küçükken şimşeklerin oluşumuyla ilgili farklı bir inancım vardı. sözde cennette "şimşek kız" isminde bir canavar yaşıyor. ve bu canavar iyi meleklerle bazen savaşıyor. bu savaşın etkisi de dünyada şimşeklerin çakmasıyla görülüyor. buna o kadar çok inanıyordum ki her yağmur yağdığında ve şimşekler çaktığında sokaktaki tüm çocukları etrafıma toplayıp bu efsanemsihikayeyi korku filmi tadında anlatıyordum. arkada şimşek sesleriyle gayet korkunç bir ortam oluşuyordu birde. işin ilginç yanı ise anlattığım bu hikayeye herkes inanıyordu. artık nasıl anlatmışsam.*

henüz gözlemlediklerim arasında en rahatsız edici olanı.

yüzlerce başlığa sadece alıntı girerek tanım* girdiğini sanan yazar sayısı o kadar fazla ki, insan müdehale edilmiyor olmasına hayret ediyor. sözlüğün kopyala yapıştıra dönüşmesinde bir sakınca görülmüyor olsa gerek.

ekleme: alıntıdan kastettiğim bilgi içeren enrtyler değildi aslında. başlıkla alakalı alakasız şiir, şarkı sözü, replik girilmiş entrylerden başka girdisi olmayan, tek bir başlığa yorum bile yazmamış yazarların çok fazla oluşu.*umarım ileride tek endişenin popülasyonu arttırmak olmadığı bir sözlük olarak şekillenir ortam.

bu karikatürü sözlükte kullanmam diye düşünüyordum, teşekkürler şeyma'cım!

"arapça ve farsça olmasa türkçe diye bir dil olmazdı", "bazı ingilizce sözcüklerin türkçe karşılığı yoktur" diyenlerin kendi kültürünü, dilini ve tarihini gömmek gibi bir alışkanlığı olduğunu sanıyorum zira türkçe yapısal olarak sonsuz sayıda sözcük oluşturabilecek (eğer varsıllık sözcük sayısıyla ölçülüyorsa) bir dil olmasının yanı sıra antik bir dildir (yunanca, latince, arapça ve farsçayı antik diller arasında pek tabii sayarız da türkçe yeni ortaya çıkmış bir dilmiş gibi onu bilmeyiz gerçi eski türkçe deyince de osmanlıda konuşulan bol arapçalı farsçalı melez dili düşündüğümüzden bu çok normal). ayrıca koskocaman bir coğrafyaya yayıldığından, çokça dile türkçe kökenli olsun olmasın sözcük verdiğinden de varsıl (zengin) olduğunu söyleyebiliriz. öte yandan türkçedeki yaklaşık 500 binlik sözcükten (bu 500 binin içerisinde sözlüğe dahil olmayan ancak günlük hayatta kullandığımız sözcükler de vardır) yüzde 10 kadarlık yabancı kökenli sözcükleri çıkartsak dahi yerlerine yenilerini ya da eskiden var olanlarını koyabiliriz (örneğin computer için bilgisayar denmiş ve dile yerleşmiştir, bunu kimse garipsemez çünkü benimsenmiştir) ve pekâlâ arı bir türkçe elde edebiliriz ancak böyle bir şey olduğu takdirde çok büyük sorunlar yaşanacaktır. nitekim dildeki sözcükleri atmak doğru olmaz oysa türkçe kökenlilerini diriltmek ve daha çok kullanmak bize bağlıdır. yani türkçe yoksul bir dildir, anlatımı zayıftır vb. şeyler söyleyerek dili yermenin hiçbir anlamı yok (şikayet etmektense çözüm üretmeliyiz, cringe yerine utanç verici ya da utandırıcı diyebilmeliyiz). türkçeyi yoksul yapan onu konuşmayı beceremeyen kişilerdir. türkçedeki matematiksel yapıyı ve anlatımsal zenginliği fark edenler zaten türkçenin yeterince zengin olduğunu bilecektirler.

