arz talep

(bkz: iyi biri (yazar)) ukdesi.

1 ekonomi modeli olup soyle 1 laf da vardir;

(bkz: arz ve talep meselesi)

diğer faktörler sabit iken alıcıların farklı fiyatlardan satın alma gücü ile desteklenen alım isteği talebi; üreticilerin farklı fiyatlarla piyasaya sundukları mal miktarı arzı ifade eder.

malın kendi ya da tamamlayıcı malının fiyatı düştüğünde, ikame malın fiyatı arttığında ve malın gelecekteki satış fiyatının artacağı beklentisinde talep artar. gelir arttığında talebin artıp artmayacağı, talep edilen malın niteliğine bağlıdır. mal, normal/üstün mal ise tüketicinin geliri arttığında malın talebi artarken düşük mallara duyulan talep azalacaktır.

bir kişinin tek bir mala duyduğu talep, "bireysel talep"; bütün tüketicilerin tek bir mala duyduğu talep ise "piyasa talebi"dir. bireysel talep ve piyasa talebi mikro iktisadın konusudur ve yukarıda açıklanan talep artırıcı faktörler ilgili iki talebe ilişkindir. tüm tüketicilerin piyasadaki bütün mallara duydukları talep ise toplam taleptir ve toplam talep, makro iktisadın konusudur. kamu harcamalarının ve/ya transfer harcamalarının artması ve vergilerin azaltılması gibi genişletici maliye politikaları ile açık piyasa işlemleri ile alım, reeskont faiz oranlarının ya da zorunlu karşılık oranlarının azaltılması gibi genişletici para politikaları toplam talebin artmasına neden olur.

arza baktığımızda ise malın kendi fiyatındaki, işçi verimliliğindeki (teknolojideki), devlet teşviklerindeki artışın; aynı üreticinin ürettiği diğer malların fiyatlarındaki düşüşün, hani olur ya satılan malın fiyatının gelecekte düşeceğine dair beklentiler oluşmasının, vergilerin ya da girdi fiyatlarının azalmasının arz miktarını artırdığını görürüz.

bir firmanın tek bir malı arz etmesi "firma arzı"; tüm firmaların bir malı arz etmesi ise "piyasa arzı" olarak adlandırılır ve bu iki kavram, mikro iktisadın çalışma alanına girer. toplam arz ise bir ülkede üretilen tüm mal ve hizmetleri kapsamaktadır ve makro iktisat aracılığı ile incelenir. maliyetlerin azalması, teknolojideki ilerlemeler, üretim faktörlerindeki (emek, sermaye, toprak, girişimci) artış; ilgili malın fiyatının gelecekte düşeceğine ilişkin beklentiler toplam arzın artmasına neden olur.

son olarak arz ve talep ilişkisine bakalım: leon walras'a göre talep fazlası olan piyasalarda fiyat artırılırsa talep düşecek; böylelikle arz-talep dengesi yeniden sağlanacaktır. alfred marshall ise arz talep dengesine fiyatlardaki bozulmalar üzerinden yaklaşmıştır ve arz fiyatı, talep fiyatından fazla ise satıcılar, arz miktarını düşürdüklerinde dengenin sağlanacağını ifade etmiştir.

arz miktarı ve talep miktarı ile karıştırılmamalıdır.

bir malın fiyatının düşmesi, mesela, talebi arttırmaz; talep miktarını arttırır. yani o mala talep zaten vardır, ancak paran yoksa alamıyorsundur. gibi.

talep, talep eğrisinin komplemesine sağa sola shift etmesiyle değişir. fiyat artışı ise fiyat-miktar grafiğinde talep eğrisi üzerinde kalmak koşuluyla sadece bir noktanın ** değişmesidir.

talep eğrisi ne zaman kayar peki? shifterlar var. mesela beklenti. mesela malın fiyatı 10 lira. duyduk ki hep beraber bu malın fiyatı 100 lira olacakmış. allah. hiç alacağım yoktu. yani hiç talebim yoktu. şimdi talebim oldu çünkü bu mallar değerlenecek olluuğm hemen almamız lazım. gibi.

ilk econ101 midterm’ünüzde 15 puanınızı kurtardım hadi gene iyisiniz.