yeşil pasaport

yeşil pasaport devlet memuru pasaportu. devlet memuru olduğun için düzenli bir işin var ve her nereye gidiyorsan geri geleceksin demek oluyor. devlet memurluğunun da öyle privileged bir yanı yok. yani ben bu güne kadar tespit edemedim en azından.
yeşil pasaportlu 10 yıl çalışmış sıradan çinko karbon memura torpilli muamelesi yapmak yerine devlet itibarını biraz güçlendirip kırmızı pasaportu biraz daha işlevsel hale getirsek nasıl olur? mimar ve mühendis arkadaşlar da rahat rahat nereye gidecekse gider mesela.
her memur egemen bağış değil neticede.
(bkz: sıradan çinko karbon pillere yapılan büyük ayıp)
bosnia'nın pasaportu bile daha prestijli. bence bi kafa yoralım buna.

haksız ayrıcalık

yeşil pasaport tartışmaları aslında iki temel değer arasında gidip geliyor: kazanılmış hak ve eşitlik duygusu.
memurlar açısından yeşil pasaport, yıllar süren kamu hizmetinin ve bağlılığın somut bir ödülü. bu pasaport, sadece vizesiz seyahat kolaylığı değil, emeklerinin, istikrarlarının ve devlete olan katkılarının bir karşılığı olarak görülüyor. bu nedenle memurlar, özel sektöre de verilmesini bir ayrıcalığın aşındırılması olarak algılayabiliyor. haklı olarak, “bu hakkı biz yıllarca hizmet ederek kazandık” diyorlar.
öte yandan, özel sektörde çalışan bazı meslek mensuplarının da bu haktan yararlanması, modern iş hayatının ve küresel mobilitenin bir gereği olarak savunuluyor. özellikle uluslararası iş yapan, şirketine ve ekonomiye dolaylı katkı sağlayan profesyoneller için pasaport, sadece bir kolaylık değil, işlerini verimli ve zamanında yürütmeleri için bir araç. onlara bu hakkın tanınması, sistemin esnek ve güncel ihtiyaçlara yanıt verebildiğini gösteriyor.
tartışmanın özü şurada: her iki taraf da haklı... memurlar yılların emeği karşılığında bir ödül istiyor, özel sektör çalışanları ise iş hayatında eşit fırsat ve mobilite talep ediyor. sorun, kriterlerin net olmaması ve uygulamada algısal adaletin kırılgan olması.
çözüm yolu, her iki tarafın ihtiyaçlarını gözeten şeffaf ve açık kurallar belirlemek:
-memurlar için kazanılmış hakların korunması,
-özel sektördeki profesyoneller için de pasaportun kullanım amacına dayalı bir hak tanınması.
böylece hem emeğin karşılığı hem de fırsat eşitliği dengelenmiş olur. tartışma, sadece kim hak ediyor değil, hangi ölçütlerle hak verildiği sorusuna odaklanırsa, herkes için daha adil bir zemine taşınabilir.

bunun için biriyle evlenilir ama buna sahip olan kimsede de vizyon yok etrafımda.
babamda vardı. babamızın kıymetini bilemedik. yaş 25 olduğunda evlatlıktan atıldık. püüüüü.

bir dönem babamdan ötürü vardı. vatan için emek vermiş olmasının hakkıydı diye düşünüyorum; biz de bir nevi yancıları olarak yararlanmıştık.
şimdi ise dört ay vize için bekledim. bugün randevuya girdim, birkaç eksiği tamamladım ve şükür, süreç bitti…

eski bir devlet memuru olarak gereksiz bulduğum bir ayrıcalık. tarihini araştırmadım ama 80 darbesiyle bir bağlantısı olabilir. bildiğim kadarıyla 80 öncesi türk vatandaşlarına avrupaya giderken vize uygulaması yoktu. turist olarak gitmekten bahsediyorum, almanyaya çalışmaya gidenlerden değil. 80'de evren avrupaya bizden gelenleri almayın demiş. ne güzel istanbul be! sen nasıl bir manyaksın tam doğu bloğu kafası. bırak gitmek isteyen gitsin. ama yok illa işkence yapıp öldürecek.

avrupa zaten dünden razı. madem çok ısrar ediyorsunuz yapıştırayım vizeleri demiş. sonradan özal ya bu vizeleri kaldırsak mı bak evren sakinleşti dese de avrupanın cevabı "yok gardaş kurulu düzenimiz var bu vizeleri kaldıralım desek en az 50 sene sürer" demişler ve özal'ın yanağından makas almışlar. vizeleri kaldırmayalım ama kdv diye bir şey onu verelim sana. sen vatandaşı gondiklemeyi seversin.

devlet şunu diyor. yeşil pasaportu olanlara ben kefilim. bu adam temiz adamdır, yamuk yapmaz. kruvasanını, alman ponçiğini yer, vatanına geri döner. olaysız dağılır. bi de bordo var bende. onunla gelenleri sen ne yapacağını biliyorsun. biraz zorla bakalım bir yokla. hayırdır de. onlara zulmet.

demek ki izdivacı bu yönde yapmalıyız.
ve ona şu şarkıyı söyleyeceğim:
yalnız benim için bak yeşil yeşil..