avliye

islam miras hukukunda avliye, miras payları toplandığında terekenin tamamını (bütününü, yani “1”i) aşması durumudur. bu durumda tüm hissedarların payları, orantılı bir şekilde azaltılarak yeniden hesaplanır. avliye, matematiksel olarak fazla çıkan miras oranlarını kesintisiz şekilde yeniden oranlamak için kullanılan yöntemdir. malumunuz kuranda bu oran hatali.

avliye, ashâbü’l-ferâiz (kuran'da payları belirlenen mirasçılar) arasında tereke taksimi yapılırken verilmesi gereken payların toplamı 1'i geçerse uygulanan çözümdür.

ortaya çıkan fazla oran nedeniyle, her paydaşın hissesi orantılı olarak küçültülür. bu yöntem, ilk defa hz. ömer döneminde uygulanmış, sahabenin istişaresiyle kabul edilmiş ve abbas b. abdülmuttalib’in önerisiyle sistemleşmiştir.

avl kelimesi lugatte “haktan sapmak, yükselmek” anlamına gelir. fıkıhta ise bu "payların yükselmesi terekeyi aşması" şeklinde kullanılır.

adım adım:

kuran’daki oranlara göre paylar belirlenir.
paylar toplanır. eğer toplam >1 ise avl durumu oluşur.
her payın yeni değeri, orantılı küçültme ile hesaplanır:

yeni pay=kuran’daki pay\toplam pay×tereke

kuran’da sabit oranlar verilir: 1/2, 1/3, 1/6, 2/3 gibi.

ancak bazı durumlarda bu oranlar birlikte uygulandığında 1’i geçer (örneğin 1/2 + 1/3 + 1/6 = 1, but 1/2 + 2/3 = 7/6).

ömer bu problemi fark ettiğinde, herkesin payını orantılı azaltarak “eşitlik” değil, “adalet” sağladı.vıslamiklerin allahi da sanirim matemetigi pek sevmiyor ya da isine gelmyior olsa gerek ki “matematiksel olarak 1’in üzerine çıkmayı” insani akılla çözme biçimi gerekmis. bu durumda bunlarin allahinin adaletle arasinin pek iyi olmadigini bir kez daha goruyoruz.

hz ömer döneminde nisa suresinde miras ayetlerinde geçen miras paylaşımı için getirilen düzenleme.

esasında hz peygamber (saa) döneminde miras hukuku ile ilgili hiç bir problem söz konusu olmamış iken; islam hukukçularının iş bilmezliği yüzünden geliştirilen bu düzenleme; günümüz ateist camiasının islama saldırılarının ana argümanlarından biri haline gelmiştir.

hz. ömer bugün yaşıyor olsaydı; benimsediği miras paylaşım yönteminin ateist argüman haline geldiğini görünce; belki kendi döneminde yaşayan ahkam alimlerinin boynunu vurdururdu.

sünni alimlerin geneli avliye yöntemini kabul ediyor iken; şii ulema bu konu hakkında hz muhammed(saa) in kendi dönemindeki uygulamasını baz alıyor. hz peygamber döneminde ana miras paylaşılmadan önce ölen kişinin eşi 1/8 lik mirasını aldıktan sonra geriye kalan miras kalan çocuklara ve diğer mirasta hak sahiplerine dağıtılır idi. ayetin sünnete uyarlanması bu şekilde idi.

peygamber(saa) sonrası islami uygulamalarda geliştirilen bu uygulama, günümüz islami hukukçuları için örtbas edilen bir sorun olarak yerini koruyor. şii islam hukukçularının islamın ilk dönemlerinden günümüze uzanan yaklaşımı daha gerçekçi ve daha elle tutulur bir yöntem olarak kabul etmek gerekir.

yıllarını matematiğe vermiş gakkoma çok teşekkür ediyorum.

iddia: "kuran'ın miras bölümünde matematiksel bir hata var. bazı örneklerde paylar toplamının bütünü geçmesi söz konusu. bu durum ise allah'ın matematik bilmediğini ve eksik bir kitap gönderdiğini göstermektedir. " mevcut iddiaya çözüm ise gönderilen ayetlerin eksik kaldığı örneklere avliyye uygulaması yapılması olarak sunulmaktadır. bu durum ise yaratıcının eksikliğini tamamlayan yaratılmış kullar sorunsalını meydana getirmektedir. ancak burada gözden kaçan bir hata söz konusudur. mevcut iddia kuran'dan cevap aranarak incelenmemiş ya da yeterli arayış söz konusu olmamıştır. zira burada kuran'ın konu hakkında ki ayetlerini inceledeğimiz de açık bir şekilde göreceğiz ki mevzu kasıtlı veya kasıtsız yanlış anlaşılmıştır. o halde kuran'dan mevzu hakkındaki ayetleri inceleyelim;

