rahman

laz bakkal ismi.

allah ın en büyük sıfatlarından biri.
rahman; merhamet eden anlamına gelir. itaat edip, etmemesine bakılmadan bütün insanlara ve canlılara merhamet eden anlamına gelir.

önünde ek olmadan; isim olarak kullanılması islami anlayışta yasaktır. yani çocuğunuza "rahman" ismini koyamazsınız. ancak önüne abd(kul) eki gelirse; isim olarak kulanılabilir. çünkü allah ın kapsayıcı (külli) sıfatlarından biridir.

allah'ın 99 güzel isimlerinden biridir.

mekke müşriklerinin kabul etmediği ve en çok itiraz ettikleri isimdir.

mekkeli müşrikler islamiyet ile birlikte ilk defa duydular rahman ismini.

müşrikler allah ismini biliyor ve zaten ona ibadet ediyorlardı. ama rahman ismine secde edin dendiğinde itiraz ettiler.

“o müşriklere ‘rahman’a secde edin!’ denildiğinde, ‘rahman da ne imiş! bize emrediyorsun diye secde mi edeceğiz?’ dediler ve bu dâvet onları imandan büsbütün uzaklaştırdı.”(furkan, 25/60)

özellikle müşrikler rahman ismini diretiyordu kur an ve peygamber.

çünkü allah'ın tevhid inancına dönmeleri ancak rahman ismini kabul etmelerine bağlıydı..

mekkeli müşriklerin haklı oldukları itiraz. allah, el ilah, sin... bunlar ortadoğuluların eskiden beri şu ya da bu grubun, aşiretin, topluluğun taptığı tanrılardı. sonra birisi çıkıp geliyor ve rahman diye bir şeyden söz ediyor. şoke olmuşlardır.
rahman zuhruf suresi 45'nci ayette söz edildiği üzere kuran'ın ikinci tanrısıdır.
mekkeliler rahman'ı biliyorlar. nereden biliyorlar? ibrahim'in dini üzerinden biliyorlar.
şimdi: muhammed, peygamberliğini ilan etmeden önce sabii dini üzerineydi. sabiilik de ibrahim peygamberin dinidir. ibrahim kimdir? bir brahman rahibi. brahman ya da rahman.
sanırım taşlar yerine oturuyor. gerisi size kalmış. biraz deşeleyin şu ibrahim kimmiş, nereden gelmiş. çocukları kimlermiş.
ps: bilmeyenler için zuhruf 45===> senden önce gönderdiğimiz peygamberlerimize sor bakalım, “rahmândan başka tapılacak ilâhlar belirlemiş miyiz?”

islam'da kadının yeri
(bkz: rahwoman)

sabiilik hz ibrahimin değil hz nuh'un dinidir.

allah'ın isimlerinden birisi.

ruhm kökünden oluşmaktadır. pek çok kaynakta merhamet eden anlamında kullanılmaktadır. ancak bazı kaynaklar merhamet etmeyi insanı bir kavram olarak kabul eder. insan merhametlidir. kendisinden düşük durumda olana karşı koruma ve yardım etme eğilimindedir. bu özellik de allah'ın rahman isminden gelmektedir.

ancak rahman ismi (allah'ın her türlü eksik ve noksanlıkdan münezzeh olması uyarınca ) yarattıklarının hepsini koruyan, ihsan ve lütufta bulunan anlamındadır.

insanın yaratılmış olması, kul olarak dünyada bulunması, allah'ın rahman isminin tecellisidir. yani allah kulu yaratarak ve ona dünya da bir lütuf vermiştir. yine başına gelecek her şey onun için bir lütuf ve ihsandir. bundan nasıl ders çıkaracağı kendi nefsine aittir.


bu isim (bkz: rahim) ismi ile birlikte besmele de; (bkz: bismillahirrahmanirrahim) şeklinde şeklinde geçmektedir. yani rahman ve rahim olan allah'ın adıyla denmektedir. rahim; kendisine uyan,onun yolundan ayrılmayan kullarına rıza gostermesi olduğuna göre, rahman kendisine uyan ya da uymayan tüm kullarına karşı lütuf ve ihsanda bulunmasıdır.

