1.
romen asilli fransiz yazar eugene ionesco tarafindan yazilmis ve ilk kez 1960 yilinda sahnelenmis fransizca piyes. absürt tiyatrosunun en meshur orneklerinden biridir. piyes boyunca butun insanlar teker teker gergedana donusurler. her perdede, gergedanlik daha da yaygin hale gelir, ta ki piyesin sonunda, piyesin basrolu bérenger tek insan kalana dek.
piyes konusu cok absürt gozukse ve piyes boyunca komik bir dil kullanilsa da, absürt tiyatrosunun cogu ornegi gibi cok agir bir konu islenir: fasizm. gergedanlik aslinda fasizmin metaforudur. herkesin teker teker gergedana donusmesi, ikinci dunya savasi'nin oncesindeki donemde, normal ve siradan insanlarin nasil hic karsi koymadan fasist devletlerin destekcisi haline geldigini anlatir. butun piyes boyunca insanlarin gergedana donusmesini tek garip bulan ve tepki gosteren ise protagonist, bérenger'dir. bérenger, en sonda tek basina, butun gergedanlarin arasinda tek insan olarak kalir cunku fasist rejimlere tepki gosteren, direnenleri simgeler.
bir bakima, ionesco donemin insanlarini hicvi bir dille elestirmektedir. ikinci dunya savasi'ndan once ve savas suresince isgal edilmis ulkeler, fasizmin yukselisine sessiz kalmis ve passif bir sekilde kabul etmistir. amma velakin, donemin insanlarinin gunumuzden cok da farkli oldugunu unutmamak gerekiyor. piyes, aslina bakarsaniz, totaliter rejimlerin gercek disi bir sey olmadigini insana hatirlatiyor. bizden cok da farkli olmayan toplumlar, milyonlarin olumune sebep olmus bu rejimleri desteklediler. bugun, donup baktiginizda, totaliter rejimler cok absürt gorunuyor olabilir ancak gunumuzdeki insanlar, o donemin toplumlarinin yerinde olsalar totaliter rejimlere tepki gosterirler miydi ? sanmiyorum. totaliter rejimleri sadece gecmisin kara bir parcasi olarak islemek bir hata. gunumuzde, totaliter rejimlerden bir ders almis olmamiza ragmen, otoriter rejimlerin bu kadar destekci bulmasi korkutucu. kosullar saglandiginda, gunumuzun toplumlari da gergedanlara donusmeye aciklar, maalesef!
piyes konusu cok absürt gozukse ve piyes boyunca komik bir dil kullanilsa da, absürt tiyatrosunun cogu ornegi gibi cok agir bir konu islenir: fasizm. gergedanlik aslinda fasizmin metaforudur. herkesin teker teker gergedana donusmesi, ikinci dunya savasi'nin oncesindeki donemde, normal ve siradan insanlarin nasil hic karsi koymadan fasist devletlerin destekcisi haline geldigini anlatir. butun piyes boyunca insanlarin gergedana donusmesini tek garip bulan ve tepki gosteren ise protagonist, bérenger'dir. bérenger, en sonda tek basina, butun gergedanlarin arasinda tek insan olarak kalir cunku fasist rejimlere tepki gosteren, direnenleri simgeler.
bir bakima, ionesco donemin insanlarini hicvi bir dille elestirmektedir. ikinci dunya savasi'ndan once ve savas suresince isgal edilmis ulkeler, fasizmin yukselisine sessiz kalmis ve passif bir sekilde kabul etmistir. amma velakin, donemin insanlarinin gunumuzden cok da farkli oldugunu unutmamak gerekiyor. piyes, aslina bakarsaniz, totaliter rejimlerin gercek disi bir sey olmadigini insana hatirlatiyor. bizden cok da farkli olmayan toplumlar, milyonlarin olumune sebep olmus bu rejimleri desteklediler. bugun, donup baktiginizda, totaliter rejimler cok absürt gorunuyor olabilir ancak gunumuzdeki insanlar, o donemin toplumlarinin yerinde olsalar totaliter rejimlere tepki gosterirler miydi ? sanmiyorum. totaliter rejimleri sadece gecmisin kara bir parcasi olarak islemek bir hata. gunumuzde, totaliter rejimlerden bir ders almis olmamiza ragmen, otoriter rejimlerin bu kadar destekci bulmasi korkutucu. kosullar saglandiginda, gunumuzun toplumlari da gergedanlara donusmeye aciklar, maalesef!
devamını gör...