iddia ile ilgili ayetler nisa 11-12-33-176'da geçmektedir. bahsi geçen ayetler incelendiğinde görülecektir ki oranlar ile verilen paylaşımdan önce mirasçılar arasında bir öncelik taksim edilmiştir (nisa 33). burada geçen "ana, baba ve akrabaların herbirinin bıraktıklarına mirasçılar kıldık." cümlesinin hemen ardından henüz daha miras taksimine başlamadan "yeminlerinizin bağladığı kimselere hisselerini verin." sözü ile eşlerin payları öncelenmiş ve altı çizilmiştir. bu durum ise eşlerin girdiği her türlü miras bölümünde önceliğinin olduğunu göstermektedir. eşlerin maddi olarak birbirlerinden sorumlu olmaları da mevzunun önemini daha iyi anlatmaktadır. buraya kadar anlaşıldı ise mevzu ile ilgili örnekler incelendiğinde görülecektir ki payların toplamının bütünü geçtiği durumlar yalnızca eşlerin miras bölümünde bulunması ile mümkün olmaktadır. dolayısıyla probleme sebep olan unsurun eşlerin miras bölümüne girmesi olduğu göz önünde bulundurularak eşlere öncelik verilir ve payı dağıtıldıktan sonra kalan miras mirasçılar arasında bölüştürülürse görülecektir ki paylar toplamının bütünü geçmesi durumu mümkün değildir. ancak eşlerin payı verildikten sonra diğer mirasçıların payının verilmesi durumunda paylar toplamının bütünü geçmesi değil bütünü tamamlayamaması söz konusu olmaktadır. bu durum ise anlaşılması güç bir matematik durumu değil gayet basit bir tekrar bölme işlemi gerektirmektedir. mevzunun daha iyi anlaşılması için örneklerle açıklayalım.

örneğin; anne (1/6), baba (1/6), eş(kadın 1/8) ve iki kız çocuğun(2/3) miras bölümünü yapalım. öncelikle tüm mirasçıların paylarını tek bölümde verelim: 1/6+1/6+2/3+1/8=27/24
görüldüğü gibi bahsi geçen iddia söz konusu olmaktadır. ancak ayette bahsi geçen taksimi yaptığımız zaman;
1-1/8=7/8 kalan 7/8'lik kısmı da tekrar bir bütün kabul ederek;
1-(1/6+1/6+2/3)=0
görüldüğü gibi herhangi bir problem söz konusu olmamaktadır. daha iyi anlamak adına bir örnekle daha inceleyelim.
örneğin; bu örneğide kelale(öldüğünde, eşi ve babası olmayan) için verelim.
eş(erkek 1/2), ana(1/6), iki kız kardeş(birlikte, eşit bölecek şekilde 2/3)
yine aynı şekilde önce birlikte sonra eşi önceleyerek dağıtalım.
birlikte; 1/2+1/6+2/3=8/6. görüldüğü gibi mevzu iddia oluşmaktadır.
öncelik uygulandığında; 1-1/2=1/2 yine aynı şekilde kalanı bir bütün sayarak;
1-(1/6+2/3)=1/6 bu durumda da bahsi geçen tekrar bölme işlemini yapıyoruz. yani kalan pay(1/6) bir bütün sayılarak işlem tekrarlanır (1-5/6=1/6). bu durum kalan mirasın maddi değeri kalmayıncaya kadar devam eder.
görüldüğü üzere google'dan alınan, ateist sayfalardan alınan; kuran'dan cevabı hiç araştırılmamış, sadece taşlamak için söylenen iddiaların çözümü kuran'ın içinde açık ve anlaşılır bir şekilde durmaktadır(zevklerini yaşarken kuran engeline takılmamak için reddetmeye çalışanlar değil de görmek isteyenler için).

yukarıda @mığrıbı nin açıklamasına tevil denir.
nisa suresinin hiçbir yerinde önce eşinizin payını verin sonra kalanı size verdiğim oranlar dahilinde dağıtın demiyor. bu söylem halife ömer'in avliye yöntemiyle aynı ayardadır. ikisi de kuran'ın lafzını değiştiriyor. bu denli basit. uzun uzun düşünmedim ama şu örneğe bakalım:
diyelim ki babam anneme ve biz beş kardeşe 120 altın miras bıraktı. diyelim oranlar da anne sekizde bir çocuklar beşte bir alır şeklinde. benim ve kardeşlerimin payına 120/5= 24 altın düşüyor. anneme de sekizde bir düşüyor. 120/8=15 altın. annem mıgrıbi'nin dediği gibi mirasını ilk aldı. kaldı 120-15=105 altın. benim alacağım altın miktarı 105/5=21 altın oldu. 24 yerine 21. neden razı geleyim?
sonuç: kuran'ı yazanlar basit aritmetik bilmiyorlarmış.

buz gibi hesap hatası var, daha ne olabilir ki.

her şeyi bilen sonsuz güce sahip tanrı hata yapıyor, bu hata da insan aklıyla çözülmeye çalışılıyor. birileri de birkaç satırda anlatabileceğini, edebiyat parçalayıp 100 satıra çıkararak savunma yapıyor.

avliye yoktur.

çünkü kutsal kuran mükemmel bir şekilde miras paylaşımını vermektedir:

emre1974tr.blogspot.com/201...

özetle: 11. ayette eş yok, 12. ayette eş varken, 176. ayette ise ölenin yalnızca kardeşleri varken taksimin nasıl yapılacağı anlatılmakta…

#3826646, @emre_1974tr 'nin kuran'ı halife ömer'den daha iyi(!) anladığını gösterir bir entry olmuş. ya da, 1400 yıldır müslüman din adamlarının tamamı kuran'ı yanlış anlamış, emre düzeltiyor. keşke o günlerde yaşasaydın @emre_1974tr .
burada yazarın yaptığına tevil denir. tevili türkçeleştirirsek "çevir kazı yanmasın" diyebiliriz.