henrywadsworth yazar profili

ibranice har megiddo ifadesinden gelen, kuzey israil’de yizreel ovasının kenarında bulunan antik tel megiddo için kullanılan ad.

esasen klasik anlamda bir “dağ”dan ziyade, binlerce yıllık yerleşim katmanlarının oluşturduğu arkeolojik bir höyüktür. tanah’ta megiddo birçok tarihi hadisenin geçtiği stratejik bir bölge olarak anılır; bunların en dikkat çekicilerinden biri yehuda melehi yoşiyahu’nun, firavun neho ile karşılaşmasının ardından burada ölümcül şekilde yaralanmasıdır.

hristiyan eskatolojisindeki armageddon kavramı ise vahiy 16:16’daki harmagedōn ifadesi üzerinden genellikle “har megiddo”, yani “megiddo dağı” ile ilişkilendirilir. buna karşılık yahudilikte, “kıyamet günü mesih megiddo’ya gelecek ve deccal ile savaşacak” şeklinde standart bir inanç bulunmaz; bu anlatım farklı dinlerin eskatolojik kavramlarının birbirine karıştırılmasıdır.

zeharya’da megiddo ayrıca yahudi hafızasında çok büyük bir yasın ölçüsü olarak karşımıza çıkar.

(bkz: megiddo ovasındaki hadad-rimmon yası)

zeharya kitabı’nda, ileride yeruşalayim’de yaşanacak büyük bir matem halini tarif etmek için kullanılan ve yahudi tarihinin en ağır kolektif yaslarından birine gönderme yapan ifade.

tanah’ta zeharya 12:11’de geçer:

“o gün yeruşalayim’deki yas, megiddo ovasındaki hadad-rimmon yası gibi büyük olacak.”

buradaki ifadeyi ilk kez okuyan biri doğal olarak “hadad-rimmon isimli biri megiddo’da öldürüldü ve onun için büyük bir yas tutuldu” diye düşünebilir. fakat tanah’ta bu isimle anlatılan müstakil bir “hadad-rimmon vakası” yoktur. nitekim hazal da pasuğun bu kısmının açıklanmaya muhtaç olduğuna dikkat çeker.

yahudi geleneğinde megiddo vurgusunun esas tarihsel karşılığı, yehuda melehi yoşiyahu’nun (יאשיהו) ölümüdür.

yoşiyahu, yehuda’da avoda zara’yı tasfiye eden ve halkı yeniden tora’ya ve hashem’in brit’ine döndürmeye çalışan en önemli krallardan biridir. mısır firavunu neho’nun ordusuyla megiddo’da karşı karşıya gelir; savaşta ağır yaralanır ve ardından vefat eder. divrey hayamim onun ölümünden sonra bütün yehuda ve yeruşalayim’in yas tuttuğunu, navi yirmeyahu’nun dahi onun için kina söylediğini aktarır.

bu sebeple zeharya’daki benzetmenin ağırlığı ancak yoşiyahu’nun yahudi hafızasındaki yeri bilinince tam anlaşılır:

bir kralın ölümünden ziyade, hashem’e dönmeye çalışan bir neslin ve onun temsil ettiği ümidin kaybı için tutulan matem.

fakat pasuğun daha da ilginç tarafı hadad-rimmon ismidir.

talmud, megilla 3a’da bu ifadeyi ele alırken targum yonatan’ın açıklamasını aktarır. burada iki ayrı büyük yas hatırasının tek bir benzetmede birleştiği anlaşılır: bir tarafta ahav’ın ölümüyle bağlantılı hadad-rimmon, diğer tarafta ise firavun neho tarafından megiddo’da öldürülen yoşiyahu.

yani metni “hadad-rimmon megiddo’da öldürüldü” şeklinde düz bir tarih anlatısı olarak okumak doğru değildir. zeharya, yahudi kolektif hafızasında yer etmiş büyük matemleri çağırarak ileride yaşanacak yasın büyüklüğünü tarif etmektedir.

