horasan

erzurumun bir ilçesi.

horasan, ikiye ayrılır:
1) orta asya'da(türkistan) yer alan büyük bir tarihi, siyasi ve kültürel bir bölge.
2) türkiye'de doğu anadolu bölgesi'nde yer alan bir il olan erzurum'un bir ilçesi.
türkistan'daki alperenler yurdu olan tarihi horasan bölgesi
türkiye'deki erzurum ilinin horasan ilçesi

türk alevi kültürünün beşiğidir. islamla mislamla alakası yoktur.

ilmin, bilimin insanlığın çıktığı coğrafya.....

kültürlerin buluşma ve çatışma noktası olan, kavşak niteliğinde zengin tarihe sahip bir coğrafi bölge.
türkistan ve iran topraklarının arasında bulunur. islam sonrası dönemlerde çıkan isyanları ile meşhurdur. bu isyanların en önemlisi ve akıllarda yer edeni ebu müslim horasani tarafından başlatılan emevi karşıtı isyandır. mevali yani arap olmayan unsurların emevi baskısına karşı yoğun destek verdiği bu isyan, emevi saltanatının sonunu getirmiş ve tahta abbasi sülalesini çıkarmıştır. ebu müslim'in çabaları abbasi ailesini tahta çıkartan ana unsur olsa da; ekonomik, askeri, siyasi güç artışı nedenleri ile kandırılıp başkente çağrılmıştır. burada başta hoş karşılanmış fakat sonrasında idam edilmiştir.
bu olay isyanları azaltmamış aksine farklı nitelikli ve isimlerle çıkan isyanlar abbasleri ziyadesiyle uğraştırmıştır.
bunlara ek olarak, sasani hakimiyetinin müslüman araplarca sonlandırılması sonrası etkisi azalan eski iran dinlerinin etkisini arttırma amaçlı isyanların merkezi de bu bölge olmuştur.

bölge insanının boyun eğmez tavrı moğol fetihleri sırasında şehirlerin kapsamlı tahribatına neden olmuş, nüfus kayıkları ve göçler yaşanmıştır. bölgeyi tekrar eski ihtişamına kavuşturan ise ulu türk kağanı timur olmuştur.

bu ilçeye dair neden alakasız ve tuhaf anılarım var, bilmiyorum ama görevimin ilk yıllarında tüm türkiye’yi otobüsle turlayarak memlekete gitmek istemiştim. yeni yerler keşfetmeyi sevdiğim üzere arabayla da tecrübem olmayınca tatilde kaptım bi otobüs bileti. hayatım boyunca hiç görmediğim şehirleri gözlemleme fırsatım olacaktı. neyse yolculuğum başladı. birkaç durak sonra erzurum/horasan’a gelmişiz. otobüse uzun sakallı, sevimli amcalar bindi. “hele horasan’ımın toprağına kurban” falan diyorlar, ağlayarak yolculuğa başladı bu amcalarımız. artık hangi zorunluluk onları böyle zorladı, bilinmez. çaktırmadan güneş gözlüğümün kenarından saf saf bakınırken uyumaya karar verdim. birkaç saat sonra soğan kokusu eşliğinde gözlerimi açtım. bir baktım ki horasanlı amcalarımız soğan kırıp üstüne limon sıkarak bir şeyler yiyor, muavin kardeşimiz de bunlarla ahbap olmuş. her şey normalmişçesine sohbet ederken horasan’ı anlatıyorlardı. o gün benim hayatımdaki otobüs yolculuğumun son günü oldu.

şimdi ne zaman “horasan” deseler içten içe kahkaha atarım. aşırı dağlık, kahverengi-turuncu karışımı manzarasıyla aklımda yer etmiştir.