max planck

kendisi en sevdiğim bilim insanlarından. akademik kariyeri dışında acıklı bir hayat öyküsüne sahiptir.
--- alıntı ---

1887 mart ayında planck, marie merck (1861-1909) ile evlendi. bu evliliğinden dört tane çocukları oldu. berlin-grunewald, wangenheimstrasse 21’de bir villada yaşamaya başladılar. o bölgede birçok profesör oturuyordu. planck’ların evi, yakın zamanda kültür ve sosyal merkezine dönüştü. albert einstein, otto hahn ve lise meitner gibi çok sayıda tanınmış bilim adamlarıyla birlikte muazzam bir şekilde müzik çalarak eğlenirlerdi. bu mutlu yılların ardından, trajik bir şekilde planck, karısının ve tüm çocuklarının ölüm acılarını yaşadı. karısı marie, 1909’da tüberkülozdan öldü. karl, 1916’da 1. dünya savaşı sırasında savaşta öldürüldü. grete 1917’de doğum sırasında öldü, ardından emma 1919’da doğum sırasında öldü. erwin, 1945’te naziler tarafından bir komplo planındaki şüpheli rolü nedeniyle idam edildi.

1909’ da ilk eşini kaybettikten sonra max planck 1911’in mart ayında marga von hoesslin (1882-1948) ile evlendi. aralık ayında beşinci çocukları hermann dünyaya geldi. 1944’ün başlarında, max’ın berlin’deki evi bir müttefik hava saldırısına uğradı. tüm kişisel belgeleri ve bilimsel kayıtları imha edildi. mayıs 1945’te avrupa’da savaş sona erdiğinde planck, karısı ve kalan oğlu hermann, ünlü alman üniversite şehri göttingen’de bir akrabasına sığındı. iki yıl sonra max planck, 4 ekim 1947’de 89 yaşında hayata veda etti. bugün kabri marga ve hermann ile birlikte göttingen’in eski şehir mezarlığı’nda bulunuyor.

--- alıntı ---
buradan

alman bilim adamı ve kuantum dünyasının baş mimarı.

kendi adını taşıyan uydusu olan alman fizikçi.
2009-2013 yılları arasında veri toplayan planck uydusu neredeyse tüm uzayı tarayarak kozmik mikrodalga ardalanı verisi toplamıştır.

kuantum mekaniğinde elde edilen en küçük değeri temsil eden sabite ismini vermiş, bu çalışmasıyla 1918 yılında nobel fizik ödülünü almış, kuantum fiziğinin babası olan fizikçi.

(bkz: planck sabiti)

bu dahil 5 entry almış olmasından, bir ülkenin bilime merakının ne kadar az olduğunun anlaşılabileceği quantum fiziğini başlatan deha.
edit: bu entryden sonra buralar yeşillendiği için sayılar artmaktadır. kendinizi revize ediniz *

adına almanya'da bolca enstitü kurulan bilim adamı. ilgili enstitüler için bkz

kuantum mekaniğinin babasıdır.

el kindi’nin çalışmalarını kopyalayan fakat ona atıf yapmayan ve kaynakçasında yer vermeyen bilim insanı.

bir sözlükte yazsaydı nicki onu da bulan adam olacak kuantumcu.

belediye başkanı buna demiş ki "ampuller çok yakıyo anunakoyim bi çare bul planck delikanlıysan da görelim". o zamana kadar yüzyıllardır ışık, suya taş atıldığında etrafa yayılan dalga gibi kabul edilirmiş. planck sağa yatırmış yok sola yatırmış yok bir türlü uyduramamış demiş "sokarım dalgasına, bu saatten sonra ışık benim için parçacıktır" demiş. asistanları ise "emrettiğin gibi olsun planck komutanım" demiş. adamlar bi bakmış ki black tren gecikir belki hiç gelmez, vay emenike demişler ışık parçacık olunca on numara oluyor bütün alacak verecek hesap kitap tam oturuyor.

tabi adamlar bi bakıyo dalga da oluyor bu ışık parçacık da oluyor. demişler "bu saatten sonra atoma kadar newton, atomdan sonra kuantum birader" haklı adamlar öyle fizik mi olur emenike? hayır yani elektrona bakıyorlar ki bir abooov bir yörüngeden bir yörüngeye çat diye ışınlanıyor resmen. normalde elektron dediğin bir küçük uşak arabayla gider gibi izlemen lazım bir o yörüngeden ha bir obür yorüngeye ama öyle olmuyor işte.

bakmışlar olmuyor oyle demişler evrenin en küçük pikseli bu saatten sonra planck sabitidir bundan sonra.

kendi adıyla bilinen planck sabiti ve planck ışınım yasası'nı bularak kuantum mekaniğinin başlangıcını yapmış olan alman fizikçi.

"a new scientific truth does not triumph by convincing its opponents and making them see the light, but rather because its opponents eventually die, and a new generation grows up that is familiar with it."

demiştir kendisi.

"yeni bir bilimsel gerçek, karşıtlarını ikna edip onlara gerçeği göstererek değil; ona karşı çıkanlar zamanla öldüğü ve yeni gerçeğe aşina bir kuşak yetiştiği için kabul görür." olarak çevrilebilir.

bilim felsefesinde, "bilim cenazeden cenazeye ilerler" anlayışını doğuran bir bakış açısı olmuştur. planck ilkesi olarak ifade edilir. bilimin diyalektik yoluyla ilerlerdiği, çürütmenin onun doğasında olduğunu ifade etmiştir. insan egosunun, bilimin ilerlemesinde bir engel olduğunu anlatmaya çalışmıştır.

yani mesela newton'a elma düştüğü an, herkes, "helal lan buldun" demedi.
arşimet eureka dediğinde, "ya yürü git" dediler.
evrim için hala direniyorlar.


örnekler çoğaltılabilir lakin anlaşılmıştır diye düşünüyorum. bilimde bir şeyin kabul görmesi için, azılı muhaliflerin üzerinden nesiller geçmesi gerekebiliyor bazen. karşı çıkanlar, alay edenler, hata bulanlar yüzünden, bazı hususları gelecek kuşaklar alıp geliştirmek zorunda.

onu mu demiş üstat yoksa bilimsel gerçek denen şey sosyal siyasal koşullara göre değişir, görecelidir mi demek istemiş orası biraz okuyanın irfanına kalıyo..