endüljans

papa'nın para karşılığı cennetten yer satması sonucu bir çeşit satılan bu yerin tapusudur. dinin ekonomik çıkar için kullanılması durumunun da en önemli örneklerindendir. ahlaki olduğunu kesinlikle savunmamakla beraber ciddi bir ticari zeka olduğunu düşünüyorum.

asıl çıkış noktası şudur, eski cağlarda kişiler suç işlediklerinde cezanın haricinde toplumsal olarak dışlanırdı. gerçekten yaptığı suçtan pişman olan kişi kiliseye gider ve tövbe etmek istediğini söyler belli bir süre dini eğitime ve ibadetlere tabi tutulur. (bunlar gün değil ay bazındadır) bunun sonucunda kilise kişinin gerçekten pişman olduğunu düşünürse artık toplum tarafından dışlanmaya maruz kalmaması için enduljans belgesini verir. asla katolik kilise doktrinini olarak para karşılığı günahların silinmesi gibi bir durum olmamıştır. çoğu şey gibi buda bazı din adamları tarafından suistimal edilmiş ve bu yüzden yine papa tarafından bu uygulamaya önce kısıtlama getirilmiş ardından tamamen kaldırılmıştır.

siyaset bilimi derslerine konu olan şener şenin başrolünü oynadığı züğürt ağa filminde para karşılığı olmasada oy karşılığında örneği sergilenen din istismarı eylemi.

tam kurtuluş için affedilmeyen günahların cezasının bağışlanmasdır.

kilisenin kendini kurtarma biçimi desek doğru olur. haçlı seferleri, dolayısıyla daha fazla kan dönmek amacıyla kurulmuşlardır.

orta çağ zamanında günah çıkarma ve ölümden sonraki zamanlarda cennete gidilmesi adına papa'nın verdiği bir af belgesidir. kiliseler günahlarınız affolacak diye halktan para toplayarak bir nevi cennetten toprak satarlarmış.

bizde de her haltı yedikten sonra hacca gideyim, o da yetmedi; cami yaptırayıma denk düşüyor herhalde. kim kimi kandırıyor orası aslında belli ama, kandırılan bunu yer mi diye sorsanız, tabii ki yemez.

bunu da zamanında hangi katolik teolojisi bilmez insan evladı "cennetten toprak satmak" olarak geçirmişse litaratüre...

katolik teolojisinde protestanlıktaki gibi "lütuf kurtuluş" yoktur. bir nevi sevap puana dayalı bir sistem vardır. eğer bir aziz değilseniz, katoliklerin kendileri de dahil büyük bir çoğunluk ama kısa süreli ama uzun süreli cennet ile cehennem arası, sözde "araf" denen bir yerde kalacaklardır, aklanana kadar.

endüljans 2 türlüdür:
1- sizin arafta kalma sürenizi kısaltır. hatta kimi zaman sizi araftan kurtarır.

2- kimi zaman geçmişe kimi zaman da geleceğe doğru size bir "pardon" /af sağlar.
örneğin; sözde güya melekler bir gece her nasılsa ta kudüs'ten isa'nın platus önünde yargılandığı merdivenleri ta italya'ya getirmiş ve bunun üstüne bir kilise inşa edilmiştir.
(bkz: scala sancta)'nın mermer merdivenlerini dizlerinizin üstünde çıkarsanız 90 günlük geleceğe dair pardon elde edersiniz. yani gelecek 3 ay boyunca defterinize günah yazılmaz.

hatta luther tam da bu merdivenlerdeyken "ne yapıyorum lan ben?!" diyerek ayağa kalkar... ilk aydınlanmasını ve sorgulamasını da burada yaşar.

3- günümüzde de hala vardır. mesela bir defasında papa fransis kendisini twitter de takip edecek olanlar için bir endüljans ilan etmişti.

cahil her ülkede

organize bir şekilde yapıldığı için gündem olan dini hede.
adamlar kilisede toplu olarak oratoryo okuyorlar. bizde bizde topluluk bilinci olmadığı için imam okur gerisi dinler. bu nedenle buluşlar da bireyseldir.
kim cüppeli ahmet'in ateşe dayanıklı kefeninin endüljanstan daha kötü bir icat olduğunu iddia edebilir?