turuncu saçlarıyla dikkat çeken sempatik müzisyen(bkz: abi çok iyi yaa).

netflixin 2018’de yayınladığı 6 bölümlük almanya yapımlı bir dizi.

senaryosu eva krenenburg tarafından yazılmış, yönetmeni ise phillipp kadelbach.

gelin şimdi bu diziyi biraz inceleyelim. dizide ne ararsanız var; gerilim, drama, polisiye, suç, cinsellik her türlü konuyu içeriyor.

parfum, ter bezlerinin olduğu bölgelerin yani; saç, koltuk altı ve genital bölgesinin derisinin alındığı bir kadının cesedinin bulunmasıyla başlıyor.

cinayete kurban giden kadın yani katharina, yatılı okulda tanışmış beş arkadaşın ortak bir tanıdığı. beş farklı karakter hepsi birer cinayet şüphelisi.

dizi bu beş karakterin cinayetle olan bağını çözmeye çalışan dedektiflerle şekilleniyor.

dizide en çok ilgi çeken karakter moritz de vries. moritz’in koku duyusu öyle güçlü ki bir insanları koklayarak sağlık durumlarını, ruh hallerini dahi anlayabiliyor. moritz’in bu gücü dedektiflerin ona karşı olan şüphesini daha çok arttırıyor.

dizi yayınlandığı dönem yoğun bir ilgi gördü, ikinci sezonun çıkacağı söyleniyordu fakat sonradan iptal edildi diye biliyorum. artı olarak dizi uyarlanmadan önce yine aynı konuyu içeren bir film çekilmiş ben dizi izlemeyi sevmem derseniz böyle bir seçenek de mevcut.

buradan

biraz yanlış anlaşıldığını düşündüğüm "sorun".

örnekteki robotun kodunu mutlaka sadece herhangi bir ya da birkaç işi yapması üzerine yazarsanız, o robot özgür olmaz. fakat robota sonsuza yakın sayıda çeşitli kodlar yükleyip, o kodların yönlendirmelerinden herhangi birini kendi isteğiyle seçmesi için onu serbest bırakırsanız ilk durumdan farklı bir sonuç olur bu.

yaratıcının bir şeyi önceden bilmesi, sizin onu seçmenizi yaratıcının size dayatması anlamına gelmez.

bunu, belki bire bir karşılayan bir örnek değil ama, şöyle düşünebilirsiniz; kötü kalpli birini tanıyorsunuz. onu sürekli uyarıyorsunuz. bir gün yine çok önemli bir konuda kendisine iyiliği seçmesi uyarısında bulunuyorsunuz ama o kötülüğü seçiyor yine ve sizin aklınıza gelen ilk cümle "böyle yapacağını biliyordum zaten." oluyor. sizin herhangi bir etkiniz olmadı o insanın seçiminde. o kendi fıtratında bulunanlardan, yani iyi ve kötüden birini tercih etti bir kez daha, kendi isteğiyle. dolayısıyla sizin önceden onun kötüyü seçeceğini tahmin etmeniz (ya da bahsi geçen tartışma konusunda yaratıcının bilmesi), onu yönlendirdiğiniz ve o kişinin özgür iradesi olmadığı anlamına gelmiyor. iyiliği de seçebilirdi ama seçmedi.

***

kaza ve kader konusu ile bu özgür irade meselesi biraz karışıyor anladığım kadarıyla kafalarda. biz ve dünya yaratılırken belirli olan şeyler vardır. mesela bir gökdelenden yere çakılırsanız ölürsünüz. fizik kanunları bellidir çünkü. siz buna aykırı bir iş yapamazsınız. gökdelenden atlayıp "hiçbir aparatım olmaksızın havada kalacağım." diyemezsiniz. bunun sonu bellidir çünkü. kaza ve kader bu türden, önceden belirlenmiş net durumlardır.

