endülüs avlusu

endülüs avlusu, ispanya’nın güneyinde ortaya çıkan ve sıcak iklimle baş etmek için geliştirilmiş özel bir mimari avlu tipidir.. özellikle tarihi endülüs bölgesindeki evlerde ve saraylarda görülür..
temel fikir basittir.. evin ortasında serin, yeşil ve huzurlu bir iç bahçe oluşturmak..

avlular sadece estetik değil, aynı zamanda zekice tasarlanmış yaşam alanlarıdır..
kalın taş duvarlar güneşi keser, dar açıklıklar rüzgarı yönlendirir.. böylece içerisi dışarıdan 5-10 derece daha serin olabilir. yani modern klima icat edilmeden önce insanlar doğayı kullanarak serinliği çözmüş..
avlunun ortasındaki su ve bitkiler sıcak havada buharlaşma yaratır.. bu genelde yasemin çiçeği olur.. çünkü akşam saatlerinde yasemin kokusu suyla birleşince bütün avluya yayılır ve koku uzun zaman devam eder..

ses akustiği bilinçli tasarlanmıştır.. fıskiyeler ve küçük havuzlardan gelen suyun sürekli sesi, dışarıdaki gürültüyü bastırır.. bu yüzden avluya girince şehir sesi bir anda kesilmiş gibi hissedilir..

zeminlerde ve duvarlarda renkli çiniler ve geometrik desenler bulunur..

en ünlü avlu “aslanlı avlu”dur..
granada’daki alhamra sarayı içinde bulunan patio de los leones, ortasında 12 aslan heykelinin taşıdığı bir çeşmeyle ünlüdür.. su kanalları avludan dört yöne ayrılır..

hâlâ ispanya’nın cordoba şehrinde her yıl fiesta de los patiosdüzenlenir.. insanlar avlularını çiçeklerle süsler ve en güzel avlu seçilebilmek için yarışırlar..






arnavut kaldırımı kadar türkiye'de çok fazla yer edinemedi bu tabir.. yine de kullanan, bilen, hatta hayata geçiren insanlar arasında az da olsa vakit geçirdiğim için mutluyum..

2017'de granada'ya giderek gezme şansını bulduğum avlulardır. temmuzun ortasına o sıcak, kurak iklimde çöldeki vaha gibilerdi. hem estetik, hem serin.