pasuğun içinde bulunduğu bölüm de ayrıca önemlidir. zeharya 12’de yeruşalayim, davud hanedanı ve büyük bir yas birlikte anlatılır. hristiyan teolojisi özellikle 12:10’daki “deldikleri” ifadesini isa’ya ilişkin mesihî bir kehanet şeklinde okurken, yahudi mefarşim aynı pasuğu bu şekilde okumaz; klasik yahudi kaynaklarında bağlam, yeruşalayim’in geleceği, savaşta ölenler ve gelecek kurtuluşla ilişkili farklı şekillerde açıklanır.

dolayısıyla “megiddo ovasındaki hadad-rimmon yası” denildiğinde anlaşılması gereken şey, adı böyle konulmuş bağımsız bir savaş veya katliam değil; yahudi halkının hafızasında yoşiyahu’nun ölümüyle özdeşleşmiş, nesiller sonra dahi büyük matem için ölçü kabul edilen bir acıdır.

tanah bazen bir acının ne kadar büyük olduğunu sayı vererek anlatmaz.

“yoşiyahu için ağladığımız gibi” der.

ve yahudi hafızası, toplumu ne demek istediğini bilir.

nisan ayında buradan ulaşabileceğiniz kap bildirimi ile ilk defa duyurulan, carrefoursanın 31 temmuzda olağanüstü genel kurul ile tüm yönetim kurulu üyelerinin istifa ettiğinin bildirilmesi ve yerine çoğunlukla a101'in yönetiminde yer alan kişilerin gelmesiyle görülen ve aynı gece carrefoursa tarafından yayımlanan kap bildiriminde belirtilen husus. açıklama aşağıdak gibidir.



sanırım sabancı artık tamamen market sektöründen çekildi.

başlarda "abi bu ne ya" diye dinlediğim kız grubunun yaşattığı his. hele ajda pekkanla olan şarkıları baya iyi. dinleyin, dinlettirin. güzel iş yapıyorlar.

takvimde, bugündür. hafta ortasına denk gelen tarihtir.

hep bir ağızdan;
"bizim kütük kongo kongo!
demokratik kongo kongo!"
diye bağıracağımız maç.

ergenlik dönemimde dinlediğim rapçi.

tam 3 yıldır bu başlığa tek bir entry giremeyecek kadar sayıda sözlüğü terkeden yazar grubu. ben mi? ben hala buralardayım eskisi kadar çok sık yazamasam da arada girer yazarım.

(bkz: nofap)

(bkz: avraham)

(bkz: hz. ibrahim)

katılmadığım beyandır.

yahudi geleneğinde ölünün defni yalnızca bedeni ortadan kaldırmaya yönelik pratik bir işlem değildir; insanın, ölümden sonra dahi onur sahibi kabul edilmesinin bir sonucudur. buna kavod ha-met, yani ölünün onuru denir. zira insan, yalnızca yaşayan hâliyle değil, bedeniyle de hashem’in yarattığı bir varlık olarak saygıya layıktır.

tora’da bu anlayışın çok güçlü izleri vardır. avraham avinu’nun sarah ımeinu için bir mezar yeri satın alması ve onu hürmetle defnetmesi, defnin bir sevgi, sadakat ve son görev olduğunu gösterir. yaakov avinu’nun ve yosef hatzaddik'in kemiklerinin atalar diyarına götürülmesine ilişkin vasiyetleri de bedenin gelişigüzel terk edilecek bir şey olmadığını, kişinin hatırası ve onuruyla birlikte korunması gerektiğini gösterir.

devarim’de, ağır bir suçtan dolayı idam edilmiş bir kimsenin dahi cesedinin gece boyunca açıkta bırakılmaması ve aynı gün gömülmesi emredilir. bu, yahudi düşüncesinde insan onurunun ölümle sona ermediğini; hatta toplumun en dışına düşmüş bir kimse bakımından dahi cesedin teşhir edilmemesi gerektiğini gösterir.

