rasyonalizm

düşünce ve önermeleri duygulara ve denemelere değil yalnız akla ve bilişe dayandırma ilkesidir. mantık her zaman duygulardan daha az zarar verdiğini düşünüyorum. duygularla hareket etmek ve önemli ancak her zaman doğrusu olmayabilir.

akılcılık.
bilginin ve doğrunun deneyim ve edinimlerle değil zihinde şekilleneceğini esas alan, bilginin doğuştan geldiğini öne süren felsefi tutum.

ampirizme göre , insan bilgiye yalnız deneyimlediği zaman ulaşabilir. doğuştan bir bilgi getiremez. bir şeyi de deneyimlemedikçe bilemez. bu düşünce çok mantıksız. çünkü halihazırda şuan yaşadığımız dönemde bir bilgiyi deneyimlemeden bilmek çocuk oyuncağı. en basitinden : seks. seks yapmadan seksin ne olduğunu bilmek mümkün müdür. tabiki mümkündür. sonuçta dünyada evrensel bir şekilde insanların genel deneyimleri aynıdır bu konuda ve hiç seks yapmamış insan bu bilgileri öğrenebilir. demek ki ampirizm burada çöker. ancak burada şöyle bir deneyimcilik olabilir ; dünyada seksin nasıl yapıldığı , hangi pozisyonda yapılabildiği ve ortalama kadınların ve erkeklerin ne sürede boşalacağı gibi konular genel olarak bilinir ve bunlar için ampirizme gerek yoktur. lakin , kişi kendi deneyiminde neler yaşayacağını yapmadan bilemez. böylece deneyimcilik kısmen haklıdır. bu yüzden en mantıklı olan akılcılıktır. akılcılık , insanın bilgiyi duyular yoluyla değil doğuştan getirdiğini ve zihinde mevcut olduğunu söyler. bu doğrudur çünkü deneyim şartı olsaydı , tarihteki ilk seksi yapanlar bunu yapamazlardı. dolayısıyla içgüdüler bile doğuştan , zihinde kategorize bir şekilde geliyor olmalıdır. sadece bu bilgileri ortaya çıkarmak için insan zihni bunlara sıfatlar takıp somutlaştırmak zorundadır.

dünya bilgisinin akıldan türetildiği ( algılama ve deneyimden değil ) yolundaki görüştür.

rasyonalizm

akılcılık.

bilginin sezgisel olmadığını, duyumlarla sağlanamayacağını, yalnızca akıl ve bilgi ile sağlanabileceğini savunan felsefik görüş.

bilginin a priori değil a posteriori yolla edindiğini savunan felsefi doktrin.

(bkz: descartes)
(bkz: spinoza)
(bkz: leibniz)

hesabi bir düşünce biçimidir.

her şeyi hesap kitap meselesi yapan, kar-zarar hesabına dayanan bir yaklaşımdır. ölç, biç , sağdan say , bir ki üç parçala behçet. böyle bir düşünme biçiminin de mekanik ve çıkarcı bir akla indirgenmesi kaçınılmazdır.

insanı evrene ve doğaya yabancılaştırır. evrene yabancılaştıkça da evreni düşman gibi görmeye ve ona tahakküm kurarak onu kontrol altına almaya çalışır. bu ise yozlaşmadır. zaten bugün itibariyle de rasyonel düşüncenin vardığı sonuç budur. yani yozlaşma.

rasyonel olan faydalı ve kullanışlı olana indirgenmiş bir akıldır. bu skimsonik akıl her şeyi bildiğini iddia eder ve bilemediği her şeyin de gerçek olmadığını düşünür. farklı bilme ve düşünme biçimlerini yok sayar sonra da bunun adına özgür düşünme der. nasıl bir katakulle ise artık .