ortalama serbest yol

bir yıldız içerisinde enerji taşınmasının etkinliğini belirleyen bir faktör.

yıldızlar yoğun gaz kütleleri olduğundan, içlerinde çok sayıda parçacık bulunur. bu parçacıklar, yoğunluk nedeniyle sürekli olarak birbirleriyle çarpışma halindedir. eğer elektron ya da foton gibi parçacıkların önlerinde, başka bir parçacıkla çarpışmayacakları kadar boş alan, yani serbest yol olursa, bu parçacıklar gazın içerisindeki sıcak bir bölgeden, çok daha soğuk bir bölgeye kadar, uzun mesafeler boyunca enerji taşıyabilirler. ortalama serbest yol, bu durumun bir ölçüsüdür.

ancak elbette yıldızlarda, parçacıkların serbestçe hareket edebileceği çok büyük boşluklar yok. yine de fotonlar için geçerli olan ortalama serbest yol daha uzun olduğundan, elektronların taşıyacağı enerji, fotonların taşıyacağının yanında önemsiz kalır.

aslında ortalama serbest yol o kadar kısadır ki, mesela güneş'in merkezinde meydana gelen nükleer füzyonun ortaya çıkardığı fotonları biz ancak birkaç on milyon yıl sonra görebiliriz. yani şu anda güneş ışığı dediğimiz fotonlar, aslında bundan milyonlarca yıl önce üretildi ve yoğun ortamdan çıkmayı ancak başardığı için bize daha yeni ulaşabiliyorlar.