özgür irade denilen şey, sizin doğal halinizle, uçmanıza yarayacak herhangi bir aletiniz olmadan oradan atlayıp atlamamak konusunda vereceğiniz karardır. kader ise atlamayı ya da atlamamayı seçtiğinizde başınıza gelecek olandır. yani biri süreçken diğeri sonuçtur gibi düşünebilirsiniz.

yine iyi ve kötü üzerinden örnek vereyim. bir adam var. mafyaya girmek gibi bir seçeneği var. bu adam mafyaya falan karışmadan hayatını yaşadığında mesela torunlarıyla, çocuklarıyla mutlu yaşayıp yatağında huzurla ölecek diyelim. fakat mafyaya katılmayı seçiyor ve bir gün bir infaz sonucu öldürülüyor. iyiyi seçmeyip mafyaya katılması onun özgür iradesi ile verdiği bir kararken, huzurla değil cinayetle öldürülmesi de yaptığı seçimi yüzünden yaşadığı kaderidir.

çok uzattım lafı. aklımdakileri anlatabildiğimi umuyorum.

iyiyi-kötüyü, zararlıyı-faydalıyı ayırt etmek için dinin emirlerine ihtiyacı olmayan insandır.

konfor alanımızdan çıkmaya cesaret edebildiğimiz zaman. o cesaret nasıl gelir, onu bulmak lazım önce. bunun için belki bir motivasyon kaynağı şarttır. bir de sonrası için yol haritası çizmek lazım. yoksa konfor alanını terk edip, amacım ne benim, nereye gidicem, ne yapıcam derken var olanı da bozma durumu olabilir.

bazı hocalar sanki ortaklık teklifi verecekmiş gibi en ince ayrıntısını isterlerdi asla kurtulamazdık ne iş yaptığını hangi kulvarlarda bulunduğunu söyletirdi gel de 1. sınıf aklıyla anlat!

"bağnazlar yaratmanın en bilindik yöntemi, öğretmeden inandırmaktır."

voltaire

adam pisliğin teki çıktı rıza baba

bana bak lan, konuş hemen yoksa kırarım kemiklerini ha

mesut'a sahip çıkın çocuklar onun yardıma ihtiyacı var.

20 şubat 1967'de doğmuş müzisyen. nirvana grubunun gitaristi, solisti kısacası her şeyi. dünyaya "smeels like a teen spirit" kazandırmış sanatçı. eroinle savaşı bütün ömrü boyunca devam etmiş, eroin yüzünden kendine saygısını da kaybetmiş, söyleyeceklerini söylemiş ve hayatının sonuna asil bir şekilde kendi karar vermiş bir adam. kendi elleriyle suratını dağıtıp, bu dünyadan gencecik yaşta ayrılan ve bir de kızı olan şahsiyet. bu dünyaya belki de hiç ait olmayanlardan biri. bir de bir arkadaşımın " hayatta olsa, sevgilimi kesin bununla aldatırdım."dediği kadar eli yüzü düzgün bir adam. imzası bulunan albümlerin bir kısmı; bleach, nevermind, in utero ,incesticide... diye devam edip giden, dünyaya iyi ki uğramış olanlardan…

olmaz maykıl bende de yok şeklinde devam eden bir şarkı sözü. günümüz insanını ne de çok anlatır. *

"our little group has always been, and always will until the end" sözüyle her defasında beni duygulandıran şarkıdır.

hemen hemen herkesin çocukluğunda oynadığı oyun.

bugün iş dönüşü, sahte bir evliliğin bir suç mahalli ile karşılaştım.
ev eşyalarını bırakıp kaçmışlar.
taştan yapılma bulgur pilavları, ottan yapılma salataları, öylece kalmış...

diğer bir ismi dördüncü jeolojik zamandır. bu zamanda;
-ege denizi oluşmuştur.
-çanakkale ve istanbul boğazları oluşmuştur.
-buzul çağlarından sonra iklim, günümüzdeki koşullara ulaşmıştır.
-yeryüzünde insan yaşamı başlamıştır.

daha kötüsü uyanık olunduğu halde durak kaçırmaktır.

(bkz: kırık değildir kırık olsa duramazdın)