1.
anthony giddens'ın geliştirdiği toplumsal kuramdır. yapılaşma kuramında yapı ve faillik bir düalizm (ikilik) değil bir düalitedir (ikili). birbirlerini üretirler. bireylerin eylemleri evet yapı tarafından sınırlanır, ama söz konusu yapıyı zaman ve mekan boyunca üreten ve yeniden üreten de yine bu eylemlerdir.
topluma zaman ve mekan boyutu bakımından daha yakını gösteren bir lensle baktığınızda yani zoom in yaptıkça bireysel faillikleri, tam tersi zoom out yaptıkça sistemleri görürsünüz. işte bu sistem, yapı dediğimiz esasında bireysel ve kurumsal eylemlerin zaman ve mekan içinde kristalleşmesidir. bireysel faillikler gündelik yaşamdaki pratikler vasıtasıyla görece kalıcı ve yavaş değişen sistemleri oluştururken, sistemler de zaman ve mekan içinde bu eylemleri sınırlandırır ya da önünü açar. yani etki iki yönlüdür.
yapı eylemleri kaynaklar ve kurallar ile biçimlendirir. zaman ve mekan boyunca kristallesip sistemleşen pratikler yani yapı, anlamsal kurallar (dil, sembol, söylem) ve normatif kurallar (doğru yanlış, uygun uygunsuz, ahlaki gayri ahlaki) biçiminde kendini göstererek eylemleri sınırlandırır. ayrıca otorite kaynakları (güç) ve tahsis kaynakları (maddi kaynaklar, teknoloji) yoluyla da eylemlere güç verir. bu kurallar ve kaynaklar böylece istikrar ve değişimi üretir. eylemler ise eyleyenlerin, toplumsal sistemlerin pasif kurbanları olmaması, yani bilinçli eyleyenler olması, kendi ajandalarını takip edebilmeleri, ayrıca eylemlerinin planlı olmayan sonuçları ile yapının yeniden üretimde rol oynar.
topluma zaman ve mekan boyutu bakımından daha yakını gösteren bir lensle baktığınızda yani zoom in yaptıkça bireysel faillikleri, tam tersi zoom out yaptıkça sistemleri görürsünüz. işte bu sistem, yapı dediğimiz esasında bireysel ve kurumsal eylemlerin zaman ve mekan içinde kristalleşmesidir. bireysel faillikler gündelik yaşamdaki pratikler vasıtasıyla görece kalıcı ve yavaş değişen sistemleri oluştururken, sistemler de zaman ve mekan içinde bu eylemleri sınırlandırır ya da önünü açar. yani etki iki yönlüdür.
yapı eylemleri kaynaklar ve kurallar ile biçimlendirir. zaman ve mekan boyunca kristallesip sistemleşen pratikler yani yapı, anlamsal kurallar (dil, sembol, söylem) ve normatif kurallar (doğru yanlış, uygun uygunsuz, ahlaki gayri ahlaki) biçiminde kendini göstererek eylemleri sınırlandırır. ayrıca otorite kaynakları (güç) ve tahsis kaynakları (maddi kaynaklar, teknoloji) yoluyla da eylemlere güç verir. bu kurallar ve kaynaklar böylece istikrar ve değişimi üretir. eylemler ise eyleyenlerin, toplumsal sistemlerin pasif kurbanları olmaması, yani bilinçli eyleyenler olması, kendi ajandalarını takip edebilmeleri, ayrıca eylemlerinin planlı olmayan sonuçları ile yapının yeniden üretimde rol oynar.
devamını gör...