eğer ki allah kendisine inanmayan kullarına hemen ceza verseydi o zaman adil ve noksansız bir yaratıcı değil, haşa bencil ve kibirli bir yaratıcı olarak insanı özelliklere sahip olurdu.
kişi de rahman ismi tecelli etmişse; günahkârlara hakaret nazarıyla değil merhamet nazarıyla bakmalı, hiç bir kulu işlediği günahtan dolayı kınamamalı, günahın kendisine karsı olmalı ve ortadan kaldırmak için yol göstermelidir.

geçenlerde sosyal medyada bir yazı gördüm. bir zat izlediği belgesellerden dolayı doğada vahşetin hüküm sürdüğü ve -haşa- muhteşem ve merhametli bir yaratıcının eseri olamayacağı sonucuna varmış.

mesele avcı-av olunca, size en bilindik av olan ceylanlar hakkında bir bilgi vereyim mi? av denince akla ilk gelen ve nerdeyse savunmasız olan ceylanlar fıtri ortamlarında ortalama 10 yıl, koruma altında ise ortalama 14 yıl yaşıyorlar. isteyen araştırabilir. 1-2 yıl eksik fazla yazan kaynaklar da vardı ama google üzerinden yaptığım araştırmadan edindiğim ortalama bilgi buydu.

bu bilgi bize ne diyor biliyor musunuz: koruma altında olan, yiyeceği hazır olan, veteriner kontrolünde olan ceylan sözümona "vahşi doğa"daki türdaşından yalnızca 3-4 sene fazla yaşıyor.

hadi bu bilgiyi değil de aradaki farkın 6 sene olduğunu söyleyen nadir kaynakları ele alalım. yine de ceylan gibi savunmasız bir canlı için avcılarla dolu bir ortam ile koruma ve gözetim altında olduğu bir ortam arasında bu fark yetersizdir.

hem diyelim ki dinsizliğin mevhum "vahşi doğa"sı hayvanların ömrünü kısaltmış olsun. yine de geçmiş elemi ve gelecek korkusu olmayan o canlıları senelerce rahatça yaşatan, doğduğu anda anne şefkati ve sütünü gönderen, rızıklandıran, göç rotalarını ilham eden bir rahmet inkâr edilebilir mi?

hem canlıların yaşadıkları sıkıntıların bir çok hikmeti var.
- hayat nurunu inkişaf ettirmek,(zira sıradan bir hayat yokluğa yakındır, sıkıntılarla tahrik edildikçe hayat vasıfları kazanır.)
- 1001 ismin tecellilerini tazelendirmek

gibi hikmetleri var.

diyelim ki bir sınıf öğretmeni bir sınıfı pikniğe götürse, çocuklar saatlerce eğlendikten yedikten içtikten sonra çocuklardan ikisi kavga etse ve sonra barışsa, o öğretmene "kötü yaptın" denilebilir mi? denilemez.

o halde hayvanları hiçten var eden, vücut giydiren, ruh veren ve birçok farklı nimeti tattıran rahman için birçok hikmete binaen verdiği ölüm için bir tenkidde bulunmak haksızlık olacaktır.

hayvanların tek bir hücresine bakarsanız bile muhteşem bir sanat ve hikmet ve rahmet görürsünüz. o halde koca hayvanlar alemini başıboş, vahşet içinde görmek bir gerçeğin kabulü değil, bakış açısının bozukluğudur.

yüzbinlerce çeşit hayvanı besleyen, giydiren, yaşatan umumi rahmeti görmeyip, çok hikmetli ölümlerinden dolayı bir vahşet ithamında bulunmak korkunç bir iftira ve psikolojik bir karamsarlık hastalığıdır.

yazıyı bitirirken yunus emre gibi deriz:

"sular dibinde mahi ile
sahralarda ahu ile
abdal olup ya hu ile
çağırayım mevlam seni"