"haftanın başında,
zirve toplantısında konuşmalarını işiteceksin.
daha günlerden pazartesi.
müzakereler dağılıyor,
şu liderlerin çatık kaşlarına bak.
kılıç ve silah günü bugün.

yarın asla çok geç olmadan gelmez.

belki sen oturmuş yemek yerken,
haberler bir yumruk gibi çarpacak.
daha günlerden salı.
savaşacağımızı hiç düşünmemiştin,
gördüğümüz onca şeyden sonra.
"nisan 1"* günü bugün.

yarın asla çok geç olmadan gelmez.

hepimiz yer altına koşacağız,
ve sesi dinliyor olacağız.
daha günlerden çarşamba.
sığınağının loş ışığında,
biraz yün al ve örmeyi öğren.
çünkü uzun bir gün bugün.

yarın asla çok geç olmadan gelmez.

tependen bir ıslık duyacaksın,
öldün mü, kaldın mı?**
daha günlerden perşembe.
yerin sarsıldığını hissediyorsun,
milyonlarca* mum yanıyor etrafta,
doğum günün mü bugün?

yarın asla çok geç olmadan gelmez.

o sığınak evin bile olsa,
geride bırakacağın bir yaşam alanı.
daha günlerden cuma.
sen ışığa çıkarken,
gözlerin görüyor mu manzarayı?
kıyamet günü olmalı bugün.

yarın asla çok geç olmadan gelmez.

insanların nasıl düşündüğü komik değil mi?
bomba yaptılar ve nesilleri tükendi.
daha günlerden cumartesi.

sanırım yarın geldi ve artık çok geç."

werther etkisi, sosyolog david phillips‘in intiharın yarattığı taklit edilme etkisini tanımlamak için 1974 yılında ortaya attığı bir terimdir. bu isim, alman yazar wolfgang von goethe tarafından yazılan “genç werther’in acıları” adlı romandan geliyor. bu kitabın baş kahramanı en sonunda aşkı uğruna intihar eder.

bu kitap öyle bir “başarı” yakaladı ki yayınlandıktan kısa bir süre sonra 1774’te yaklaşık 40 tane genç werther’inkine benzer bir şekilde yaşamına son verdi. bu tuhaf ve korkunç vaka, italya ve danimarka gibi bazı ülkelerde kitabın yasaklanmasıyla sonuçlanmıştır.

phillips benzer olaylara dayanarak, 1947 ile 1968 yılları arasında bir araştırma yürüttü ve bazı açıklayıcı fakat rahatsız edici bilgilere ulaştı. keşfettiğine göre, the new york times ne zaman ünlü bir figürün intihar hikayesini yayınlasa sonraki ay intihar oranı neredeyse %12 artıyordu.

monroe’nun ölümünden sonraki aylarda 303 genç yaşamına son verdi. werther etkisi bir kez daha gazetelerin ön sayfalarında yer aldı.

bu meşhur olaydan yıllar sonra, 90’larda amerika halkı kurt cobain ile benzer bir şeye daha şahit oldu. basın ne zaman ünlü bir karakterin ölüm haberini yapsa sonrasında hep bir intihar salgını tüm ülkeyi sarsıyordu.