parmenides

eski yunan' da filozof'dur. dünyayı bir oluş durumu içinde düşünmektedir. dünyayı hareketsiz ve tıka basa madde ile dolu olarak görmektedir. hareket imkansızdır, zira bu bir çelişki demektir. parmenides spekülasyon ve aklı, duyularımızın bize gösterdiği kanıtlardan daha önemli bulmaktadır.

elea okulunun kurucusudur. fikirleriyle presokratik dönemi başaşağı eden filozoftur. varlığın, bir olanın mutlak birliğini, bölünemezliğini savunan sıkı bir tümdengelimci rasyonalisttir.

lisede filozofları ezberlemeye calısırken parmenidesin felsefesini parmenides allahı bulmuş olarak kafama kazımıştım. parmenides'e göre, evrende değişen hiçbir şey yoktur. gerçeklik, yani varlık, mutlak anlamda bir'dir, kalıcıdır, süreklidir, yaratılmamıştır, yok edilemez; o ezeli ve ebedidir; onda hareket ve değişme yoktur.

ksenophanes başlığında belirttiğim gibi elea okulu’nda eğitim görmüş , ksenophanes’in öğrencilerindendir. yukarıda belirtilen görüşte hemfikir değilim; elea okulu’nu kuran aslında ksenophanes’tir.

kendisinin ksenophanes ile benzer düşünceler üzerinde olduğunu söyleyebilirim ama tabir-i caizse boynuz kulağı geçmiştir. parmenides savunduğu düşünceler ile öğretmeninden daha bilinir ve tanınır olmuştur.

ksenophanes hakkındaki başlıktaki tanımımda, kendisinin tek tanrı düşüncesini ortaya atan ilk felsefeci( bilinen) olduğunu biliyoruz. parmenides’im görüşüne göre ise tanrı, şu anki tek tanrılı dinlerle paralellik gösteriyor:


onun görüşüne göre tanrı vardır; var olmasaydı onu düşünemezdik; hiç olan bir şey aynı zamanda düşünülemezdi de. düşünce akımı olarak rasyonelizmin ( akılcılık) yaratıcısı olarak görülür. aynı zamanda doğa üstüne
adlı bir eseri bulunmaktadır. bu kitapta savunduğu düşünce şu anki matrix filmini ve aynı zamanda michio kaku’nun da savunduğu, algılanabilir evrenin dışında algılayamadığımız bir evrenin olduğudur. yani ona göre dünya bir illüzyondur ve bu illüzyon dışında ‘hakikat’ dediği varlık bulunmaktadır.

tardis’im olsa hiç düşünmeden o çağa gitmek isterdim. kendisi de yukarıda anlattıklarımdan çok daha fazlasıdır. boş bir vaktinizde fikirlerini okumanızı tavsiye ederim; ben kısa kısa geçtim üzerinden çünkü.

tanrı' yı keşfeden ama bunun farkına varmayan (bkz: elea okulu) kurucusu filozof. değişmezliği hareketsizliği savunurken keşfetmiştir lakin..


not: parmenides olan varlığın nasıl olması gerektiğini yukarıdaki alıntıda belirtiyor. tanrı tasviri değil yani. tanrı tasvirini (bkz: ksenophanes) yapıyor ikisi de aynı dönemde yaşıyor.

παρμενίδης

mö 515 - mö 460 yılları arasında yaşamış antik yunan filozofu.

evrende hiçbir şeyin değişmediğini, değişmesinin mümkün olmadığını savunan determinizm akımının savunucularındandır.
antik yunan felsefesinde rasyonalizm'in önemli düşünürlerinden biri olmuştur.
siyaset adamı olduğu da düşünülmektedir.
pisagor, ksenofanes, heraklitos etkilendiği isimler arasındadır.

hegel'in* bile aklını karıştırıp "ne diyor bu adam?" dedirtip kendine hayran bırakmış antik yunan filozofu.

"bana göre" yazdıkları ve dedikleri aslında pagan / şaman tabanlı ve tesirinde olsa da ondan sonra onun hakkında yazanlar kendi yollarına sokmaya çalışmışlardır.

zor bir insanmış hazret.