gen mi çevresel faktörler mi sorunsalı

açık ara gen diyeceğim versus.
çevresel faktörler önemli olmakla birlikte gen belirleyici unsurdur diye düşünmekteyim.
çünkü çevresel faktörler onyıllar yada yüzyıllar içinde sürekli değişim gösterebilir olmasına karşın, milyonlarca yıllık dna şifresiyle genler oldukça stabildir.

(bkz: ulusların düşüşü)

ikisi de etkili. psikolojik bozukluklar için konuşursam bazılarında genetik daha fazla etkiliyken bazılarında çevresel faktörler daha fazla etkilidir. ikisinin etkileşimiyle gelişir birçok bozukluk.

ikisi de.

çevresel algılar ne olursa olsun insan sonunda özüne döner yani gen.

temelde gen, ama çevresel faktörler de çok önemli bir etken diye biliyoruz. (ama, landa yetkin arkadaşlar bilimsel farklı veri ve bilgiler açıklarlarsa da seviniriz.)

çevresel faktörler genleri bozabiliyor.
bozuk bir gen zaten olumlu çevresel faktörlerle çevrelenemiyor.

her ikisi de demem gerekir bu nedenle ama hayır,

genler var ya her şeydir her şey.

ne için soruluyor bu? cevabı sorunun ne olduğu belirler. ama epigenetik denen bir alanda yapılan çalışmalar çevresel faktörlerin gen aktarımına etkisini incelemekte. alanda yapılan çok yeni çalışmalar dna diziliminden başka olarak çevresel faktörlerin de genetik yapıya etki ettiğini ve sonraki nesillere aktarıldığını gösteriyor. buradan da şunu çıkarabilmek mümkün, sınıfsal farklılıklardan beslenen eşitsiz çevresel koşullar nesillerce aktarılan bir adaletsizliğe neden olabiliyor. bu alana şu aralar ayrı bir merak salmış durumdayım.

gen denilen insan kodunun ne denli gizli bir yanardag oldugunu epigenetik bilimiyle yavas yavas gun yuzune cikarmaktayiz. fakat bu gizli guce ragmen genetigin insan icin cevresel faktorlerin uzerinde bir hakimligi soz konusu mudur, bundan pek emin degilim. zira bana kalirsa insan biraz herkestir. bulundugu ortam, yasadigi toplum, icinde yer aldigi cevre kadar insan, insandir. ruh sagligimiz, ahlakimiz, hatta kahvaltida tuketmeyi tercih ettigimiz besinler dahi yasadigimiz cevreyle iliskilidir. ayrica;
(bkz: evrim teorisi)

panait istrati
kir nikola

gen.
sebebini merak eden varsa örneğin afyon'un iç kesimlerinde üç tane keçisiyle hayata tutunmaya çalışan esme teyzeyi örnek veririm veya trakyanın iç kesimlerinde atalarından öğrendiği yöntemlerle ebelik edip geçinmeye çalışan pala tete'yi örnek veririm veya trabzon yaylalarında işçilik edip ekmek parası kazanmaya çalışan fadime ablayı örnek veririm, toroslarda yörük semra ablayı örnek veririm, kars'ta kaz besleyen zeynep ablayı, artvin'de bal toplayan fatma abla, edirne'nin bir köyünde günebakan kesen ayşe ablayı örnek veririm.
bu güzel insanlar bir yere göç bile etseler oraya kendi güzelliklerini götürür, orayı da güzel yaparlar.
bu güzel anaların güç bela, kimseye el açmadan gururla yetiştirdikleri de güzel evlatlardır, vatana millete hayırlıdır.
bir de çıktıkları kuburu gittikleri her yere sürü halinde taşımaya çalışanlar vardır.
gittikleri yeri talan eden, bozan, yağmalayan, aklı fikri sadece suça çalışanlar vardır.
ister istanbul olsun, ister sahil kesimi, ister japonya isterse de belçika.
onlara gücü gösterene kadar fark etmez. kubur modu hep açıktır.
mesela abd istisnadır, orada adamın zötünü keserler.
atalarımız ne güzel demiş,
katranı 40 yıl kaynatsan olur mu şeker, cinsini sevdiğim cinsine çeker diye.
cevap gendir.
nokta.

en az 51'e 49 çevresel faktörler diye anlamıştım okuduğum zaman.

irade ikisini de döver. gen de çevresel faktörler de etkilidir ama sen genimde varmış, kanımda varmış diye yaptığın kötü bir şeyi meşrulaştıramazsın ya da çevrem kötüydü, arkadaş kurbanıyım da diyemezsin.

ne varsa sende var, iradende.

genetik; potansiyelin alt ve üst sınırını belirler. çevresel faktörler de bu aralığın neresinde olacağınızı etkiler.

gen dolayısıyla çevreselden etkileniyor. geninde buna meyil ne kadarsa o kadar çevresel etkili olabilir. cevap ikisi de ama gen biraz önde. pasif olan genken çevreyle birleşince yolunu çiziyor. zamanla çevre öne geçebilir gibi durabilir ne kadar mal olduğuna bağlı. eşit değiller.