prevalans

not: vikipedi'den kopya yapıştır oh ne güzel sistem ya. özgün içeriklere puan verilirse daha güzel olur.

prevelans (prevelance), insidans (incidance), mortalite (mortality), nüks etme (recurrence), iyileşme (cure) hepsi istatiksel birer kavramdır. epidemiyoloji başta olmak üzere pek çok bilim dalında prevelans analizi kullanılır, ama diğer bilim dallarında "prevelans" diyeni pek görmedim. genelde "görülme sıklığı" diyorlar.



bir araştırma konusu hakkında etkisi araştırılan faktörün örneklem içerisinde yüzde veya binde kaç oranda görüldüğü; var olduğu bilgisini prevelans analiziyle belirleriz.

örneğin; 2010 yılında nisan ayı boyunca b şehrindeki arı kovanlarının kaçında parazit gözlenmiştir? gidip 1000 tane arı kovanını açıyorlar ve rastgele seçilen arıların üzerinde bir ay ay boyunca parazit sayıyorlar. şartımız 20 arıdan fazlasında parazit varsa kovana parazit bulaşmış demektir. bunu literatürden bakıp belirliyorlar ama ben kafadan attım.

diyelim ki 150 kovanda parazit saptantı. o zaman prevelansı şöyle: 150 / 1000 = 0,15 yani % !5 prevelans. sonra ulusal veya uluslararası yönetmeliklere göre bu sayının riskli mi yoksa normal mi olduğunu belirliyorlar. eğer riskl ibir durum varsa önlem alınması için yetkilileri bilgilendiriyorlar. tabi ki türkiye'de işler böyle yürümüyor. basıyorlar ilacı, gebertiyorlar arıları.

bir toplumda herhangi bir andaki toplam olgu sayısının toplam nüfusa bölünmesi ile elde edilen ölçüte verilen isimdir.

ing. prevalence

bu kelimenin türkçeye "import" edilmiş hali çok karışık. prevalans diyen de var, prevelans diyen de var, prevalens diyen de. a-e sesi henüz oturmamış durumda sanırım.

efendim bu terim sosyolojik-epidemiyolojik analiz kasacaksanız lazım olur size. onun dışında tez yazıyorsanız falan belki. insidans diye bir kardeş kelimesi vardır, ki bu ikisi çok fazla karıştırılır. hep birbiri yerine kullanılır. yapmayın diye şimdi aradaki farkı açıklayacağım.

insidans (incidence): bir hastalığın belirli bir zaman aralığında tanımlanan yeni olgularının sayısı.
prevalans (prevalence): bir hastalığın belirli bir zaman aralığında mevcut bütün olgularının sayısı.

2010-2014 yılı arası bir insidans-prevalans örneği yapalım hemen.

insidans:
- 1.254.855 (2010)
- 874.498 (2011)
- 1.023.476 (2012)
- 1.155.049 (2013)
- 972.702 (2014)

yukarıdaki her değer yıllık insidans değeridir, yani o yıl içinde tanısı koyulan vaka sayısıdır.

prevalans (5 yılın toplamı): 5.280.580
ortalama insidans (yıllar toplamının yıl sayısına bölümü): 1.056.116

prevalans ise 5 yıl boyunca aynı hastalığa tanı koyulan bütün olgulardır. sanırım anlaştık.

biyoistatistikte rastladığım terimlerden. bu nasıl bir derstir, nesin sen?!