklarında yüzlerinde belirir. melih gökçek'in sırıtışı bu şekildedir.

vedat türkali, bir gün tek başına isimli romanında, köylü ve dindar meyhane sahibinin ramazanda dükkanını açıp solcu müşterilere içki sattığı sahnede bu gülümsemeyi harikulade tasvir eder;

"garson aynı sırıtık yüzle bekliyordu. kenan ne diyeceğini bilemeden baktı adama, sonra:
-içki mi?... dedi. ramazan değil mi?...
takılmak için söylemişti. kimi yerlerde içki vermezlerdi ramazanda. hele anadolu'da gündüzün yemek bile bulamazsın. daha da sırıttı garson:
-idare ediyoruz, dedi.
garson gidince şöyle bir bakındı, tam karşısındaki duvarda camekânlı mutfağın iki yanında yüzleri birbirine dönük atatürk'ün mareşal üniformalı resmiyle menderes'in büyücek bir fotoğrafı asılmıştı. bir sırıtma vardı menderes'in atatürk'e bakan yüzünde. köse garsonun 'idare ediyoruz' derkenki sırıtmasına öyle benziyor ki..."

yeşilçam filmlerinde sıkça gördüğümüz, köyden gelip eziklenen ya da büyükşehir tarafından yutulmaya çalışılan gururlu taşralının, kendi bakış açısından şehirlileri aşağılarken sergilediği gülümsemedir.