moshe rabbeinu’nun ölümünde de tora, onun moav diyarında bizzat hashem tarafından defnedildiğini anlatır. bu dahi tek başına defnin ne kadar yüksek bir anlam taşıdığını göstermeye yeter. eğer rabbimiz, kulunun bedenini toprağa tevdi etmeyi tora’da zikrediyorsa, bu gelenek “saçma” değil; bilakis insanın yaratılışına, faniliğine ve onuruna dair ilahi bir terbiyedir.

toprağa dönüş, yalnızca biyolojik bir son değil; insanın nereden geldiğini ve kime döneceğini hatırlatan derin bir hakikattir. adam topraktan yaratılmıştır; beden toprağa döner, ruh ise onu veren hashem'e aittir. bu yüzden defin, hem ölüye karşı son iyilik hem de yaşayanlara karşı güçlü bir hatırlatmadır.

benim için de bu mesele, yalnızca bir dinî ritüel değil; insanın hashem karşısındaki değerinin ve yaratılmış olmanın vakarının ifadesidir. ölüyü gömmek, geride kalanların “bu beden bir zamanlar nefes aldı, sevdi, acı çekti, umut etti ve tanrı’nın dünyasında bir yer tuttu” demesidir.

tüm bunlar nezdinde, katılmadığım beyandır. zira ölüyü gömmek; insan onuruna, yaratılış hakikatine ve rabbimizin dünyada kurduğu düzene uygun, değerli ve elzem bir uygulamadır.

şükürler olsun bunu idrak etmeyi nasip edene.

6 senedir bu sözlükte yazmakta olan, birinci nesil yazar. benimdir.

gerçekten bu geçen zamana bakınca tüm arkadaşlarım, o güzel insanlar bu sözlükten geçip gittiler. ben de çok çok değişimler yaşadım hayatımda. bu değişimler sırasında burayı da uzun uzun dönemlerde bıraktım ama hep bir şekilde gelip yazdım.

sağlık sıhhat diliyorum herkese.

sevgiler, saygılar.

mukbang reis.

doktor ınfluencer.

armullah vs özgüvensiz bir tip olarak değiştirilmesi gereken başlık.

her halükarda armullah kazanır bunu. gerçi ebuwankenobinin karşısına kimi koysan o kazanır.

(bkz: tuvalet terliği vs ebuwankenobi)

mesaj atıp engelleyecek kadar özgüven sahibi kedicik. zırla.

murda - hay allah editine hasta olduğum adam.

liverpoollu, kaliteli forvet.

ırkçıların başına üşüştüğü mağdur futbolcu.

ulan daha 1 ay olmadı beşiktaş maçında sane'nin kristjan asllani'nin bileğine dalmasına laf etmeyen, kart görmeli bile diyemeyenler bu adamın maçtaki vücudunu kullandığı pozisyonlardan ötürü laf ediyor. hepimiz biliyoruz asıl amacı, siz 60 dakika yata yata anfield'de kazanmayı bekliyordunuz, ama orada maçlar tempolu geçiyor. gerçekten bu adama yapılan ırkçılık utanç verici. başka bir şey değil.

anfield değil mesele, şampiyonlar liginde oynayacaksanız adam gibi çıkıp oynayacaksınız yata yata değil. hakemden tut, salah'a, arne slottan tut tüm dünyaya kadar herkes güldü kendinizi en ufak temasta yere atmanıza.

adam gibi oynamadınız ve kaybettiniz. ötesi yok. napsın konate? yerinize geçip kendi kalesine gol mü atsın?

edit1: daha osimhen'in ersin'e yaptığını söylemiyorum bile. belki üşenir bakmazsınız diye direkt görselini atayım.

özetle, kendinize yapılınca kek börek, başkasına yaptığınızda çörek bekleyemezsiniz.

tanımları mizah kokan üst seviye yazar. vallahi aldım takibe. özlemişiz böyle personaları.

yıllardır buralarda olmayan eski arkadaşlarımdan. özledim.