bogomilizm

9. yüzyılda bulgarsitan'da ortaya çıkan bir hristiyan mehzebi. bu mehzep papalık kurumunun getirdiği hristiyanlık akidesini reddeder. bu mehzebe göre hz. isa bir peygamberdir ve tanrının oğlu değildir. haç gibi dini bir sembol de kullanmazlar. bu yüzden sapkın addedildiler ve engizisyona maruz kaldılar. mehzep bulgaristan'da ortaya çıksa da bosna hersek'te kendine yer bulmuştur. bosnalıların müslüman olmalarında bu mehzebin etkisinin olduğu ileri sürülmektedir.

ortaçağ'da bulgaristan'da bogomil adındaki bir köy papazının kurduğu mezheptir.
en önemli özelliği hz. isa'yı tanrının oğlu değil, peygamber olarak kabul etmeleridir.
avrupa'da kitleleri etkilemiştir.
slavca kökenli olan bogomil tanrının dostu anlamında bir kelimedir.
engizisyon sürecine ve işkencelere tabi tutulan bogomiller, osmanlı'nın balkan hâkimiyetiyle özellikle 15. yy'da kitleler halinde müslümanlığa geçmişlerdir.

bogomilizm, orta çağ'da bulgaristan'da ortaya çıkan, hıristiyanlığın heretik bir mezhebidir. bogomilizm mezhebinin kurucusu aziz bogomil diye bir köy papazıdır. sılavca kökenli bir kelime olan 'bogomil', "tanrı'nın dostu" anlamına gelir. bogomilizm, özellikle bosna hersek'te yayılmıştır. bogomilizme göre isa, tanrı'nın oğlu değil bir peygamberidir. boşnaklar, bogomil mezhebinden oldukları için orta çağ'da özellikle katolik kilisesi tarafından engizisyon mahkemelerinde işkence ile öldürülmüşlerdir. bogomil boşnaklardan sağ kalanlar ise katoliklerin ve ortodoksların zulmünden kaçıp 1463'te fatih sultan mehmet, bosna'yı fethedince boşnaklar, hem bogomil anlayışının hem de katoliklerden gördüğü zulümler sebebiyle kitleler halinde islamiyet'e geçtiler. bu dönemde türk-boşnak kardeşliğinin temeli atılmış ve osmanlı devleti'ne bağlanan bosna-hersek'te sancak eyaleti kurulmuştur. hatta öyle ki kanuni sultan süleyman döneminin ünlü sadrazamı sokollu mehmed paşa, aslen bir boşnak(müslüman sırp) devşirmesidir.