1.
hareketli bir akışkandan enerji elde etmeye yarayan, nikola tesla tarafından icat edilmiş alet.
klasik rüzgâr türbinlerinden farklı olarak tesla türbininde eğimli bıçaklar yoktur. sistem kaba hatlarıyla, akışkan giriş çıkışını sağlayan 2 nozul ve dönen disklerden oluşur.
elinizde şöyle bir disk olsa, bu diski ortasındaki boşluktan bir çubuğa geçirseniz ve bunun ince yan yüzeyine tazyikli su sıksanız, disk kendi ekseni etrafında dönmeye başlar:
görselin kaynağı
tesla, türbini bu gerçekten yola çıkarak tasarladı. tabii bunu biraz daha geliştirerek...
öncelikle diski bir kalıp içerisine koydu. bu kalıbın 2 ayrı yerinde 2 adet açıklık bulunuyordu. şöyle:
görselin kaynağı
bu nozullardan sağ üst tarafta gördüğünüz akışkanın girişi, diğeri ise çıkışı için yapılmıştı. akışkan (mesela hava) üst nozuldan hızlı bir şekilde içeriye yönlendirildiğinde, içerideki diskin dönmesini sağlayarak diğer nozuldan dışarıya çıkıyordu. akışkan ne kadar hızlı olursa, türbinin dönüş hızı o kadar yüksek ve üreteceği enerji o kadar büyük oluyordu.
diskin yüzeyine en yakın kısımda viskozite dediğimiz, akışa karşı direnç gösterme durumu ortaya çıkar. yüzeyden uzaklaştıkça bu etki azalır. tesla bu olaydan akıllıca bir yöntemle yararlanmıştır. tek disk kullanmak yerine birkaç disk kullanmış ve bunları, yukarıda bahsettiğim etkinin azaldığı bölgeleri ortadan kaldırmak için birbirine oldukça yakın şekilde yerleştirmiştir. böylece diskler daha fazla torka sahip olur ve daha etkili hâle gelir.
ancak burada 3-4 diskten daha fazla disk kullanıldığında, türbin aşırı derecede hızlı döner* ve diskler deforme olur. tesla'nın yaşadığı dönemde bu sorunun malzeme bazında bir çözümü yoktu.
tesla türbini, pompa olarak da kullanılabilir.
görselin kaynağı
klasik rüzgâr türbinlerinden farklı olarak tesla türbininde eğimli bıçaklar yoktur. sistem kaba hatlarıyla, akışkan giriş çıkışını sağlayan 2 nozul ve dönen disklerden oluşur.
elinizde şöyle bir disk olsa, bu diski ortasındaki boşluktan bir çubuğa geçirseniz ve bunun ince yan yüzeyine tazyikli su sıksanız, disk kendi ekseni etrafında dönmeye başlar:
görselin kaynağı
tesla, türbini bu gerçekten yola çıkarak tasarladı. tabii bunu biraz daha geliştirerek...
öncelikle diski bir kalıp içerisine koydu. bu kalıbın 2 ayrı yerinde 2 adet açıklık bulunuyordu. şöyle:
görselin kaynağı
bu nozullardan sağ üst tarafta gördüğünüz akışkanın girişi, diğeri ise çıkışı için yapılmıştı. akışkan (mesela hava) üst nozuldan hızlı bir şekilde içeriye yönlendirildiğinde, içerideki diskin dönmesini sağlayarak diğer nozuldan dışarıya çıkıyordu. akışkan ne kadar hızlı olursa, türbinin dönüş hızı o kadar yüksek ve üreteceği enerji o kadar büyük oluyordu.
diskin yüzeyine en yakın kısımda viskozite dediğimiz, akışa karşı direnç gösterme durumu ortaya çıkar. yüzeyden uzaklaştıkça bu etki azalır. tesla bu olaydan akıllıca bir yöntemle yararlanmıştır. tek disk kullanmak yerine birkaç disk kullanmış ve bunları, yukarıda bahsettiğim etkinin azaldığı bölgeleri ortadan kaldırmak için birbirine oldukça yakın şekilde yerleştirmiştir. böylece diskler daha fazla torka sahip olur ve daha etkili hâle gelir.
ancak burada 3-4 diskten daha fazla disk kullanıldığında, türbin aşırı derecede hızlı döner* ve diskler deforme olur. tesla'nın yaşadığı dönemde bu sorunun malzeme bazında bir çözümü yoktu.
tesla türbini, pompa olarak da kullanılabilir.
görselin kaynağı
devamını gör...